තතො අනන්තරං අපදානං සඞ්ගායන්තො “පච්චෙකබුද්ධාපදානං, ආවුසො ආනන්ද, භගවතා කත්ථ පඤ්ඤත්ත”න්ති පුට්ඨො “අථ පච්චෙකබුද්ධාපදානං සුණාථා”ති ආහ. තෙසං අපදානත්ථො හෙට්ඨා වුත්තොයෙව.

“සුණාථා”ති වුත්තපදං උප්පත්තිනිබ්බත්තිවසෙන පකාසෙන්තො “තථාගතං ජෙතවනෙ වසන්ත”න්තිආදිමාහ. තත්ථ ජෙතකුමාරස්ස නාමවසෙන තථාසඤ්ඤිතෙ විහාරෙ චතූහි ඉරියාපථවිහාරෙහි දිබ්බබ්රහ්මඅරියවිහාරෙහි වා වසන්තං විහරන්තං යථා පුරිමකා විපස්සිආදයො බුද්ධා සමත්තිංසපාරමියො පූරෙත්වා ආගතා, තථා අම්හාකම්පි භගවා ආගතොති තථාගතො. තං තථාගතං ජෙතවනෙ වසන්තන්ති සම්බන්ධො. වෙදෙහමුනීති වෙදෙහරට්ඨෙ ජාතා වෙදෙහී, වෙදෙහියා පුත්තො වෙදෙහිපුත්තො. මොනං වුච්චති ඤාණං, තෙන ඉතො ගතො පවත්තොති මුනි. වෙදෙහිපුත්තො ච සො මුනි චෙති “වෙදෙහිපුත්තමුනී”ති වත්තබ්බෙ “වණ්ණාගමො”තිආදිනා නිරුත්තිනයෙන ඉ-කාරස්ස අත්තං පුත්ත-සද්දස්ස ච ලොපං කත්වා “වෙදෙහමුනී”ති වුත්තං. “එතදග්ගං, භික්ඛවෙ, මම සාවකානං භික්ඛූනං සතිමන්තානං ධිතිමන්තානං ගතිමන්තානං බහුස්සුතානං උපට්ඨාකානං යදිදං ආනන්දො”ති (අ· නි· 1.219-223) එතදග්ගෙ ඨපිතො ආයස්මා ආනන්දො නතඞ්ගො නමනකායඞ්ගො අඤ්ජලිකො හුත්වා “භන්තෙ, පච්චෙකබුද්ධා නාම කීදිසා හොන්තී”ති අපුච්ඡීති සම්බන්ධො. තෙ පච්චෙකබුද්ධා කෙහි හෙතුභි කෙහි කාරණෙහි භවන්ති උප්පජ්ජන්ති. වීරාති භගවන්තං ආලපති.

තතො පරං විස්සජ්ජිතාකාරං දස්සෙන්තො “තදාහ සබ්බඤ්ඤුවරො මහෙසී”තිආදිමාහ. සබ්බං අතීතාදිභෙදං හත්ථාමලකං විය ජානාතීති සබ්බඤ්ඤූ, සබ්බඤ්ඤූ ච සො වරො උත්තමො චෙති සබ්බඤ්ඤුවරො. මහන්තං සීලක්ඛන්ධං, සමාධික්ඛන්ධං, පඤ්ඤාක්ඛන්ධං, විමුත්තික්ඛන්ධං, මහන්තං විමුත්තිඤාණදස්සනක්ඛන්ධං එසති ගවෙසතීති මහෙසි. ආනන්දභද්දං මධුරෙන සරෙන තදා තස්මිං පුච්ඡිතකාලෙ ආහ කථෙසීති සම්බන්ධො. භො ආනන්ද, යෙ පච්චෙකබුද්ධා පුබ්බබුද්ධෙසු පුබ්බෙසු අතීතබුද්ධෙසු කතාධිකාරා කතපුඤ්ඤසම්භාරා ජිනසාසනෙසු අලද්ධමොක්ඛා අප්පත්තනිබ්බානා. තෙ සබ්බෙ පච්චෙකබුද්ධා ධීරා ඉධ ඉමස්මිං ලොකෙ සංවෙගමුඛෙන එකපුග්ගලං පධානං කත්වා පච්චෙකබුද්ධා ජාතාති අත්ථො. සුතික්ඛපඤ්ඤා සුට්ඨු තික්ඛපඤ්ඤා. විනාපි බුද්ධෙහි බුද්ධානං ඔවාදානුසාසනීහි රහිතා අපි. පරිත්තකෙනපි අප්පමත්තකෙනපි ආරම්මණෙන පච්චෙකබොධිං පටිඑක්කං බොධිං සම්මාසම්බුද්ධානන්තරං බොධිං අනුපාපුණන්ති පටිවිජ්ඣන්ති.

සබ්බම්හි ලොකම්හි සකලස්මිං ලොකත්තයෙ මමං ඨපෙත්වා මං විහාය පචෙකබුද්ධෙහි සමොව සදිසො එව නත්ථි, තෙසං මහාමුනීනං පච්චෙකබුද්ධානං ඉමං වණ්ණං ඉමං ගුණං පදෙසමත්තං සඞ්ඛෙපමත්තං අහං තුම්හාකං සාධු සාධුකං වක්ඛාමි කථෙස්සාමීති අත්ථො.

අනාචරියකා හුත්වා සයමෙව බුද්ධානං අත්තනාව පටිවිද්ධානං ඉසීනං අන්තරෙ මහාඉසීනං මධූවඛුද්දං ඛුද්දකමධුපටලං ඉව සාධූනි මධුරානි වාක්යානි උදානවචනානි අනුත්තරං උත්තරවිරහිතං භෙසජං ඔසධං නිබ්බානං පත්ථයන්තා ඉච්ඡන්තා සබ්බෙ තුම්හෙ සුපසන්නචිත්තා සුප්පසන්නමනා සුණාථ මනසි කරොථාති අත්ථො.

පච්චෙකබුද්ධානං සමාගතානන්ති රාසිභූතානං උප්පන්නානං පච්චෙකබුද්ධානං. අරිට්ඨො, උපරිට්ඨො, තගරසිඛි, යසස්සී, සුදස්සනො, පියදස්සී, ගන්ධාරො, පිණ්ඩොලො, උපාසභො, නිථො, තථො, සුතවා, භාවිතත්තො, සුම්භො, සුභො, මෙථුලො, අට්ඨමො, සුමෙධො, අනීඝො, සුදාඨො, හිඞ්ගු, හිඞ්ගො, ද්වෙජාලිනො, අට්ඨකො, කොසලො, සුබාහු, උපනෙමිසො, නෙමිසො, සන්තචිත්තො, සච්චො, තථො, විරජො, පණ්ඩිතො, කාලො, උපකාලො, විජිතො, ජිතො, අඞ්ගො, පඞ්ගො, ගුත්තිජ්ජිතො, පස්සී, ජහී, උපධිං, දුක්ඛමූලං, අපරාජිතො, සරභඞ්ගො, ලොමහංසො , උච්චඞ්ගමායො, අසිතො, අනාසවො, මනොමයො, මානච්ඡිදො, බන්ධුමා, තදාධිමුත්තො, විමලො, කෙතුමා, කොතුම්බරඞ්ගො, මාතඞ්ගො, අරියො, අච්චුතො, අච්චුතගාමි, බ්යාමකො, සුමඞ්ගලො, දිබ්බිලො චාතිආදීනං පච්චෙකබුද්ධසතානං යානි අපදානානි පරම්පරං පච්චෙකං බ්යාකරණානි යො ච ආදීනවො යඤ්ච විරාගවත්ථුං අනල්ලීයනකාරණං යථා ච යෙන කාරණෙන බොධිං අනුපාපුණිංසු චතුමග්ගඤාණං පච්චක්ඛං කරිංසු. සරාගවත්ථුසූති සුට්ඨු අල්ලීයිතබ්බවත්ථූසු වත්ථුකාමකිලෙසකාමෙසු විරාගසඤ්ඤී විරත්තසඤ්ඤවන්තො රත්තම්හි ලොකම්හි අල්ලීයනසභාවලොකෙ විරතචිත්තා අනල්ලීයනමනා හිත්වා පපඤ්චෙති රාගො පපඤ්චං දොසො පපඤ්චං සබ්බකිලෙසා පපඤ්චාති පපඤ්චසඞ්ඛාතෙ කිලෙසෙ හිත්වා ජිය ඵන්දිතානීති ඵන්දිතානි ද්වාසට්ඨි දිට්ඨිගතානි ජිනිත්වා තථෙව තෙන කාරණෙන එවං බොධිං අනුපාපුණිංසු පච්චෙකබොධිඤාණං පච්චක්ඛං කරිංසූති අත්ථො.