උම්මුජ්ජන්ති නිමුජ්ජන්තීති ඉදං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො පඤ්ඤාපාරමිං ආරබ්භ කථෙසි. එකදිවසඤ්හි සායන්හසමයෙ තථාගතස්ස ධම්මං දෙසෙතුං නික්ඛමනං ආගමයමානා භික්ඛූ ධම්මසභායං නිසීදිත්වා “ආවුසො, අහො සත්ථා මහාපඤ්ඤො පුථුපඤ්ඤො හාසපඤ්ඤො ජවනපඤ්ඤො තික්ඛපඤ්ඤො නිබ්බෙධිකපඤ්ඤො තත්ර තත්ර උපායපඤ්ඤාය සමන්නාගතො විපුලාය පථවීසමාය, මහාසමුද්දො විය ගම්භීරාය, ආකාසො විය විත්ථිණ්ණාය, සකලජම්බුදීපස්මිඤ්හි උට්ඨිතපඤ්හො දසබලං අතික්කමිත්වා ගන්තුං සමත්ථො නාම නත්ථි. යථා මහාසමුද්දෙ උට්ඨිතඌමියො වෙලං නාතික්කමන්ති, වෙලං පත්වාව භිජ්ජන්ති, එවං න කොචි පඤ්හො දසබලං අතික්කමති, සත්ථු පාදමූලං පත්වා භිජ්ජතෙවා”ති දසබලස්ස මහාපඤ්ඤාපාරමිං වණ්ණෙසුං. සත්ථා ආගන්ත්වා “කාය නුත්ථ, භික්ඛවෙ, එතරහි කථාය සන්නිසින්නා”ති පුච්ඡිත්වා “ඉමාය නාමා”ති වුත්තෙ “න, භික්ඛවෙ, තථාගතො ඉදානෙව පඤ්ඤවා, පුබ්බෙපි අපරිපක්කෙ ඤාණෙ පඤ්ඤවාව, අන්ධො හුත්වාපි මහාසමුද්දෙ උදකසඤ්ඤාය ‘ඉමස්මිං ඉමස්මිං සමුද්දෙ ඉදං නාම ඉදං නාම රතන’න්ති අඤ්ඤාසී”ති වත්වා අතීතං ආහරි.

අතීතෙ කුරුරට්ඨෙ කුරුරාජා නාම රජ්ජං කාරෙසි, කුරුකච්ඡං නාම පට්ටනගාමො අහොසි. තදා බොධිසත්තො කුරුකච්ඡෙ නියාමකජෙට්ඨකස්ස පුත්තො හුත්වා නිබ්බත්ති පාසාදිකො සුවණ්ණවණ්ණො, “සුප්පාරකකුමාරො”තිස්ස නාමං කරිංසු. සො මහන්තෙන පරිවාරෙන වඩ්ඪන්තො සොළසවස්සකාලෙයෙව නියාමකසිප්පෙ නිප්ඵත්තිං පත්වා අපරභාගෙ පිතු අච්චයෙන නියාමකජෙට්ඨකො හුත්වා නියාමකකම්මං අකාසි, පණ්ඩිතො ඤාණසම්පන්නො අහොසි. තෙන ආරුළ්හනාවාය බ්යාපත්ති නාම නත්ථි. තස්ස අපරභාගෙ ලොණජලපහටානි ද්වෙපි චක්ඛූනි නස්සිංසු. සො තතො පට්ඨාය නියාමකජෙට්ඨකො හුත්වාපි නියාමකකම්මං අකත්වා “රාජානං නිස්සාය ජීවිස්සාමී”ති රාජානං උපසඞ්කමි. අථ නං රාජා අග්ඝාපනියකම්මෙ ඨපෙසි. සො තතො පට්ඨාය රඤ්ඤො හත්ථිරතනඅස්සරතනමුත්තසාරමණිසාරාදීනි අග්ඝාපෙසි.

අථෙකදිවසං “රඤ්ඤො මඞ්ගලහත්ථී භවිස්සතී”ති කාළපාසාණකූටවණ්ණං එකං වාරණං ආනෙසුං. තං දිස්වා රාජා “පණ්ඩිතස්ස දස්සෙථා”ති ආහ. අථ නං තස්ස සන්තිකං නයිංසු. සො හත්ථෙන තස්ස සරීරං පරිමජ්ජිත්වා “නායං මඞ්ගලහත්ථී භවිතුං අනුච්ඡවිකො, පාදෙහි වාමනධාතුකො එස, එතඤ්හි මාතා විජායමානා අඞ්කෙන සම්පටිච්ඡිතුං නාසක්ඛි, තස්මා භූමියං පතිත්වා පච්ඡිමපාදෙහි වාමනධාතුකො හොතී”ති ආහ. හත්ථිං ගහෙත්වා ආගතෙ පුච්ඡිංසු. තෙ “සච්චං පණ්ඩිතො කථෙතී”ති වදිංසු. තං කාරණං රාජා සුත්වා තුට්ඨො තස්ස අට්ඨ කහාපණෙ දාපෙසි.

පුනෙකදිවසං “රඤ්ඤො මඞ්ගලඅස්සො භවිස්සතී”ති එකං අස්සං ආනයිංසු. තම්පි රාජා පණ්ඩිතස්ස සන්තිකං පෙසෙසි. සො තම්පි හත්ථෙන පරාමසිත්වා “අයං මඞ්ගලඅස්සො භවිතුං න යුත්තො, එතස්ස හි ජාතදිවසෙයෙව මාතා මරි, තස්මා මාතු ඛීරං අලභන්තො න සම්මා වඩ්ඪිතො”ති ආහ. සාපිස්ස කථා සච්චාව අහොසි. තම්පි සුත්වා රාජා තුස්සිත්වා අට්ඨ කහාපණෙ දාපෙසි. අථෙකදිවසං “රඤ්ඤො මඞ්ගලරථො භවිස්සතී”ති රථං ආහරිංසු. තම්පි රාජා තස්ස සන්තිකං පෙසෙසි. සො තම්පි හත්ථෙන පරාමසිත්වා “අයං රථො සුසිරරුක්ඛෙන කතො, තස්මා රඤ්ඤො නානුච්ඡවිකො”ති ආහ. සාපිස්ස කථා සච්චාව අහොසි. රාජා තම්පි සුත්වා අට්ඨෙව කහාපණෙ දාපෙසි. අථස්ස මහග්ඝං කම්බලරතනං ආහරිංසු. තම්පි තස්සෙව පෙසෙසි. සො තම්පි හත්ථෙන පරාමසිත්වා “ඉමස්ස මූසිකච්ඡින්නං එකට්ඨානං අත්ථී”ති ආහ. සොධෙන්තා තං දිස්වා රඤ්ඤො ආරොචෙසුං. රාජා සුත්වා තුස්සිත්වා අට්ඨෙව කහාපණෙ දාපෙසි.