1. 3. 4. 14.
අනත්තානුපස්සනා සුත්තං
149. සාවත්ථියං:
සද්ධාපබ්බජිතස්ස භික්ඛවෙ, කුලපුත්තස්ස අයමනුධම්මො හොති: යං රූපෙ අනත්තානුපස්සී විහරෙය්ය. වෙදනාය -පෙ- සඤ්ඤාය -පෙ- සඞ්ඛාරෙසු -පෙ- විඤ්ඤාණෙ අනත්තානුපස්සී විහරෙය්ය:
සො රූපෙ අනත්තානුපස්සී විහරන්තො, වෙදනාය -පෙ- සඤ්ඤාය -පෙ- සඞ්ඛාරෙසු -පෙ- විඤ්ඤාණෙ අනත්තානුපස්සී විහරන්තො රූපං පරිජානාති, වෙදනං පරිජානාති, සඤ්ඤං පරිජානාති, සඞ්ඛාරෙ පරිජානාති, විඤ්ඤාණං පරිජානාති. සො රූපං පරිජානං වෙදනං -පෙ- සඤ්ඤං -පෙ- සඞ්ඛාරෙ -පෙ- විඤ්ඤාණං පරිජානං පරිමුච්චති රූපම්හා, පරිමුච්චති වෙදනාය, පරිමුච්චති සඤ්ඤාය, පරිමුච්චති සඞ්ඛාරෙහි, පරිමුච්චති විඤ්ඤාණම්හා, පරිමුච්චති ජාතියා ජරාමරණෙන සොකෙහි පරිදෙවෙහි දුක්ඛෙහි දොමනස්සෙහි උපායාසෙහි, පරිමුච්චති දුක්ඛස්මාති වදාමීති.
කුක්කුළවග්ගො චතුත්ථො.
තත්රුද්දානං:
කුක්කුලො තයො අනිච්චෙන - දුක්ඛෙන අපරෙ තයො
අනත්තෙන තයො වුත්තා - කුලපුත්තෙන ද්වෙ දුකාති.
5. දිට්ඨිවග්ගො
1. 3. 5. 1.
අජ්ඣත්ත සුත්තං
150. සාවත්ථියං:
කිස්මිං නු ඛො භික්ඛවෙ, සති. කිං උපාදාය උප්පජ්ජති අජ්ඣත්තං සුඛදුක්ඛන්ති?
භගවංමූලකා නො භන්තෙ, ධම්මා -පෙ-
රූපෙ ඛො භික්ඛවෙ, සති රූපං උපාදාය උප්පජ්ජති අජ්ඣත්තං සුඛදුක්ඛං. වෙදනාය සති වෙදනං උපාදාය උප්පජ්ජති අජ්ඣත්තං සුඛදුක්ඛං. සඤ්ඤාය සති -පෙ- සඞ්ඛාරෙසු සති සඞ්ඛාරෙ උපාදාය උප්පජ්ජති අජ්ඣත්තං සුඛදුක්ඛං. විඤ්ඤාණෙ සති විඤ්ඤාණං උපාදාය උප්පජ්ජති අජ්ඣත්තං සුඛදුක්ඛං. තං කිං මඤ්ඤථ භික්ඛවෙ, රූපං නිච්චං වා අනිච්චං වාති? අනිච්චං භන්තෙ,
යම්පනානිච්චං දුක්ඛං වා තං සුඛං වාති? දුක්ඛං භන්තෙ,
යම්පනානිච්චං දුක්ඛං විපරිනාමධම්මං, අපි නු තං අනුපාදාය උප්පජ්ජෙය්ය අජ්ඣත්තං සුඛදුක්ඛන්ති? නො හෙතං භන්තෙ,
වෙදනා -පෙ- සඤ්ඤා -පෙ- සඞ්ඛාරා -පෙ- විඤ්ඤාණං නිච්චං වා අනිච්චං වාති? අනිච්චං භන්තෙ,
යම්පනානිච්චං දුක්ඛං වා තං සුඛං වාති? දුක්ඛං භන්තෙ,
යම්පනානිච්චං දුක්ඛං විපරිනාමධම්මං, අපි නු තං අනුපාදාය උප්පජ්ජෙය්ය අජ්ඣත්තං සුඛදුක්ඛන්ති? නො හෙතං භන්තෙ.
එවං පස්සං භික්ඛවෙ, සුතවා අරියසාවකො රූපස්මිම්පි නිබ්බින්දති -පෙ- විඤ්ඤාණස්මිම්පි නිබ්බින්දති. නිබ්බින්දං විරජ්ජති -පෙ- නාපරං ඉත්ථත්තායාති පජානාතීති.
1. 3. 5. 2.
එතං මම සුත්තං
151. සාවත්ථියං:
කිස්මිං නු ඛො භික්ඛවෙ, සති. කිං උපාදාය කිං අභිනිවිස්ස “එතං මම, එසො’හමස්මි, එසො මෙ අත්තා”ති සමනුපස්සතීති.
භගවංමූලකා නො භන්තෙ, ධම්මා -පෙ-