තතියබලනිද්දෙසෙ මග්ගොති වා පටිපදාති වා කම්මස්සෙවෙතං නාමං. නිරයගාමිනීතිආදීසු නිරස්සාදට්ඨෙන නිරතිඅත්ථෙන ච නිරයො. උද්ධං අනුගන්ත්වා තිරියං අඤ්චිතාති තිරච්ඡානා; තිරච්ඡානායෙව තිරච්ඡානයොනි. පෙතතාය පෙත්ති; ඉතො පෙච්ච ගතභාවෙනාති අත්ථො. පෙත්තියෙව පෙත්තිවිසයො. මනස්ස උස්සන්නතාය මනුස්සා; මනුස්සාව මනුස්සලොකො. දිබ්බන්ති පඤ්චහි කාමගුණෙහි අධිමත්තාය වා ඨානසම්පත්තියාති දෙවා; දෙවාව දෙවලොකො. වානං වුච්චති තණ්හා; තං තත්ථ නත්ථීති නිබ්බානං. නිරයං ගච්ඡතීති නිරයගාමී. ඉදං මග්ගං සන්ධාය වුත්තං. පටිපදා පන නිරයගාමිනී නාම හොති. සෙසපදෙසුපි එසෙව නයො. ඉදං සබ්බම්පි පටිපදං තථාගතො පජානාති.

කථං ? සකලගාමවාසිකෙසුපි හි එකතො එකං සූකරං වා මිගං වා ජීවිතා වොරොපෙන්තෙසු සබ්බෙසම්පි චෙතනා පරස්ස ජීවිතින්ද්රියාරම්මණාව හොති. තං පන කම්මං තෙසං ආයූහනක්ඛණෙයෙව නානා හොති. තෙසු හි එකො ආදරෙන ඡන්දජාතො කරොති. එකො ‘එහි ත්වම්පි කරොහී’ති පරෙහි නිප්පීළිතත්තා කරොති. එකො සමානච්ඡන්දො විය හුත්වා අප්පටිබාහියමානො විචරති. තෙසු එකො තෙනෙව කම්මෙන නිරයෙ නිබ්බත්තති, එකො තිරච්ඡානයොනියං, එකො පෙත්තිවිසයෙ. තං තථාගතො ආයූහනක්ඛණෙයෙව ‘ඉමිනා නීහාරෙන ආයූහිතත්තා එස නිරයෙ නිබ්බත්තිස්සති , එස තිරච්ඡානයොනියං, එස පෙත්තිවිසයෙ’ති පජානාති . නිරයෙ නිබ්බත්තමානම්පි ‘එස අට්ඨසු මහානිරයෙසු නිබ්බත්තිස්සති, එස සොළසසු උස්සදනිරයෙසු නිබ්බත්තිස්සතී’ති පජානාති. තිරච්ඡානයොනියං නිබ්බත්තමානම්පි ‘එස අපාදකො භවිස්සති, එස ද්විපාදකො, එස චතුප්පාදකො, එස බහුප්පාදකො’ති පජානාති. පෙත්තිවිසයෙ නිබ්බත්තමානම්පි ‘එස නිජ්ඣාමතණ්හිකො භවිස්සති, එස ඛුප්පිපාසිකො, එස පරදත්තූපජීවී’ති පජානාති. තෙසු ච කම්මෙසු ‘ඉදං කම්මං පටිසන්ධිං ආකඩ්ඪිතුං න සක්ඛිස්සති, දුබ්බලං දින්නාය පටිසන්ධියා උපධිවෙපක්කං භවිස්සතීති පජානාති.

තථා සකලගාමවාසිකෙසු එකතො පිණ්ඩපාතං දදමානෙසු සබ්බෙසම්පි චෙතනා පිණ්ඩපාතාරම්මණාව හොති. තං පන කම්මං තෙසං ආයූහනක්ඛණෙයෙව පුරිමනයෙන නානා හොති. තෙසු කෙචි දෙවලොකෙ නිබ්බත්තිස්සන්ති, කෙචි මනුස්සලොකෙ. තං තථාගතො ආයූහනක්ඛණෙයෙව ‘ඉමිනා නීහාරෙන ආයූහිතත්තා එස මනුස්සලොකෙ නිබ්බත්තිස්සති, එස දෙවලොකෙ’ති පජානාති. දෙවලොකෙ නිබ්බත්තමානානම්පි ‘එස පරනිම්මිතවසවත්තීසු නිබ්බත්තිස්සති, එස නිම්මානරතීසු, එස තුසිතෙසු, එස යාමෙසු, එස තාවතිංසෙසු, එස චාතුමහාරාජිකෙසු, එස භුම්මදෙවෙසු; එස පන ජෙට්ඨකදෙවරාජා හුත්වා නිබ්බත්තිස්සති, එස එතස්ස දුතියං වා තතියං වා ඨානන්තරං කරොන්තො පරිචාරකො හුත්වා නිබ්බත්තිස්සතී’ති පජානාති. මනුස්සෙසු නිබ්බත්තමානානම්පි ‘එස ඛත්තියකුලෙ නිබ්බත්තිස්සති, එස බ්රාහ්මණකුලෙ, එස වෙස්සකුලෙ, එස සුද්දකුලෙ; එස පන මනුස්සෙසු රාජා හුත්වා නිබ්බත්තිස්සති, එස එතස්ස දුතියං වා තතියං වා ඨානන්තරං කරොන්තො පරිචාරකො හුත්වා නිබ්බත්තිස්සතී’ති පජානාති . තෙසු ච කම්මෙසු ‘ඉදං කම්මං පටිසන්ධිං ආකඩ්ඪිතුං න සක්ඛිස්සති, දුබ්බලං දින්නාය පටිසන්ධියා උපධිවෙපක්කං භවිස්සතී’ති පජානාති.