13. 4.
කිං සු සංයොජනො ලොකො
කිං සු තස්ස විචාරණං,
කිස්සස්ස විප්පහානෙන
නිබ්බානං ඉති වුච්චති.
කිං සු තස්ස විචාරණං,
කිස්සස්ස විප්පහානෙන
නිබ්බානං ඉති වුච්චති.
කිං සු සංයොජනො ලොකොති: කිං ලොකස්ස සංයොජනං ලග්ගනං බන්ධනං උපක්කිලෙසො, කෙන ලොකො යුත්තො පයුත්තො ආයුත්තො සමායුත්තො ලග්ගො ලග්ගිතො පළිබුද්ධොති ‘කිං සු සංයොජනො ලොකො.’
කිං සු තස්ස විවාරණන්ති: ‘කිං තස්ස’ චාරණං විචාරණං පටිවිචාරණං කෙන ලොකො චරති විචරති පටිවිචරතීති ‘කිං සු තස්ස විචාරණං.’
කිස්සස්ස විප්පහානෙන නිබ්බානං ඉති වුච්චතීති: කිස්සස්ස විප්පහානෙන වූපසමෙන පටිනිස්සග්ගෙන පටිප්පස්සද්ධියා, නිබ්බානං ඉති වුච්චති පවුච්චති කථීයති භණීයති දීපීයති වොහරීයතීති ‘කිස්සස්ස විප්පහානෙන නිබ්බානං ඉති වුච්චති’.
තෙනාහ සො බ්රාහ්මණො:
“කිං සු සංයොජනො ලොකො
කිං සු තස්ස විචාරණං,
කිස්සස්ස විප්පහානෙන
නිබ්බානං ඉති වුච්චතී”ති.
කිං සු තස්ස විචාරණං,
කිස්සස්ස විප්පහානෙන
නිබ්බානං ඉති වුච්චතී”ති.
13. 5.
නන්දිසංයොජනො ලොකො
විතක්කස්ස විචාරණං
තණ්හාය විප්පහානෙන
නිබ්බානං ඉති වුච්චති.
විතක්කස්ස විචාරණං
තණ්හාය විප්පහානෙන
නිබ්බානං ඉති වුච්චති.
නන්දිසංයොජනො ලොකොති: ‘නන්දි’ වුච්චති තණ්හා, යො රාගො සාරාගො -පෙ- අභිජ්ඣා ලොභො අකුසලමූලං. “අයං වුච්චති නන්දි. යා නන්දි ලොකස්ස සංයොජනං ලග්ගනං බන්ධනං උපක්කිලෙසො, ඉමාය නන්දියා ලොකො යුත්තො පයුත්තො ආයුත්තො සමායුත්තො ලග්ගො ලග්ගිතො පළිබුද්ධොති ‘නන්දිසංයොජනො ලොකො.’
විතක්කස්ස විචාරණන්ති ‘විතක්කො’ති නව විතක්කා: කාමවිතක්කො ව්යාපාදවිතක්කො විහිංසාවිතක්කො ඤාතිවිතක්කො ජනපදවිතක්කො අමරවිතක්කො පරානුද්දයතාපටිසංයුත්තො විතක්කො ලාභසක්කාරසිලොක පටිසංයුත්තො විතක්කො අනවඤ්ඤත්තිපටිසංයුත්තො විතක්කො ඉමෙ වුච්චන්ති නව විතක්කා. ඉමෙ නවවිතක්කා ලොකස්ස චාරණා විචාරණා පටිවිචාරණා. ඉමෙහි නවහි විතක්කෙහි ලොකො චරති විචරති පටිවිචරතීති ‘විතක්කස්ස විචාරණං.’
තණ්හාය විප්පහානෙන නිබ්බානං ඉති වුච්චතීති: ‘තණ්හා’ති රූපතණ්හා -පෙ- ධම්මතණ්හා, තණ්හාය විප්පහානෙන නිබ්බානං ඉති වුච්චතීති. තණ්හාය විප්පහානෙන වූපසමෙන පටිනිස්සග්ගෙන පටිප්පස්සද්ධියා නිබ්බානං ඉති වුච්චති පවුච්චති කථීයති භණීයති දීපීයති වොහරීයතීති ‘තණ්හාය විප්පහානෙන නිබ්බානං ඉති වුච්චති.’
තෙනාහ භගවා:
“නන්දිසංයොජනො ලොකො
විතක්කස්ස විචාරණං,
තණ්හාය විප්පහානෙන
නිබ්බානං ඉති වුච්චතී”ති.
විතක්කස්ස විචාරණං,
තණ්හාය විප්පහානෙන
නිබ්බානං ඉති වුච්චතී”ති.
13. 6.
කථං සතස්ස චරතො
විඤ්ඤාණං උපරුජ්ඣති,
භගවන්තං පුට්ඨුමාගම්හා
තං සුණොම වචො තව.
විඤ්ඤාණං උපරුජ්ඣති,
භගවන්තං පුට්ඨුමාගම්හා
තං සුණොම වචො තව.
කථං සතස්ස චරතොති: කථං සතස්ස සම්පජානස්ස චරතො විචරතො ඉරීයතො වත්තයතො පාලයතො යපයතො යාපයතොති ‘කථං සතස්ස චරතො’.
විඤ්ඤාණං උපරුජ්ඣතීති විඤ්ඤාණං නිරුජ්ඣති වූපසම්මති අත්ථං ගච්ඡති පටිප්පසම්භතීති ‘විඤ්ඤාණං උපරුජ්ඣති’.
භගවන්තං පුට්ඨුමාගම්හාති: බුද්ධං භගවන්තං පුට්ඨුං පුච්ඡිතුං යාචිතුං අජ්ඣෙසිතුං පසාදෙතුං ආගම්හා ආගතම්හා උපාගතම්හා සම්පත්තම්හා තයා සද්ධිං සමාගතම්හාති ‘භගවන්තං පුට්ඨුමාගම්හා’.