37 පටිසම්භිදාමග්ගප්පකරණ 1 - සූත්‍ර.pdf
- ප්‍රකාශිත වර්ෂය :
- 2006
- මුද්‍රිත වර්ෂය :
- 2006
- පිටු ගණන :
- 552
- බාගත කිරීම් ගණන :
- 2,984
- වෙබ් අඩවියට එක් කළ දිනය :
- 2015-10-18
- ගොනුවේ ප්‍රමාණය :
- 19 MB
පොතේ පිටු කිහිපයක ඡායාරූප පහතින් බලන්න.
බුද්ධ ජයන්ති ත්‍රිපිටක ග්‍රන්ථ මාලාවේ 35 වන වෙළුම (i කාණ්ඩය) වන මෙම ග්‍රන්ථය සූත්‍ර පිටකයට අයත් ඛුද්දක නිකායේ 29 වන ග්‍රන්ථය වූ පටිසම්භිදාමග්ගප්පකරණ පළමු භාගයයි. මෙහි පාළි පෙළ සහ ඊට අදාළ සිංහල අනුවාදය මුහුණට මුහුණ ලා මුද්‍රණය කර ඇත.
මෙහි පාඨ ශෝධනය මොල්ලිගොඩ ප්‍රවචනොදය පිරිවෙන්හි ලබුගම ලංකානන්ද අනුනායක ස්ථවිරයන් වහන්සේ විසින් සිදු කරන ලද අතර, සිංහල අනුවාදය උන්වහන්සේ සහ කරහම්පිටිගොඩ සුමනසාර ස්ථවිරයන් වහන්සේ විසින් සම්පාදනය කර තිබේ. සතර පිළිසිඹියාවන් (අත්ථ, ධම්ම, නිරුත්ති, පටිභාන) අවබෝධ කර ගැනීමේ මාර්ගය හා විවරණය මෙහි ප්‍රධාන අන්තර්ගතය වේ.
ග්‍රන්ථ ආරම්භයේ බුද්ධ ජයන්ති ත්‍රිපිටක සම්පාදක මණ්ඩලයේ විස්තර, පටිසම්භිදාව පිළිබඳ විස්තරාත්මක සංඥාපනයක් මෙන්ම අවසානයේ ගාථා පාද හා විශේෂ පද අනුක්‍රමණිකා ඇතුළත් වේ.
සංස්කාරක නිවේදනය
පටිසම්භිදාමග්ගප්පකරණ සොධනය
සම්බුද්ධපරිනිර්වාණයෙන් දෙදහස් පන්සිය වසක් ඉක්මවුණු නිමිත්ත කොට්ගෙන බුද්ධජයන්ති මහෝත්සවය උත්කර්ෂයෙන් පවත්වාලීම සඳහා තත්කාලීන ලංකාරජයේ ද අනුග්‍රහයෙන් ඇරඹුණු බෞද්ධ මණ්ඩලය මගින් සංවිහිත වූ ශාසනොපස්තම්භක කාර්‍ය්‍යයන් අතුරෙහි ප්‍රශස්ත වූයේ ත්‍රිපිටක පාළිය හෙළබසට නඟාලීමේ අතිශය දුෂ්කර කර්තව්‍ය යි. 1955 දී ත්‍රිපිටක ග්‍රන්ථ හෙළබසට නඟාලීම සඳහා සුදුසුකම් ඇති භික්‍ෂූන් වහන්සේ පත්කරගැනීමේ දී පටිසම්භිදාමග්ගයෙහි වර්‍ග තුන වෙන වෙනම මහතෙරවරුන් තුන්නමකට භාර කරන ලද විය. එහෙත් එහි ඇතැම් කොටස් 1959 වර්ෂය වන තුරු ද ශොධනය හා පරිවර්තනය නිමාවට නො පැමිණියේ විය. නිමවා තුබූ කොටස්හි පාඨ ශොධනය හා පරිවර්තනය ප්‍රමාණ නොවන බව පෙනීගිය හෙයින් උත්තරීතර සංස්කාරක මණ්ඩලය විසින් පටිසම්භිදාමග්ගයෙහි සපූරා ශොධනය හා පරිවර්තනය අප වෙත පවරන ලද්දේ ය.
ලක්දිව මෙතෙක් මුද්‍රණයට නො පැමිණුවා තුබූ පටිසම්භිදාමග්ගයේ ශොධනය ආයාස උපදවන කරුණක් බව පෙනීගියෙන් පුස්කොළ පිටපත් බොහෝ ගණනකුදු සපයාගෙන, සියම් රට තායි අක්‍ෂරයෙන් මුද්‍රිත පොත ද, එංගලන්තයේ පාළි පොත් සමාගම මගින් පළකරවනලද පොත ද, බුරුමරට ඡට්ඨසංගීති ප්‍රකාශනය ද ඇසුරු කෙරෙමින් සූත්‍රාන්තපිටකයෙහි වෙනත් ග්‍රන්ථයනුදු වහල් කොට්ගෙන පටිසම්භිදාමග්ගය මුළුල්ල ශුද්ධියට පමුණුවන ලද්දේය. කල් නොයා දී මැ පරිවර්තනය ද නිමවන ලද්දේය. පරිවර්තන අවස්ථාවෙහි ලා පණ්ඩිත කරහම්පිටිගොඩ සුමනසාර ස්ථවිරයන් වහන්සේ මුල සිට මැ සහාය වූහ. 1962 දී පරිවර්තනය අවසන් කොට මුද්‍රණයට ඉදිරිපත් කරන ලද නමුත් මුද්‍රණ කාර්ය්‍යයෙහි ක්‍රමානුකූල සංවිධානයක් නොවීමයෙන් පළකරවාලීම මෙතෙක් පමාවූ බව ද පවසම්හ.
තවද පටිසම්භිදාමග්ගපාඨශොධනයෙහි දී හා පරිවර්තනයෙහි දී ද දෙමටගොඩ පඨමාශ්‍රමවිහාරාධිපති වැ වැඩවිසූ ත්‍රිපිටක සංස්කාරක මණ්ඩලයේ ප්‍රධාන සම්පාදක වැ සිටි පරම ගෞරවාස්පද ත්‍රිපිටක වාගීශ්වරාචාර්‍ය්‍ය දර්ශනවිශාරද පරවාහැර ශ්‍රී වජිරඥාන නායක ස්වාමීන්ද්‍රයන් වහන්සේ හා එකාබද්ධ අමරපුර මහානිකායේ මහානායක ධුරීණ අග්‍රමහාපණ්ඩිත බලන්ගොඩ ආනන්දමෛත්‍රෙය ස්වාමීන්ද්‍රයන් වහන්සේ හා අහංගම විද්‍යාචන්ද්‍ර පරිවෙණාධිපති ත්‍රිපිටක වාගීශ්වරාචාර්‍ය්‍ය පණ්ඩිත කෝදාගොඩ ඥානාලෝකාභිධාන දක්‍ෂිණලංකාවේ ප්‍රධාන සංඝනායක ස්ථවිරයන් වහන්සේ හා සදුපදේශදානයෙන් උපස්තම්භ වූහ. මෙහි ලා දෙමටගොඩ ධර්‍මදූතාශ්‍රම විද්‍යාලයාධිපති භාෂාන්තරවිශාරද ශ්‍රී වජිරඥාන පණ්ඩිත පරවාහැර ශ්‍රී පුඤ්ඤානන්ද (බී. ඒ. ගෞරව ලන්ඩන්) කොළඹ නවකෝරලයේ ප්‍රධාන සංඝනායක ස්ථවිරයන් වහන්සේ ද කෘතඥතාපූර්වක වැ සඳහන් කරම්හ.
ලබුගම ලංකානන්ද අනුනායක ස්ථවිර,
ත්‍රිපිටක සම්පාදක මණ්ඩලයේ ප්‍රධාන සම්පාදක.
20. 12. 70
ප්‍රවචනොදය පිරිවෙන.
ත්‍රිපිටක සම්පාදක මණ්ඩලය
බුද්ධජයන්ති ත්‍රිපිටකපරිවර්තන සංස්කාරක සභායෙහි ආරම්භයෙහි සිටමැ එහි ප්‍රධාන සම්පාදක ධුරය දරමින් දවරැය වෙහෙසෙමින් ක්‍රියා කළ අතිගරු දර්ශනවිශාරද පරවාහැර ශ්‍රී වජිරඥානාභිධාන නාහිමිපාණන් වහන්සේ 1970 පෙබරවාරි 9 වැනි දින ස්වර්‍ගස්ථ වූයෙන් එකල මුද්‍රණයෙහි පැවැති අංගුත්තර නිකාය චතුක්ක නිපාතය හා මේ ‘පටිසම්භිදාමග්ග’ය ද තාවකාලික වැ නවතාලන්නට සිදු විය. සංස්කාරක මණ්ඩලයෙහි සංස්කරණයක් අවශ්‍ය වූ හෙයිනි. 1970 අප්‍රියෙල් 3 වැනි දින අධ්‍යාපන සංස්කෘතික ස්ථිර ලේකම් තුමා හා සංස්කෘතික අධ්‍යක්‍ෂවරයා ද ඇතුළු කොට ‘මහානායක චාරිකාරාම’යෙහි පැවැති සාකච්ඡා සභාවයෙහි දී පහත සඳහන් මණ්ඩලය සම්මත විය
1 ප්‍රධාන උපදේශක: අග්‍රමහාපණ්ඩිත බලන්ගොඩ ආනන්ද මෛත්‍රෙයාභිධාන සමස්ත අමරපුර මහා නිකායෙහි මහානායක ස්වාමීන්ද්‍රයන් වහන්සේ
2 සභාපති: අහංගම විද්‍යාචන්ද්‍ර පරිවෙණාධිපති ත්‍රිපිටක වාගීශ්වරාචාර්‍ය්‍ය කෝදාගොඩ ශ්‍රී ඥානාලෝකාභිධාන දක්‍ෂිණ ලංකාවෙහි ප්‍රධාන සංඝනායක ස්ථවිරයන් වහන්සේ.
3. ප්‍රධාන සම්පාදක: මොල්ලිගොඩ ප්‍රවචනොදය පිරිවෙන්හි උපප්‍රධානාචාර්‍ය්‍ය ත්‍රිපිටක වාගීශ්වර ලබුගම ශ්‍රී ලංකානන්දාභිධාන ශ්‍රී කල්යාණී සාමග්‍රීධර්ම මහාසංඝසභාවෙහි අනුනායක ස්ථවිරයන් වහන්සේ.
4 උත්තරීතර සාමාජික: දෙමටගොඩ ධර්‍මදූතාශ්‍රම විද්‍යාලයාධිපති, පණ්ඩිත, භාෂාන්තර විශාරද පරවාහැර ශ්‍රී පුඤ්ඤානන්ද (බී. ඒ. ගෞ. ලන්ඩන්) කොළඹ නව කෝරලයෙහි ප්‍රධාන සංඝනායක ස්ථවිරයන් වහන්සේ.
5. ,, පණ්ඩිත කරහම්පිටිගොඩ සුමනසාර ස්ථවිරයන් වහන්සේ
6. කාර්‍ය්‍ය සංවිධායක: පණ්ඩිත දෙරංගල ධම්මපාල කොළඹ පළාතේ ප්‍රධාන නායක ස්ථවිරයන් වහන්සේ.
මෙහි සඳහන් පස්නම ත්‍රිපිටක සම්පාදක මණ්ඩලය වශයෙන් සම්මත වැ ඇත. කලින් සභාපති ධුරය දැරූ වැලිවිටියේ ශ්‍රී සොරත නාහිමිපාණන්ගේ අභාවයෙන් වූ පුරප්පාඩුව පිණිස කෝදාගොඩ ශ්‍රී ඥානාලෝක ස්ථවිරයන් වහන්සේ ද පරවාහැර ශ්‍රී වජිරඥාන නාහිමිපාණන්ගේ අභාවයෙන් වූ පුරප්පාඩුව පිණිස ලබුගම ශ්‍රී ලංකානන්ද අනුනායක ස්ථවිරයන් වහන්සේ ද පත් වූහ. අග්‍රමහාපණ්ඩිත ආනන්ද මෛත්‍රෙය මහානායක මහාස්ථවිරයන් වහන්සේ වෙතින් උපදෙශ ලබාගත යුතු බවද තීරණය විය. අවශ්‍ය අවස්ථාවෙක සහාය භාවයට කැඳවා ගතයුතු අතිරේක සාමාජිකයෝ කිහිප දෙනෙක් ද සම්මත වැ ඇත.
සංඥාපනය
‘‘යො පබ්බජී ජාතිඛයන්ත දක්ඛි පහාය කාමානි මනොරමානි, තං වීතරාගං සුසමාහිතින්ද්‍රියං පරිනිබ්බුතං වන්දථ සාරිපුත්තං’’
පටිසම්භිදා
පටිසම්භිදා (පිළිසැඹියාව) සතරෙකි. ‘අත්ථ, ධම්ම, නිරුත්ති, පටිභාන’යි. ඒ සිවුපිළිසැඹියාවනට මාර්ගය, අධිගමයෙහි උපාය නුයි - ‘පටිසම්භිදාමග්ග’ නම් විය. ප්‍රතිසංවිත් ප්‍රතිලාභයෙහි හේතුව යි.
මේ දෙශනාව හෝ මේ ප්‍රකරණය ඒ සිවුපිළිසිඹියාවනට කිසෙයින් උපාය වෙයි යත්: ප්‍රභෙද හෙයින් දෙසනලද ධර්මය හේතු කොටගෙන පිළිසිඹියා නුවණ උපදවන හෙයිනි. එසේ මැ යැ: නානාභෙදයෙන් ප්‍රභෙදයට ගිය ධර්මයන් පිළිබඳ නානාභෙදභින්න වූ දෙශනාව අසන ආර්‍ය්‍යපුද්ගලයන්ට ප්‍රතිසංවිද්ඥානප්‍රභෙදය ද උපදවයි, පුහුදුන් පුද්ගලනට අනායෙහි ප්‍රතිසංවිද්ඥානප්‍රභෙදයට ද ප්‍රත්‍යය වෙයි. මේ වදාරන ලද මැ යැ: ‘පභෙදගතො හි දෙසනා සත්ථිනීභොගාපටිසම්භිදඤ්ඤාණාවහා හොති’යි. මෙ ද අගසවු සැරියුත් මහරහතුන් වහන්සේගේ නානාභෙද භින්න වූ දෙශනායෙකි. එහෙයින් පටිසම්භිදාවනට මාර්ගභාවය සිද්ධ යි.