ඉදානි තදනන්තරෙ ධම්මහදයවිභඞ්ගෙ පාළිපරිච්ඡෙදො තාව එවං වෙදිතබ්බො – එත්ථ හි ආදිතොව ඛන්ධාදීනං ද්වාදසන්නං කොට්ඨාසානං වසෙන සබ්බසඞ්ගාහිකවාරො නාම වුත්තො. දුතියො තෙසංයෙව ධම්මානං කාමධාතුආදීසු උප්පත්තානුප්පත්තිදස්සනවාරො නාම. තතියො තත්ථෙව පරියාපන්නාපරියාපන්නදස්සනවාරො නාම. චතුත්ථො තීසු භූමීසු උප්පත්තික්ඛණෙ විජ්ජමානාවිජ්ජමානධම්මදස්සනවාරො නාම. පඤ්චමො තෙසං ධම්මානං භූමන්තරවසෙන දස්සනවාරො නාම. ඡට්ඨො ගතීසු උප්පාදකකම්මආයුප්පමාණදස්සනවාරො නාම. සත්තමො අභිඤ්ඤෙය්යාදිවාරො නාම. අට්ඨමො සාරම්මණානාරම්මණවාරො නාම. නවමො තෙසං ඛන්ධාදිධම්මානං දිට්ඨසුතාදිවසෙන සඞ්ගහෙත්වා දස්සනවාරො නාම. දසමො කුසලත්තිකාදිවසෙන සඞ්ගහෙත්වා දස්සනවාරො නාම.

එවං දසහි වාරෙහි පරිච්ඡින්නාය පාළියා පඨමෙ තාව සබ්බසඞ්ගාහිකවාරෙ “අවීචිතො යාව භවග්ගං එත්ථන්තරෙ කති ඛන්ධා”ති පුච්ඡිතෙ “එකොති වා…පෙ… චත්තාරොති වා ඡාති වා අවත්වා පඤ්චාති වත්තුං සමත්ථො අඤ්ඤො නත්ථී”ති අත්තනො ඤාණබලං දීපෙන්තො පඤ්චක්ඛන්ධාති පුච්ඡානුරූපං විස්සජ්ජනං ආහ. යථාපුච්ඡං විස්සජ්ජනඤ්හි සබ්බඤ්ඤුබ්යාකරණං නාමාති වුච්චති. ද්වාදසායතනානීතිආදීසුපි එසෙව නයො. රූපක්ඛන්ධාදීනං පභෙදො ඛන්ධවිභඞ්ගාදීසු වුත්තනයෙනෙව වෙදිතබ්බො.

දුතියවාරෙ යෙ ධම්මා කාමභවෙ කාමධාතුසම්භූතානඤ්ච සත්තානං උප්පජ්ජන්ති – කාමධාතුයං පරියාපන්නා වා අපරියාපන්නා වා – තෙ සබ්බෙ සඞ්ගහෙත්වා කාමධාතුයා පඤ්චක්ඛන්ධාතිආදි වුත්තං. රූපධාතුආදීසුපි එසෙව නයො. යස්මා පන රූපධාතුපරියාපන්නානං සත්තානං ඝානායතනාදීනං අභාවෙන ගන්ධායතනාදීනි ආයතනාදිකිච්චං න කරොන්ති, තස්මා රූපධාතුයා ඡ ආයතනානි, නව ධාතුයොතිආදි වුත්තං . යස්මා ච ඔකාසවසෙන වා සත්තුප්පත්තිවසෙන වා අපරියාපන්නධාතු නාම නත්ථි, තස්මා අපරියාපන්නධාතුයාති අවත්වා යං යං අපරියාපන්නං තං තදෙව දස්සෙතුං අපරියාපන්නෙ කති ඛන්ධාතිආදි වුත්තං.

තතියවාරෙ කාමධාතුපරියාපන්නාති කාමධාතුභජනට්ඨෙන පරියාපන්නා; තංනිස්සිතා තදන්තොගධා කාමධාතුත්වෙව සඞ්ඛං ගතාති අත්ථො. සෙසපදෙසුපි එසෙව නයො. පරියාපන්නාති භවවසෙන ඔකාසවසෙන ච පරිච්ඡින්නා. අපරියාපන්නාති තථා අපරිච්ඡින්නා.

චතුත්ථවාරෙ එකාදසායතනානීති සද්දායතනවජ්ජානි. තඤ්හි එකන්තෙන පටිසන්ධියං නුප්පජ්ජති. ඉමිනා නයෙන සබ්බත්ථ අත්ථො වෙදිතබ්බො. සත්තකෙ “දෙවානං අසුරාන”න්ති ගතිවසෙන අවත්වා අවිසෙසෙන ගබ්භසෙය්යකානන්ති වුත්තං. තස්මා යත්ථ යත්ථ ගබ්භසෙය්යකා සම්භවන්ති තත්ථ තත්ථ තෙසං සත්තායතනානි වෙදිතබ්බානි. තථා ධාතුයො. සෙසමෙත්ථ උත්තානත්ථමෙව. පඤ්චමවාරෙ යං වත්තබ්බං තං ධම්මසඞ්ගහට්ඨකථායං වුත්තමෙව.

ඡට්ඨවාරෙ පඤ්චහි කාමගුණෙහි නානප්පකාරෙහි වා ඉද්ධිවිසෙසෙහි දිබ්බන්තීති දෙවා. සම්මුතිදෙවාති ‘දෙවො, දෙවී’ති එවං ලොකසම්මුතියා දෙවා. උපපත්තිදෙවාති දෙවලොකෙ උප්පන්නත්තා උපපත්තියා දෙවා. විසුද්ධිදෙවාති සබ්බෙසං දෙවානං පූජාරහා සබ්බකිලෙසවිසුද්ධියා දෙවා. රාජානොති මුද්ධාභිසිත්තඛත්තියා. දෙවියොති තෙසං මහෙසියො. කුමාරාති අභිසිත්තරාජූනං අභිසිත්තදෙවියා කුච්ඡිස්මිං උප්පන්නකුමාරා.

උපොසථකම්මං කත්වාති චාතුද්දසාදීසු අට්ඨඞ්ගසමන්නාගතං උපොසථං උපවසිත්වා. ඉදානි යස්මා පරිත්තදානාදිපුඤ්ඤකම්මං මනුස්සසොභග්යතාය පච්චයො, මත්තසො කතං මනුස්සසොභග්යතාය අධිමත්තං, අධිමත්තභාවෙපි නානප්පකාරභෙදතො නානප්පකාරස්ස ඛත්තියමහාසාලාදිභාවස්ස පච්චයො, තස්මා තස්ස වසෙන උපපත්තිභෙදං දස්සෙන්තො අප්පෙකච්චෙ ගහපතිමහාසාලානන්තිආදිමාහ. තත්ථ මහාසාරො එතෙසන්ති මහාසාරා; ර-කාරස්ස පන ල-කාරං කත්වා මහාසාලාති වුත්තං. ගහපතියොව මහාසාලා, ගහපතීසු වා මහාසාලාති ගහපතිමහාසාලා. සෙසෙසුපි එසෙව නයො. තත්ථ යස්ස ගෙහෙ පච්ඡිමන්තෙන චත්තාලීසකොටිධනං නිධානගතං හොති, කහාපණානඤ්ච පඤ්ච අම්බණානි දිවසවළඤ්ජො නික්ඛමති – අයං ගහපතිමහාසාලො නාම. යස්ස පන ගෙහෙ පච්ඡිමන්තෙන අසීතිකොටිධනං නිධානගතං හොති, කහාපණානඤ්ච දසඅම්බණානි දිවසවළඤ්ජො නික්ඛමති – අයං බ්රාහ්මණමහාසාලො නාම. යස්ස පන ගෙහෙ පච්ඡිමන්තෙන කොටිසතධනං නිධානගතං හොති, කහාපණානඤ්ච වීසති අම්බණානි දිවසවළඤ්ජො නික්ඛමති – අයං ඛත්තියමහාසාලො නාම.

සහබ්යතන්ති සහභාවං; සභාගා හුත්වා නිබ්බත්තන්තීති අත්ථො. චාතුමහාරාජිකානන්තිආදීසු චාතුමහාරාජිකා නාම සිනෙරුපබ්බතස්ස වෙමජ්ඣෙ හොන්ති. තෙසු පබ්බතට්ඨකාපි අත්ථි, ආකාසට්ඨාපි; තෙසං පරම්පරා චක්කවාළපබ්බතං පත්තා. ඛිඩ්ඩාපදොසිකා, මනොපදොසිකා, සීතවලාහකා, උණ්හවලාහකා, චන්දිමා දෙවපුත්තො, සූරියො දෙවපුත්තොති එතෙ සබ්බෙපි චාතුමහාරාජිකදෙවලොකට්ඨකා එව.