ඉදං සුවණ්ණකායූරන්ති ඉදං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො එකං අනාථපිණ්ඩිකස්ස දාසිං ආරබ්භ කථෙසි. සා කිර එකස්මිං උස්සවදිවසෙ දාසිගණෙන සද්ධිං උය්යානං ගච්ඡන්තී අත්තනො සාමිනිං පුඤ්ඤලක්ඛණදෙවිං ආභරණං යාචි. සා තස්සා සතසහස්සමූලං අත්තනො ආභරණං අදාසි. සා තං පිළන්ධිත්වා දාසිගණෙන සද්ධිං උය්යානං පාවිසි. අථෙකො චොරො තස්සා ආභරණෙ ලොභං උප්පාදෙත්වා “ඉමං මාරෙත්වා ආභරණං හරිස්සාමී”ති තාය සද්ධිං සල්ලපන්තො උය්යානං ගන්ත්වා තස්සා මච්ඡමංසසුරාදීනි අදාසි. සා “කිලෙසවසෙන දෙති මඤ්ඤෙ”ති ගහෙත්වා උය්යානකීළං කීළිත්වා වීමංසනත්ථාය සායන්හසමයෙ නිපන්නෙ දාසිගණෙ උට්ඨාය තස්ස සන්තිකං අගමාසි. සො “භද්දෙ, ඉමං ඨානං අප්පටිච්ඡන්නං, ථොකං පුරතො ගච්ඡාමා”ති ආහ. තං සුත්වා ඉතරා “ඉමස්මිං ඨානෙ සක්කා රහස්සකම්මං කාතුං, අයං පන නිස්සංසයං මං මාරෙත්වා පිළන්ධනභණ්ඩං හරිතුකාමො භවිස්සති, හොතු, සික්ඛාපෙස්සාමි න”න්ති චින්තෙත්වා “සාමි, සුරාමදෙන මෙ සුක්ඛං සරීරං, පානීයං තාව මං පායෙහී”ති එකං කූපං නෙත්වා “ඉතො මෙ පානීයං ඔසිඤ්චා”ති රජ්ජුඤ්ච ඝටඤ්ච දස්සෙසි. චොරො රජ්ජුං කූපෙ ඔතාරෙසි, අථ නං ඔනමිත්වා උදකං ඔසිඤ්චන්තං මහබ්බලදාසී උභොහි හත්ථෙහි ආණිසදං පහරිත්වා කූපෙ ඛිපිත්වා “න ත්වං එත්තකෙන මරිස්සසී”ති එකං මහන්තං ඉට්ඨකං මත්ථකෙ ආසුම්භි. සො තත්ථෙව ජීවිතක්ඛයං පත්තො. සාපි නගරං පවිසිත්වා සාමිනියා ආභරණං දදමානා “මනම්හි අජ්ජ ඉමං ආභරණං නිස්සාය මතා”ති සබ්බං තං පවත්තිං ආරොචෙසි, සාපි අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරොචෙසි, අනාථපිණ්ඩිකො තථාගතස්ස ආරොචෙසි. සත්ථා “න ඛො, ගහපති, ඉදානෙව සා දාසී ඨානුප්පත්තිකාය පඤ්ඤාය සමන්නාගතා, පුබ්බෙපි සමන්නාගතාව, න ච ඉදානෙව තාය සො මාරිතො, පුබ්බෙපි නං මාරෙසියෙවා”ති වත්වා තෙන යාචිතො අතීතං ආහරි.

අතීතෙ බාරාණසියං බ්රහ්මදත්තෙ රජ්ජං කාරෙන්තෙ සුලසා නාම නගරසොභිනී පඤ්චසතවණ්ණදාසිපරිවාරා අහොසි, සහස්සෙන රත්තිං ගච්ඡති. තස්මිංයෙව නගරෙ සත්තුකො නාම චොරො අහොසි නාගබලො, රත්තිභාගෙ ඉස්සරඝරානි පවිසිත්වා යථාරුචිං විලුම්පති. නාගරා සන්නිපතිත්වා රඤ්ඤො උපක්කොසිංසු. රාජා නගරගුත්තිකං ආණාපෙත්වා තත්ථ තත්ථ ගුම්බං ඨපාපෙත්වා චොරං ගණ්හාපෙත්වා “සීසමස්ස ඡින්දථා”ති ආහ. තං පච්ඡාබාහං බන්ධිත්වා චතුක්කෙ චතුක්කෙ කසාහි තාළෙත්වා ආඝාතනං නෙන්ති. “චොරො කිර ගහිතො”ති සකලනගරං සඞ්ඛුභි. තදා සුලසා වාතපානෙ ඨත්වා අන්තරවීථිං ඔලොකෙන්තී තං දිස්වා පටිබද්ධචිත්තා හුත්වා “සචෙ ඉමං චොරොති ගහිතපුරිසං මොචෙතුං සක්ඛිස්සාමි, ඉදං කිලිට්ඨකම්මං අකත්වා ඉමිනාව සද්ධිං සමග්ගවාසං කප්පෙස්සාමී”ති චින්තෙත්වා හෙට්ඨා කණවෙරජාතකෙ (ජා· 1.4.69 ආදයො) වුත්තනයෙනෙව නගරගුත්තිකස්ස සහස්සං පෙසෙත්වා තං මොචෙත්වා තෙන සද්ධිං සම්මොදමානා සමග්ගවාසං වසි. චොරො තිණ්ණං චතුන්නං මාසානං අච්චයෙන චින්තෙසි “අහං ඉමස්මිංයෙව ඨානෙ වසිතුං න සක්ඛිස්සාමි, තුච්ඡහත්ථෙන පලායිතුම්පි න සක්කා, සුලසාය පිළන්ධනභණ්ඩං සතසහස්සං අග්ඝති, සුලසං මාරෙත්වා ඉදං ගණ්හිස්සාමී”ති. අථ නං එකදිවසං ආහ – “භද්දෙ, අහං තදා රාජපුරිසෙහි නීයමානො අසුකපබ්බතමත්ථකෙ රුක්ඛදෙවතාය බලිකම්මං පටිස්සුණිං, සා මං බලිකම්මං අලභමානා භායාපෙති, බලිකම්මමස්සා කරොමා”ති. “සාධු, සාමි, සජ්ජෙත්වා පෙසෙහී”ති. “භද්දෙ, පෙසෙතුං න වට්ටති, මයං උභොපි සබ්බාභරණපටිමණ්ඩිතා මහන්තෙන පරිවාරෙන ගන්ත්වා දස්සාමා”ති. “සාධු, සාමි, තථා කරොමා”ති.

අථ නං තථා කාරෙත්වා පබ්බතපාදං ගතකාලෙ ආහ – “භද්දෙ, මහාජනං දිස්වා දෙවතා බලිකම්මං න සම්පටිච්ඡිස්සති, මයං උභොව අභිරුහිත්වා දෙමා”ති. සො තාය “සාධූ”ති සම්පටිච්ඡිතො තං බලිපාතිං උක්ඛිපාපෙත්වා සයං සන්නද්ධපඤ්චාවුධො හුත්වා පබ්බතමත්ථකං අභිරුහිත්වා එකං සතපොරිසපපාතං නිස්සාය ජාතරුක්ඛමූලෙ බලිභාජනං ඨපාපෙත්වා “භද්දෙ, නාහං බලිකම්මත්ථාය ආගතො, තං පන මාරෙත්වා පිළන්ධනං තෙ ගහෙත්වා ගමිස්සාමීති ආගතොම්හි, තව පිළන්ධනං ඔමුඤ්චිත්වා උත්තරසාටකෙන භණ්ඩිකං කරොහී”ති ආහ. “සාමි, මං කස්මා මාරෙසී”ති? “ධනකාරණා”ති. “සාමි, මයා කතගුණං අනුස්සර, අහං තං බන්ධිත්වා නීයමානං සෙට්ඨිපුත්තෙන පරිවත්තෙත්වා බහුං ධනං දත්වා ජීවිතං ලභාපෙසිං, දෙවසිකං සහස්සං ලභමානාපි අඤ්ඤං පුරිසං න ඔලොකෙමි, එවඤ්හි තව උපකාරිකං මා මං මාරෙහි, බහුඤ්ච තෙ ධනං දස්සාමි, තව දාසී ච භවිස්සාමී”ති යාචන්තී පඨමං ගාථමාහ –