අකතඤ්ඤුස්ස පොසස්සාති ඉදං සත්ථා වෙළුවනෙ විහරන්තො දෙවදත්තං ආරබ්භ කථෙසි. ධම්මසභායඤ්හි භික්ඛූ “ආවුසො, දෙවදත්තො අකතඤ්ඤූ තථාගතස්ස ගුණෙ න ජානාතී”ති කථෙන්තා නිසීදිංසු. සත්ථා ආගන්ත්වා “කාය නුත්ථ, භික්ඛවෙ, එතරහි කථාය සන්නිසින්නා”ති පුච්ඡිත්වා “ඉමාය නාමා”ති වුත්තෙ “න, භික්ඛවෙ, ඉදානෙව දෙවදත්තො අකතඤ්ඤූ, පුබ්බෙපි අකතඤ්ඤූයෙව, න කදාචි මය්හං ගුණං ජානාතී”ති වත්වා තෙහි යාචිතො අතීතං ආහරි.

අතීතෙ බාරාණසියං බ්රහ්මදත්තෙ රජ්ජං කාරෙන්තෙ බොධිසත්තො හිමවන්තප්පදෙසෙ හත්ථියොනියං නිබ්බත්ති. සො මාතුකුච්ඡිතො නික්ඛන්තො සබ්බසෙතො අහොසි රජතපුඤ්ජසන්නිභො, අක්ඛීනි පනස්ස මණිගුළසදිසානි, පඤ්ඤායමානානි පඤ්ච පසාදානි අහෙසුං, මුඛං රත්තකම්බලසදිසං, සොණ්ඩා රත්තසුවණ්ණබින්දුපටිමණ්ඩිතං රජතදාමං විය, චත්තාරො පාදා කතලාඛාරසපරිකම්මා විය. එවමස්ස දසහි පාරමීහි අලඞ්කතො රූපසොභග්ගප්පත්තො අත්තභාවො අහොසි. අථ නං විඤ්ඤුතං පත්තං සකලහිමවන්තෙ වාරණා සන්නිපතිත්වා උපට්ඨහන්තා විචරිංසු. එවං සො අසීතිසහස්සවාරණපරිවාරො හිමවන්තප්පදෙසෙ වසමානො අපරභාගෙ ගණෙ දොසං දිස්වා ගණම්හා කායවිවෙකාය එකකොව අරඤ්ඤෙ වාසං කප්පෙසි. සීලවන්තතාය ච පනස්ස “සීලවනාගරාජා” ත්වෙව නාමං අහොසි.

අථෙකො බාරාණසිවාසිකො වනචරකො හිමවන්තං පවිසිත්වා අත්තනො ආජීවභණ්ඩකං ගවෙසමානො දිසා වවත්ථාපෙතුං අසක්කොන්තො මග්ගමූළ්හො හුත්වා මරණභයභීතො බාහා පග්ගය්හ පරිදෙවමානො විචරති. බොධිසත්තො තස්ස තං බලවපරිදෙවිතං සුත්වා “ඉමං පුරිසං දුක්ඛා මොචෙස්සාමී”ති කාරුඤ්ඤෙන චොදිතො තස්ස සන්තිකං අගමාසි. සො තං දිස්වාව භීතො පලායි. බොධිසත්තො තං පලායන්තං දිස්වා තත්ථෙව අට්ඨාසි. සො පුරිසො බොධිසත්තං ඨිතං දිස්වා අට්ඨාසි . බොධිසත්තො පුන අගමාසි, සො පුන පලායිත්වා තස්ස ඨිතකාලෙ ඨත්වා චින්තෙසි “අයං වාරණො මම පලායනකාලෙ තිට්ඨති, ඨිතකාලෙ ආගච්ඡති, නායං මය්හං අනත්ථකාමො, ඉමම්හා පන මං දුක්ඛා මාචෙතුකාමො භවිස්සතී”ති සූරො හුත්වා අට්ඨාසි. බොධිසත්තො තං උපසඞ්කමිත්වා “කස්මා භො ත්වං පුරිස, පරිදෙවමානො විචරසී”ති පුච්ඡි. “සාමි, දිසා වවත්ථාපෙතුං අසක්කොන්තො මග්ගමූළ්හො හුත්වා මරණභයෙනා”ති. අථ නං බොධිසත්තො අත්තනො වසනට්ඨානං නෙත්වා කතිපාහං ඵලාඵලෙහි සන්තප්පෙත්වා “භො, පුරිස, මා භායි, අහං තං මනුස්සපථං නෙස්සාමී”ති අත්තනො පිට්ඨෙ නිසීදාපෙත්වා මනුස්සපථං පායාසි.

අථ ඛො සො මිත්තදුබ්භී පුරිසො “සචෙ කොචි පුච්ඡිස්සති, ආචික්ඛිතබ්බං භවිස්සතී”ති බොධිසත්තස්ස පිට්ඨෙ නිසින්නොයෙව රුක්ඛනිමිත්තං පබ්බතනිමිත්තං උපධාරෙන්තොව ගච්ඡති. අථ නං බොධිසත්තො අරඤ්ඤා නීහරිත්වා බාරාණසිගාමිමහාමග්ගෙ ඨපෙත්වා “භො පුරිස, ඉමිනා මග්ගෙන ගච්ඡ, මය්හං පන වසනට්ඨානං පුච්ඡිතොපි අපුච්ඡිතොපි මා කස්සචි ආචික්ඛී”ති තං උය්යොජෙත්වා අත්තනො වසනට්ඨානංයෙව අගමාසි. අථ සො පුරිසො බාරාණසිං ගන්ත්වා අනුවිචරන්තො දන්තකාරවීථිං පත්වා දන්තකාරෙ දන්තවිකතියො කුරුමානෙ දිස්වා “කිං පන භො, ජීවදන්තම්පි ලභිත්වා ගණ්හෙය්යාථා”ති? “භො, කිං වදෙසි, ජීවදන්තො නාම මතහත්ථිදන්තතො මහග්ඝතරො”ති. “තෙන හි අහං වො ජීවදන්තං ආහරිස්සාමී”ති පාථෙය්යං ගහෙත්වා ඛරකකචං ආදාය බොධිසත්තස්ස වසනට්ඨානං අගමාසි.

බොධිසත්තො තං දිස්වා “කිමත්ථං ආගතොසී”ති පුච්ඡි. “අහං, සාමි, දුග්ගතො කපණො ජීවිතුං අසක්කොන්තො තුම්හෙ දන්තඛණ්ඩං යාචිත්වා සචෙ දස්සථ, තං ආදාය ගන්ත්වා වික්කිණිත්වා තෙන මූලෙන ජීවිස්සාමී”ති ආගතොති. “හොතු භො, දන්තං තෙ දස්සාමි, සචෙ දන්තකප්පනත්ථාය කකචං අත්ථී”ති. “කකචං ගහෙත්වා ආගතොම්හි සාමී”ති. “තෙන හි දන්තෙ කකචෙන කන්තිත්වා ආදාය ගච්ඡා”ති බොධිසත්තො පාදෙ සමිඤ්ජිත්වා ගොනිසින්නකං නිසීදි. සො ද්වෙපි අග්ගදන්තෙ ඡින්දි. බොධිසත්තො තෙ දන්තෙ සොණ්ඩාය ගහෙත්වා “භො පුරිස, නාහං ‘එතෙ දන්තා මය්හං අප්පියා අමනාපා’ති දම්මි, ඉමෙහි පන මෙ දන්තෙහි සතගුණෙන සහස්සගුණෙන සතසහස්සගුණෙන සබ්බධම්මපටිවෙධනසමත්ථා සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණදන්තාව පියතරා, තස්ස මෙ ඉදං දන්තදානං සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණපටිවිජ්ඣනත්ථාය හොතූ”ති සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණස්ස ආරාධනං කත්වා දන්තයුගලං අදාසි.

සො තං ආදාය ගන්ත්වා වික්කිණිත්වා තස්මිං මූලෙ ඛීණෙ පුන බොධිසත්තස්ස සන්තිකං ගන්ත්වා “සාමි, තුම්හාකං දන්තෙ වික්කිණිත්වා ලද්ධමූලං මය්හං ඉණසොධනමත්තමෙව ජාතං, අවසෙසදන්තෙ දෙථා”ති ආහ. බොධිසත්තො “සාධූ”ති පටිස්සුණිත්වා පුරිමනයෙනෙව කප්පාපෙත්වා අවසෙසදන්තෙ අදාසි. සො තෙපි වික්කිණිත්වා පුන ආගන්ත්වා “සාමි, ජීවිතුං න සක්කොමි, මූලදාඨා මෙ දෙථා”ති ආහ. බොධිසත්තො “සාධූ”ති පටිස්සුණිත්වා පුරිමනයෙනෙව නිසීදි. සො පාපපුරිසො මහාසත්තස්ස රජතදාමසදිසං සොණ්ඩං මද්දමානො කෙලාසකූටසදිසං කුම්භං අභිරුහිත්වා උභො දන්තකොටියො පණ්හියා පහරන්තො මංසං වියූහිත්වා කුම්භං ආරුය්හ ඛරකකචෙන මූලදාඨා කප්පෙත්වා පක්කාමි. බොධිසත්තස්ස දස්සනූපචාරං විජහන්තෙයෙව පන තස්මිං පාපපුරිසෙ චතුනහුතාධිකද්වියොජනසතසහස්සබහලා ඝනපථවී සිනෙරුයුගන්ධරාදයො මහාභාරෙ දුග්ගන්ධජෙගුච්ඡානි ගූථමුත්තාදීනි ච ධාරෙතුං සමත්ථාපි තස්ස අගුණරාසිං ධාරෙතුං අසක්කොන්තී විය භිජ්ජිත්වා විවරං අදාසි. තාවදෙව අවීචිමහානිරයතො අග්ගිජාලා නික්ඛමිත්වා තං මිත්තදුබ්භිපුරිසං කුලසන්තකෙන කම්බලෙන පාරුපන්තී විය පරික්ඛිපිත්වා ගණ්හි.