2. 3. 1.
මොළියසීවකසුත්තං
269. එකං සමයං භගවා රාජගහෙ විහරති වෙළුවනෙ කලන්දකනිවාපෙ. අථ ඛො මොළියසීවකො පරිබ්බාජකො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි, උපසඞ්කමිත්වා භගවතා සද්ධිං සම්මොදි. සම්මොදනීයං කථං සාරාණීයං වීතිසාරෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නො ඛො මොළියසීවකො පරිබ්බාජකො භගවන්තං එතදවොච: සන්ති හි භො ගොතම, එකෙ සමණබ්රාහ්මණා එවංවාදිනො එවංදිට්ඨිනො: “යං කිඤ්චායං පුරිසපුග්ගලො පටිසංවෙදියති සුඛං වා දුක්ඛං වා අදුක්ඛමසුඛං වා සබ්බන්තං පුබ්බෙකතහෙතූ”ති. ඉධ භවං ගොතමො කිමාහාති?
පිත්තසමුට්ඨානානිපි ඛො සීවක ඉධෙකච්චානි වෙදයිතානි උප්පජ්ජන්ති. සාමම්පි ඛො එතං සීවක වෙදිතබ්බං, යථා පිත්තසමුට්ඨානානිපි ඉධෙකච්චානි වෙදයිතානි උප්පජ්ජන්තීති, ලොකස්සපි ඛො එතං සීවක සච්චසම්මතං. යථා පිත්තසමුට්ඨානානිපි ඉධෙකච්චානි වෙදයිතානි උප්පජ්ජන්ති. තත්ර සීවක යෙ තෙ සමණබ්රාහ්මණා එවං වාදිනො එවංදිට්ඨිනො: “යං කිඤ්චායං පුරිසපුග්ගලො පටිසංවෙදියති සුඛං වා දුක්ඛං වා අදුක්ඛමසුඛං වා සබ්බන්තං පුබ්බෙකතහෙතූ”ති. යඤ්ච සාමං ඤාතං තඤ්ච අතිධාවන්ති, යඤ්ච ලොකෙ සච්චසම්මතං තඤ්ච අතිධාවන්ති. තස්මා නෙසං සමණබ්රාහ්මණානං මිච්ඡාති වදාමි.
සෙම්හසමුට්ඨානානිපි ඛො සීවක -පෙ- වාතසමුට්ඨානානිපි ඛො සීවක -පෙ- සන්නිපාතිකානිපි ඛො සීවක -පෙ- උතුපරිණාමජානිපි ඛො සීවක -පෙ- විසමපරිහාරජානිපි ඛො සීවක -පෙ- ඔපක්කමිකානිපි ඛො සීවක -පෙ- කම්මවිපාකජානිපි ඛො සීවක ඉධෙකච්චානි වෙදයිතානි උප්පජ්ජන්ති. සාමම්පි ඛො එතං සීවක වෙදිතබ්බං. යථා කම්මවිපාකජානිපි ඛො සීවක ඉධෙකච්චානි වෙදයිතානි උප්පජ්ජන්ති, ලොකස්සපි ඛො එතං සීවක සච්චසම්මතං යථා කම්මවිපාකජානිපි ඉධෙකච්චානි වෙදයිතානි උප්පජ්ජන්ති, තනු සීවක යෙ තෙ සමණබ්රාහ්මණා එවංවාදිනො එවංදිට්ඨිනො: “යං කිඤ්චායං පුරිසපුග්ගලො පටිසංවෙදියති සුඛං වා දුක්ඛං වා අදුක්ඛමසුඛං වා, සබ්බං තං පුබ්බෙකතහෙතූ”ති. යඤ්ච සාමං ඤාතං තඤ්ච අතිධාවන්ති, යඤ්ච ලොකෙ සච්චසම්මතං තඤ්ච අතිධාවන්ති. තස්මා නෙසං සමණබ්රාහ්මණානං මිච්ඡාති වදාමීති.
එවං වුත්තෙ මොළියසීවකො පරිබ්බාජකො භගවන්තං එතදවොච: “අභික්කන්තං භො ගොතම -පෙ- උපාසකං මං භවං ගොතමො ධාරෙතු අජ්ජතග්ගෙ පාණුපෙතං සරණං ගත”න්ති.
පිත්තං සෙම්හඤ්ච වාතො ච සන්නිපාතා උතූනි ච
විසමං ඔපක්කමිකො ච කම්මවිපාකෙන අට්ඨමීති.
2. 3. 2.
අට්ඨසතපරියායසුත්තං
270. අට්ඨසතපරියායං වො භික්ඛවෙ ධම්මපරියායං දෙසිස්සාමි. තං සුණාථ. කතමො ච භික්ඛවෙ අට්ඨසතපරියායො ධම්මපරියායො: ද්වෙපි මයා භික්ඛවෙ වෙදනා වුත්තා පරියායෙන, තිස්සොපි මයා වෙදනා වුත්තා පරියායෙන, පඤ්චපි මයා වෙදනා වුත්තා පරියායෙන, ඡපි මයා වෙදනා වුත්තා පරියායෙන, අට්ඨාරසාපි මයා වෙදනා වුත්තා පරියායෙන, ඡත්තිංසාපි මයා වෙදනා වුත්තා පරියායෙන, අට්ඨසතම්පි මයා වෙදනා වුත්තා පරියායෙන.
කතමා ච භික්ඛවෙ ද්වෙ වෙදනා: කායිකා ච චෙතසිකා ච, ඉමා වුච්චන්ති භික්ඛවෙ ද්වෙ වෙදනා. කතමා ච භික්ඛවෙ තිස්සො වෙදනා: සුඛා වෙදනා දුක්ඛා වෙදනා අදුක්ඛමසුඛා වෙදනා, ඉමා වුච්චන්ති භික්ඛවෙ තිස්සො වෙදනා. කතමා ච භික්ඛවෙ පඤ්ච වෙදනා: සුඛින්ද්රියං දුක්ඛින්ද්රියං සොමනස්සින්ද්රියං දොමනස්සින්ද්රියං උපෙක්ඛින්ද්රියං, ඉමා වුච්චන්ති භික්ඛවෙ පඤ්ච වෙදනා. කතමා ච භික්ඛවෙ ඡ වෙදනා: චක්ඛුසම්ඵස්සජා වෙදනා සොත -පෙ- ඝාන -පෙ- ජිව්හා -පෙ- කාය -පෙ- මනොසම්ඵස්සජා වෙදනා, ඉමා වුච්චන්ති භික්ඛවෙ ඡ වෙදනා.
කතමා ච භික්ඛවෙ අට්ඨාරස වෙදනා: ඡ සොමනස්සූපවිචාරා ඡ දොමනස්සූපවිචාරා ඡ උපෙක්ඛූපවිචාරා, ඉමා වුච්චන්ති භික්ඛවෙ අට්ඨාරස වෙදනා. කතමා ච භික්ඛවෙ ඡත්තිංස වෙදනා: ඡ ගෙහසිතානි සොමනස්සානි ඡ නෙක්ඛම්මසිතානි සොමනස්සානි ඡ ගෙහසිතානි දොමනස්සානි ඡ නෙක්ඛම්මසිතානි දොමනස්සානි ඡ ගෙහසිතා උපෙක්ඛා ඡ නෙක්ඛම්මසිතා උපෙක්ඛා, ඉමා වුච්චන්ති භික්ඛවෙ ඡත්තිංස වෙදනා. කතමා ච භික්ඛවෙ අට්ඨසත වෙදනා: අතීතා ඡත්තිංස වෙදනා, අනාගතා ඡත්තිංස වෙදනා, පච්චුප්පන්නා ඡත්තිංස වෙදනා, ඉමා වුච්චන්ති භික්ඛවෙ අට්ඨසතවෙදනා. අයං භික්ඛවෙ අට්ඨසතපරියායො ධම්මපරියායොති.