අත්තා හවෙති ඉමං ධම්මදෙසනං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො අනත්ථපුච්ඡකං බ්රාහ්මණං ආරබ්භ කථෙසි.

සො කිර බ්රාහ්මණො “කිං නු ඛො සම්මාසම්බුද්ධො අත්ථමෙව ජානාති, උදාහු අනත්ථම්පි, පුච්ඡිස්සාමි න”න්ති සත්ථාරං උපසඞ්කමිත්වා පුච්ඡි – “භන්තෙ, තුම්හෙ අත්ථමෙව ජානාථ මඤ්ඤෙ, නො අනත්ථ”න්ති? “අත්ථඤ්චාහං, බ්රාහ්මණ, ජානාමි අනත්ථඤ්චා”ති. “තෙන හි මෙ අනත්ථං කථෙථා”ති. අථස්ස සත්ථා ඉමං ගාථමාහ –

තං සුත්වා බ්රාහ්මණො සාධුකාරමදාසි “සාධු සාධු, ගණාචරිය, ගණජෙට්ඨක, තුම්හෙ අත්ථඤ්ච ජානාථ අනත්ථඤ්චා”ති. “එවං ඛො, බ්රාහ්මණ, අත්ථානත්ථජානනකො නාම මයා සදිසො නත්ථී”ති. අථස්ස සත්ථා අජ්ඣාසයං උපධාරෙත්වා, “බ්රාහ්මණ, කෙන කම්මෙන ජීවසී”ති පුච්ඡි. “ජූතකම්මෙන, භො ගොතමා”ති. “කිං පන තෙ ජයො හොති පරාජයො”ති. “ජයොපි හොති පරාජයොපී”ති වුත්තෙ, “බ්රාහ්මණ, අප්පමත්තකො එස, පරං ජිනන්තස්ස ජයො නාම න සෙය්යො. යො පන කිලෙසජයෙන අත්තානං ජිනාති, තස්ස ජයො සෙය්යො. න හි තං ජයං කොචි අපජයං කාතුං සක්කොතී”ති වත්වා අනුසන්ධිං ඝටෙත්වා ධම්මං දෙසෙන්තො ඉමා ගාථා අභාසි –

තත්ථ හවෙති නිපාතො. ජිතන්ති ලිඞ්ගවිපල්ලාසො, අත්තනො කිලෙසජයෙන අත්තා ජිතො සෙය්යොති අත්ථො. යා චායං ඉතරා පජාති යා පනායං අවසෙසා පජා ජූතෙන වා ධනහරණෙන වා සඞ්ගාමෙන වා බලාභිභවෙන වා ජිතා භවෙය්ය, තං ජිනන්තෙන යං ජිතං, න තං සෙය්යොති අත්ථො. කස්මා පන තදෙව ජිතං සෙය්යො, ඉදං න සෙය්යොති? යස්මා අත්තදන්තස්ස…පෙ… තථාරූපස්ස ජන්තුනොති. ඉදං වුත්තං හොති – යස්මා හි ය්වායං නික්කිලෙසතාය අත්තදන්තො පොසො, තස්ස අත්තදන්තස්ස කායාදීහි නිච්චං සඤ්ඤතචාරිනො එවරූපස්ස ඉමෙහි කායසඤ්ඤමාදීහි සඤ්ඤතස්ස ජන්තුනො දෙවො වා ගන්ධබ්බො වා මාරො වා බ්රහ්මුනා සහ උට්ඨහිත්වා “අහමස්ස ජිතං අපජිතං කරිස්සාමි, මග්ගභාවනාය පහීනෙ කිලෙසෙ පුන උප්පාදෙස්සාමී”ති ඝටෙන්තොපි වායමන්තොපි යථා ධනාදීහි පරාජිතො පක්ඛන්තරො හුත්වා ඉතරෙන ජිතං පුන ජිනන්තො අපජිතං කරෙය්ය, “එවං අපජිතං කාතුං නෙව සක්කුණෙය්යා”ති.

දෙසනාවසානෙ බහූ සොතාපත්තිඵලාදීනි පාපුණිංසූති.

මාසෙ මාසෙති ඉමං ධම්මදෙසනං සත්ථා වෙළුවනෙ විහරන්තො සාරිපුත්තත්ථෙරස්ස මාතුලබ්රාහ්මණං ආරබ්භ කථෙසි.

ථෙරො කිර තස්ස සන්තිකං ගන්ත්වා ආහ – “කිං නු ඛො, බ්රාහ්මණ, කිඤ්චිදෙව කුසලං කරොසී”ති? “කරොමි, භන්තෙ”ති. “කිං කරොසී”ති? “මාසෙ මාසෙ සහස්සපරිච්චාගෙන දානං දම්මී”ති. “කස්ස දෙසී”ති? “නිගණ්ඨානං, භන්තෙ”ති. “කිං පත්ථයන්තො”ති? “බ්රහ්මලොකං, භන්තෙ”ති. “කිං පන බ්රහ්මලොකස්ස අයං මග්ගො”ති? “ආම, භන්තෙ”ති. “කො එවමාහා”ති? “ආචරියෙහි මෙ කථිතං, භන්තෙ”ති.

“නො ත්වං බ්රහ්මලොකස්ස මග්ගං ජානාසි, නාපි තෙ ආචරියා, සත්ථාව එකො ජානාති, එහි, බ්රාහ්මණ, බ්රහ්මලොකස්ස තෙ මග්ගං කථාපෙස්සාමී”ති තං ආදාය සත්ථු සන්තිකං නෙත්වා, “භන්තෙ, අයං බ්රාහ්මණො එවමාහා”ති, “තං පවත්තිං ආරොචෙත්වා සාධු වතස්ස බ්රහ්මලොකස්ස මග්ගං කථෙථා”ති. සත්ථා “එවං කිර, බ්රාහ්මණා”ති පුච්ඡිත්වා “ආම, භො ගොතමා”ති වුත්තෙ, “බ්රාහ්මණ, තයා එවං දදමානෙන වස්සසතං දින්නදානතොපි මුහුත්තමත්තං පසන්නචිත්තෙන මම සාවකස්ස ඔලොකනං වා කටච්ඡුභික්ඛාමත්තදානං වා මහප්ඵලතර”න්ති වත්වා අනුසන්ධිං ඝටෙත්වා ධම්මං දෙසෙන්තො ඉමං ගාථමාහ –

තත්ථ සහස්සෙනාහි සහස්සපරිච්චාගෙන. යො යජෙථ සතං සමන්ති යො වස්සසතං මාසෙ මාසෙ සහස්සං පරිච්චජන්තො ලොකියමහාජනස්ස දානං දදෙය්ය, එකඤ්ච භාවිතත්තානන්ති යො පන එකං සීලාදිගුණවිසෙසෙන වඩ්ඪිතඅත්තානං හෙට්ඨිමකොටියා සොතාපන්නං, උපරිමකොටියා ඛීණාසවං ඝරද්වාරං සම්පත්තං කටච්ඡුභික්ඛාදානවසෙන වා යාපනමත්තආහාරදානවසෙන වා ථූලසාටකදානමත්තෙන වා පූජෙය්ය. යං ඉතරෙන වස්සසතං හුතං. තතො සායෙව පූජනා සෙය්යො. සෙට්ඨො උත්තමොති අත්ථොති.

දෙසනාවසානෙ සො බ්රාහ්මණො සොතාපත්තිඵලං පත්තො, අඤ්ඤෙපි බහූ සොතාපත්තිඵලාදීනි පාපුණිංසූති.