2. 4. 9.
ධම්මචෙතියසුත්තං
එවං මෙ සුතං: එකං සමයං භගවා සක්කෙසු විහරති මෙදතළුම්පං නාම සක්යානං නිගමො. තෙන ඛො පන සමයෙන රාජා පසෙනදි කොසලො නගරකං අනුප්පත්තො හොති කෙනචිදෙව කරණීයෙන. අථ ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො දීඝං කාරායනං ආමන්තෙසි: ‘යොජෙහි සම්ම කාරායන, භද්රානි භද්රානි යානානි, උය්යානභූමිං ගච්ඡාම සුභූමිං දස්සනායා’ති. එවා දෙවාති ඛො දීඝො කාරායනො රඤ්ඤො පසෙනදිස්ස කොසලස්ස පටිස්සුත්වා භද්රානි භද්රානි යානානි යොජාපෙත්වා රඤ්ඤො පසෙනදිස්ස කොසලස්ස පටිවෙදෙසි: ‘යුත්තානි ඛො දෙව භද්රානි භද්රානි යානානි. යස්සදානි කාලං මඤ්ඤසී’ති. අථ ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො භද්රං යානං අභිරුහිත්වා භද්රෙහි භද්රෙහි යානෙහි නගරම්හා නිය්යාසි මහච්ච රාජානුභාවෙන. යෙන ආරාමො තෙන පායාසි. යාවතිකා යානස්ස භූමි යානෙන ගන්ත්වා යානා පච්චොරොහිත්වා පත්තිකොව ආරාමං පාවිසි.
අද්දසා ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො ආරාමෙ ජඞ්ඝාවිහාරං අනුචඞ්කමමානො අනුවිචරමානො රුක්ඛමූලානි පාසාදිකානි පසාදනීයානි අප්පසද්දානි අප්පනිග්ඝොසානි විජනවාතානි මනුස්සරාහසෙය්යකානි පටිසල්ලානසාරුප්පානි. දිස්වාන භගවන්තංයෙව ආරබ්භ සති උදපාදි: ‘ඉමානි ඛො තානි රුක්ඛමූලානි පාසාදිකානි පසාදනීයානි අප්පසද්දානි අප්පනිග්ඝොසානි විජනවාතානි මනුස්සරාහස්සෙය්යකානි පටිසල්ලානසාරුප්පානි, යත්ථ සුදං මයං තං භගවන්තං පයිරුපාසාම අරහන්තං සම්මාසම්බුද්ධන්ති.
අථ ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො දීඝං කාරායනං ආමන්තෙසි: ඉමානි ඛො සම්ම කාරායන, තානි රුක්ඛමූලානි පාසාදිකානි පසාදනීයානි අප්පසද්දානි අප්පනිග්ඝොසානි විජනවාතානි මනුස්සරාහස්සෙය්යකානි පටිසල්ලානසාරුප්පානි. යත්ථ සුදං මයං තං භගවන්තං පයිරුපාසාම අරහන්තං සම්මාසම්බුද්ධං. කහං නු ඛො සම්ම කාරායන, එතරහි සො භගවා විහරති අරහං සම්මාසම්බුද්ධොති?
අත්ථි මහාරාජ, මෙදතළුම්පං නාම සක්යානං නිගමො. තත්ථ සො භගවා එතරහි අරහං සම්මාසම්බුද්ධො විහරතී’ති. කීව දූරො පන සම්ම කාරායන, නගරකම්හා මෙදතළුම්පං නාම සක්යානං නිගමො හොතීති? න දූරෙ මහාරාජ, තීණි යොජනානි. සක්කා දිවසාවසෙසෙන ගන්තුන්ති. තෙන හි සම්ම කාරායන, යොජෙහි භද්රානි භද්රානි යානානි, ගමිස්සාම මයං තං භගවන්තං දස්සනාය අරහන්තං සම්මාසම්බුද්ධ’න්ති.
එවං දෙවාති ඛො දීඝො කාරායනො රඤ්ඤො පසෙනදිස්ස කොසලස්ස පටිස්සුත්වා භද්රානි භද්රානි යානානි යොජාපෙත්වා රඤ්ඤො පසෙනදිස්ස කොසලස්ස පටිවෙදෙසි: යුත්තානි ඛො තෙ දෙව, භද්රානි භද්රානි යානානි. යස්සදානි කාලං මඤ්ඤසී’ති. අථ ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො භද්රං යානං අභිරුහිත්වා භද්රෙහි භද්රෙහි යානෙහි නගරකම්හා නික්ඛමිත්වා යෙන මෙදතළුම්පං නාම සක්යානං නිගමො තෙන පායාසි. තෙනෙව දිවසාවසෙසෙන මෙදතළුම්පං නාම සක්යානං නිගමං සම්පාපුණි. යෙන ආරාමො තෙන පායාසි. යාවතිකා යානස්ස භූමි යානෙන ගන්ත්වා යානා පච්චොරොහිත්වා පත්තිකොව ආරාමං පාවිසි.
තෙන ඛො පන සමයෙන සම්බහුලා භික්ඛූ අබ්භොකාසෙ චඞ්කමන්ති. අථ ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො යෙන තෙ භික්ඛූ තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා තෙ භික්ඛූ එතදවොච: කහං නු ඛො භන්තෙ, එතරහි සො භගවා විහරති අරහං සම්මාසම්බුද්ධො, දස්සනකාමා හි මයං තං භගවන්තං අරහන්තං සම්මාසම්බුද්ධ’න්ති. එසො මහාරාජ, විහාරො සංවුතද්වාරො තෙන අප්පසද්දො උපසඞ්කමිත්වා අතරමානො ආලින්දං පවිසිත්වා උක්කාසිත්වා අග්ගලං ආකොටෙහි. විවරිස්සති තෙ භගවා ද්වාර’න්ති. අථ ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො තත්ථෙව ඛග්ගඤ්ච උණ්හීසඤ්ච දීඝස්ස කාරායනස්ස පාදාසි. අථ ඛො දීඝස්ස කාරායනස්ස එතදහොසි: රහායති ඛොදානි මහාරාජා තෙනිධෙවදානි මයා ඨාතබ්බ’න්ති. අථ ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො යෙන සො විහාරො සංවුතද්වාරො තෙන අප්පසද්දො උපසඞ්කමිත්වා අතරමානො ආලින්දං පවිසිත්වා උක්කාසිත්වා අග්ගලං ආකොටෙසි. විවරි භගවා ද්වාරං. අථ ඛො රාජා පසෙනදි කොසලො විහාරං පවිසිත්වා භගවතො පාදෙ සිරසා නිපතිත්වා භගවතො පාදානි මුඛෙන ච පරිචුම්බති, පාණීහි ච පරිසම්බාහති, නාමඤ්ච සාවෙති: රාජාහං භන්තෙ, පසෙනදි කොසලො, රාජාහං භන්තෙ, පසෙනදි කොසලො’ති.
කිං පන ත්වං මහාරාජ, අත්ථවසං සම්පස්සමානො ඉමස්මිං සරීරෙ එවරූපං පරමනිපච්චාකාරං කරොසි, චිත්තූපහාරං උපදංසෙසීති?
අත්ථි ඛො මෙ භන්තෙ, භගවති ධම්මන්වයො, හොති සම්මාසම්බුද්ධො භගවා, ස්වාක්ඛාතො භගවතා ධම්මො, සුපටිපන්නො භගවතො සාවකසඞ්ඝො’ති. ඉධාහං භන්තෙ, පස්සාමි එකෙ සමණබ්රාහ්මණෙ පරියන්තකතං බ්රහ්මචරියං චරන්ති. දසපි වස්සානි, වීසතිම්පි වස්සානි, තිංසම්පි වස්සානි, චත්තාරීසම්පි වස්සානි. තෙ අපරෙන සමයෙන සුනහාතා සුවිලිත්තා කප්පිතකෙසමස්සූ පඤ්චහි කාමගුණෙහි සමප්පිතා සමඞ්ගීභූතා පරිචාරෙන්ති. ඉධ පනාහං භන්තෙ, භික්ඛූ පස්සාමි යාවජීවං පාණකොටිකං පරිපුණ්ණං පරිසුද්ධං බ්රහ්මචරියං චරන්තෙ. න ඛො පනාහං භන්තෙ, ඉතො බහිද්ධා අඤ්ඤං එවං පරිපුණ්ණං පරිසුද්ධං බ්රහ්මචරියං සමනුපස්සාමි. අයම්පි ඛො මෙ භන්තෙ, භගවති ධම්මන්වයො, හොති සම්මාසම්බුද්ධො භගවා, ස්වාක්ඛාතො භගවතා ධම්මො, සුපටිපන්නො සඞ්ඝොති.