2. 3. 10.
වෙඛනස්ස සුත්තං
එවං මෙ සුතං: එකං සමයං භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. අථ ඛො වෙඛනස්සො පරිබ්බාජකො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවතා සද්ධිං සම්මොදි. සම්මොදනීයං කථං සාරාණීයං වීතිසාරෙත්වා එකමන්තං අට්ඨාසි. එකමන්තං ඨිතො ඛො වෙඛනස්සො පරිබ්බාජකො භගවතො සන්තිකෙ උදානං උදානෙසි: ‘අයං පරමො වණ්ණො, අයං පරමො වණ්ණො’ති.
කිං පන ත්වං කච්චාන, එවං වදෙසි: ‘අයං පරමො වණ්ණො, අයං පරමො වණ්ණො’ති. කතමො කච්චාන, සො පරමො වණ්ණො’ති?
යස්මා භො ගොතම වණ්ණා අඤ්ඤො වණ්ණො උත්තරිතරො වා පණීතතරො වා නත්ථි, සො පරමො වණ්ණොති.
කතමො පන සො කච්චාන, වණ්ණො යස්මා වණ්ණා අඤ්ඤො වණ්ණො උත්තරිතරො වා පණීතතරො වා නත්ථීති?
යස්මා භො ගොතම, වණ්ණා අඤ්ඤො වණ්ණො උත්තරිතරො වා පණීතතරො වා නත්ථි, සො පරමො වණ්ණොති.
දීඝාපි ඛො තෙ එසා කච්චාන, ඵරෙය්ය. යස්මා භො ගොතම, වණ්ණා අඤ්ඤො වණ්ණො උත්තරිතරො වා පණීතතරො වා නත්ථි. සො පරමො වණ්ණොති වදෙසි. තඤ්ච වණ්ණං න පඤ්ඤාපෙසි. සෙය්යථාපි කච්චාන, පුරිසො එවං වදෙය්ය: අහං යා ඉමස්මිං ජනපදෙ ජනපදකල්යාණී, තං ඉච්ඡාමි තං කාමෙමී’ති. තමෙනං එවං වදෙය්යුං: අම්භො පුරිස, යං ත්වං ජනපදකල්යාණිං ඉච්ඡසි කාමෙසි, ජානාසි ත්වං ජනපදකල්යාණී ඛත්තියී වා බ්රාහ්මණී වා වෙස්සී වා සුද්දී වා’ති? ඉති පුට්ඨො නොති වදෙය්ය. තමෙනං එවං වදෙය්යුං: අම්භො පුරිස, යං ත්වං ජනපදකල්යාණිං ඉච්ඡසි කාමෙසි, ජානාසි තවං ජනපදකල්යාණිං එවන්නාමා එවංගොත්තා ඉති වා’ති. -පෙ- දීඝා වා රස්සා වා මජ්ඣිමා වා කාළී වා සාමා වා මඞ්ගුරච්ඡවී වා’ති? අමුකස්මිං ගාමෙ වා නිගමෙ වා නගරෙ වා’ති? ඉති පුට්ඨො නොති වදෙය්ය. තමෙනං එවං වදෙය්යුං: අම්භො පුරිස, යං ත්වං න ජානාසි න පස්සසි, තං ත්වං ඉච්ඡසි කාමෙසීති? ඉති පුට්ඨො ආමාති වදෙය්ය. තං කිං මඤ්ඤසි කච්චාන, නනු එවං සන්තෙ තස්ස පුරිසස්ස අප්පාටිහීරකතං භාසිතං සම්පජ්ජතීති?
අද්ධා ඛො භො ගොතම, එවං සන්තෙ තස්ස පුරිසස්ස අප්පාටිහීරකතං භාසිතං සම්පජ්ජතීති.
එවමෙව ඛො ත්වං කච්චාන, යස්මා භො ගොතම වණ්ණා අඤ්ඤො වණ්ණො උත්තරිතරො වා පණීතතරො වා නත්ථි, සො පරමො වණ්ණො’ති වදෙසි, තඤ්ච වණ්ණං න පඤ්ඤාපෙසීති.
සෙය්යථාපි භො ගොතම, මණි වෙළුරියො සුභො ජාතිමා අට්ඨංසො සුපරිකම්මකතො පණ්ඩුකම්බලෙ නික්ඛිත්තො භාසති ච තපති ච විරොචති ච එවංවණ්ණො අත්තා හොති අරොගො පරම්මරණාති.
තං කිං මඤ්ඤසි කච්චාන, යො වා මණි වෙළුරියො සුභො ජාතිමා අට්ඨංසො සුපරිකම්මකතො පණ්ඩුකම්බලෙ නික්ඛිත්තො භාසති ච තපති ච විරොචති ච, යො වා රත්තන්ධකාරතිමිසායං කිමි ඛජ්ජොපණකො, ඉමෙසං උභින්නං වණ්ණානං කතමො වණ්ණො අභික්කන්තතරො ච පණීතතරො චාති?
ය්වායං භො ගොතම, රත්තන්ධකාරතිමිසායං කිමි ඛජ්ජොපණකො අයං ඉමෙසං උභින්නං වණ්ණානං අභික්කන්තතරො ච පණීතතරො චාති.
තං කිං මඤ්ඤසි කච්චාන, යො වා රත්තන්ධකාරතිමිසායං කිමි ඛජ්ජොපණකො, යො වා රත්තන්ධකාරතිමිසායං තෙලප්පදීපො, ඉමෙසං උභින්නං වණ්ණානං කතමො වණ්ණො අභික්කන්තතරො ච පණීතතරො චාති?
ය්වායං භො ගොතම, රත්තන්ධකාරතිමිසායං තෙලප්පදීපො, අයං ඉමෙසං උභින්නං වණ්ණානං අභික්කන්තතරො ච පණීතතරො චාති.
තං කිං මඤ්ඤසි කච්චාන, යො වා රත්තන්ධකාරතිමිසායං තෙලප්පදීපො, යො වා රත්තන්ධකාරතිමිසායං මහාඅග්ගික්ඛන්ධො, ඉමෙසං උභින්නං වණ්ණානං කතමො වණ්ණො අභික්කන්තතරො ච පණීතතරො චාති?
ය්වායං භො ගොතම, රත්තන්ධකාරතිමිසායං මහාඅග්ගික්ඛන්ධො, අයං ඉමෙසං උභින්නං වණ්ණානං අභික්කන්තතරො ච පණීතතරො චාති.
තං කිං මඤ්ඤසි කච්චාන, යො වා රත්තන්ධකාරතිමිසායං මහාඅග්ගික්ඛන්ධො, යා වා රත්තියා පච්චූසසමයං විද්ධෙ විගතවලාහකෙ දෙවෙ ඔසධීතාරකා, ඉමෙසං උභින්නං වණ්ණානං කතමො වණ්ණො අභික්කන්තතරො ච පණීතතරො චාති?
ය්වායං භො ගොතම, රත්තියා පච්චූසසමයං විද්ධෙ විගතවලාහකෙ දෙවෙ ඔසධීතාරකා, අයං ඉමෙසං උභින්නං වණ්ණානං අභික්කන්තතරො ච පණීතතරො චාති.