30 විමානවත්ථු පාළි පේතවත්ථු පාළි - සූත්‍ර.pdf
- ප්‍රකාශිත වර්ෂය :
- 2006
- මුද්‍රිත වර්ෂය :
- 2006
- පිටු ගණන :
- 452
- බාගත කිරීම් ගණන :
- 4,049
- වෙබ් අඩවියට එක් කළ දිනය :
- 2015-10-18
- ගොනුවේ ප්‍රමාණය :
- 12 MB
පොතේ පිටු කිහිපයක ඡායාරූප පහතින් බලන්න.
විමානවත්‍ථුපාලි සහ පේතවත්‍ථුපාලි යනු බුද්ධජයන්ති ත්‍රිපිටක ග්‍රන්ථමාලාවේ 26 සහ 27 වන කාණ්ඩ (20 සහ 21 වන ග්‍රන්ථ) ලෙස මුද්‍රිත ඛුද්දකනිකායට අයත් සූත්‍ර දේශනා ග්‍රන්ථයයි. මෙහි පාළි පෙළ සහ සිංහල අනුවාදය මුහුණට මුහුණ ලා මුද්‍රණය කර ඇත.
විමානවත්ථු ප්‍රකරණයෙන් දෙවියන් විසින් පෙර ආත්මවල කරන ලද පින්කම් සහ ඒවායේ ඵල වශයෙන් ලබන ලද දිව්‍ය විමානාදී සම්පත් විස්තර කෙරෙන අතර, පේතවත්ථු ප්‍රකරණයෙන් පාපකර්මයන්ගේ විපාක වශයෙන් ප්‍රේත ආත්මවල උපත ලබා විඳින දුක් ගැහැට පිළිබඳව විස්තර කෙරේ. මෙහි මුල් පරිවර්තනය අස්ගිරි පාර්ශ්වයේ අනුනායක හාලියාලේ සුමනතිස්ස නාහිමියන් විසින් සිදු කරන ලද අතර, ත්‍රිපිටක සම්පාදක මණ්ඩලය විසින් පාඨශෝධනය කර සංස්කරණය කර ඇත.
මෙම ග්‍රන්ථයේ ඇතුළත් ප්‍රධාන අන්තර්ගතයන්:
- සංස්කාරක නිවේදනය (ලබුගම ලංකානන්ද මහානායක හිමි)
- විස්තරාත්මක සංඥාපනය (කරහම්පිටිගොඩ සුමනසාර හිමි)
- විමානවත්ථු පාළි සහ සිංහල අනුවාදය
- පේතවත්ථු පාළි සහ සිංහල අනුවාදය
- ගාථාදිපාද සූචි සහ පදානුක්කමණිකා
සංස්කාරක නිවේදනය
බුද්ධජයන්තී ත්‍රිපිටක ග්‍රන්ථමාලාවෙහි සවිසිවන (26) ග්‍රන්ථය වශයෙන් සම්මත කරන ලදුයේ ‘විමානවත්ථුපාළි’ යි. පඤ්චමහානිකාය ග්‍රන්ථයන් කෙරෙහි ‘ඛුද්දකනිකායෙහි’ ලා සඞ්ගීත වූ “විමානවත්ථු පාළිය” එම කුදුගත්සඟියේ සවැනි ග්‍රන්ථය ද වෙයි.
ලංකා බෞද්ධමණ්ඩලය මගින් දෙදහස්පන්සියවැති සම්බුද්ධජයන්තිය සිහිකිරීම සඳහා සම්මත කළ සත්ක්‍රියාවලියෙහි ප්‍රමුඛස්ථානයට පැමිණියේ ත්‍රිපිටක බුද්ධවචනය සිංහල භාෂාවෙන් තැබීම යැ. එහි ලා විමානවත්ථුපාලිය සියබසට නැඟීම සඳහා ආරාධිත වූවාහු මහනුවර මහාවිහාරපරිවේණාධිපති රාජකීයපණ්ඩිත විද්‍යාවිශාරද හාල්යාලේ සුමනතිස්සාභිධාන සියම් මහනිකායේ අස්ගිරි විහාරපාර්ශ්වයේ අනුනායකස්ථවිරයන් වහන්සේ යැ. උන්වහන්සේ විසින් යථාකාලයෙහි පරිවර්තනකාර්යය නිමහම් කරන ලද්දේ යැ.
යළි වර්තමාන ත්‍රිපිටක සම්පාදක මණ්ඩලයෙහි ධම්මධර පණ්ඩිත මහතෙරවරුන් විසින් පාඨශෝධන පූර්වක වැ පරිවර්තනය ද මැනැවින් සංස්කරණය කොට මුද්‍රණය සඳහා සකස් කරනලද්දේ යැ. හිඟුල, මාකඩවර ‘රෙවත’ පරිවේණාධිපති රාජකීයපණ්ඩිත කරහම්පිටිගොඩ සුමනසාර ස්ථවිරයන් වහන්සේ විසින් ‘විමානවත්ථු, පෙතවත්ථු’ යන ග්‍රන්ථද්වය මැ පිළිබඳ කොට දතයුතු හැම කරුණක් මැ අළලා වෙන වෙන මැ ලියනලද සංඥාපන දෙකක් ද මෙහි ඇත. එය මේ ග්‍රන්ථයන් පිළිබඳ වැ අධ්‍යයනයක් ලබනුවනට මහත් පිටුවහලක් බව කියැයුතු වේ.
මේ අධිකාරයෙහි අනුග්‍රාහක වූ අතිගරු ජනාධිපති ජේ. ආර්. ජයවර්ධන උතුමාණන් හා ගරු අග්‍රාමාත්‍ය ආර්. ප්‍රේමදාස මැතිතුමාණන් ද ගරු සංස්කෘතික අමාත්‍ය තැන්පත් ඊ. ඇල්. බී. හුරැල්ලේ මැතිතුමාණන් හා ත්‍රිපිටක ග්‍රන්ථ ඉක්මනින් පළකරවාලීම සඳහා ඉමහත් උද්‍යෝගයෙන් ක්‍රියා කරන සංස්කෘතික අමාත්‍යාංශයෙහි අතිරේක ලේකම් තැන්පත් සෝමපාල ජයවර්ධන මහතාණන් ද කෘතවේදී වැ මෙහි ලා සඳහන් කරම්හ.
තවද ආරම්භක බෞද්ධමණ්ඩලයෙහි සත්පුරුෂයන් හා ත්‍රිපිටක සම්පාදක මණ්ඩලයට හැම ලෙසින් පහසුකම් සලසන මහානායක වාරිකාරාමයෙහි නියුක්ත ඇම්. ඒ. ආර්. සමරසිංහ මහතා හා තිසර මුද්‍රණාලයාධිකාරීන් ඇතුළු සේවක මණ්ඩලය ද මෙහි ලා සිහිපත් කරන අතර මෙ හැම දෙන ජයන්තිශාසනප්‍රවර්තන කුශල හේතුවෙන් සුඛභාගී වෙත්වා’ යි ආශංසනය කරම්හ.
ශාස්ත්‍රාශාසනොදයකාරී,
ලබුගම ලඞ්කානන්ද
මහානායකස්ථවිර. / 1982 ජනවාරි 30 වැනි දින, ත්‍රිපිටකකාර්යාලයේ දී යැ.
115, විජේරාම මාවත
කොළඹ 7.
සංඥාපනය
සුත්තන්තපිටකයෙහි ඛුද්දකනිකායයෙහි සඞ්ග්‍රහයට ගිය විමානවත්ථු වූකලි දෙවියන් විසින් පූර්වජන්මයෙහි කරනලද පින්කම් ද එහි ඵල ප්‍රත්‍යක්‍ෂ කරන දිව්‍යවිමානාදි සම්පත් ද ප්‍රකාශ වන, එහෙයින් මැ හුදී ජනයාගේ සිත්සතන් සුවරිතයට නමනලන ජනකාන්ත කථාසඞ්ග්‍රහයෙකි. නවාඞ්ගශාස්තෘශාසනයෙහි ගාථාඞ්ගයෙහි ඇතුළු වන මෙහි ගාථා පෘච්ඡා විසර්ජන විසින් ද්විවිධ වෙයි. විසර්ජන ගාථා ඒ ඒ දෙවදූන් විසින් ද දෙවපුතුන් විසින් ද ප්‍රකාශිත යැ. පෘච්ඡා අතුරෙහි ඇතැම් ගාථා බුදුරදුන් විසින් ද සක්දෙව්රජු ආදීන් විසින් ද ශ්‍රාවකයන් විසින් ද අසනලද යැ. එහි දු බහුතර සඞ්ඛ්‍යාව ද්විතීය ශ්‍රාවක මහමුගලන් මහරහතුන් වහන්සේ විසින් අසනලද ගාථා යි.
උන් වහන්සේ දෙව්ලොව සැරිසරා ඒ ඒ දෙවියන් ලද සම්පත් බලා එයට හේතු විසින් ඔවුන් කළ පින්කම් අසාගෙන අවුත් බුදුරදුන් හමුවෙහි ප්‍රකාශ කෙරෙති. බුදුහු පින්පල පසක් කරවන පිණිස සිවුපිරිසෙහි දේශනා කෙරෙති. ඒ අසා සැදැහැතියෝ පින්කම්හි උත්සුක වෙති, දුසිරිතින් මිදී සුසිරිතට නැමෙති. එහෙයින් මේ දේශනා බෙහෙවින් ඵලවත් ද ජනකාන්ත ද වී. ධර්මදේශකයෝ පුණ්‍යඵලනිදර්ශනයෙහි ලා විමානවත්ථු උපයෝග කරගනිති. එ මැ දෙසුම් උවසුඋවැසියන්ගේ මන වඩයි. විමානවත්ථු සියබසට නැඟූ ගම්මුල්ලේ රතනපාල තෙරණුවනට කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ රජ සතුමුණුක කෙත් සහිත වැ හිඟුලවිහාරය පිදූ බව සිංහල විමානවස්තු ප්‍රකරණයෙහි සඳහන් වෙයි.
‘විමානවත්ථු’ යන මෙහි ‘විමාන’ නම් දෙවියන්ගේ ක්‍රීඩාවිහාරස්ථාන යැ. ඒවා උන්ගේ සුවරිතකර්මානුභාවයෙන් නිපන් ප්‍රමාණවිශේෂයෙන් යුක්ත බැවින් විශේෂයෙන් මානනීය වන බැවින් ‘විමාන’ යි කියනු ලැබෙත්. විමානයන්ගේ ‘වත්ථු’ විමානවත්ථු යැ. ‘වත්ථු’ ශබ්දය කාරණ පර්ය්‍යාය යි. ඒ ඒ දෙවියන්ගේ රූප භෝග පරිවාරාදි සම්පත් ද එය උපදවන කර්ම ද ඇසිරී කොට මේ දේශනා ප්‍රවෘත්ත බැවින් විපාකමුඛයෙන් හෝ කර්මවිභාගයට කාරණ භාවයෙන් ‘විමානවත්ථු’ නමැ යි දතයුතු.
ඒ මේ විමානවත්ථු වර්ග විසින් පියවර්ග යැ. චිත්තලතාවර්ග යැ පාරිච්ඡත්තකවර්ග යැ මඤ්ජෙට්ඨකවර්ග යැ මහාරථවර්ග යැ පායාසිවර්ග යැ සුනික්ඛිත්තවර්ග යැ යි වර්ග සතෙකින් පරිමිත යැ. පළමු වැන්නෙහි වස්තු සතළොසෙකැ දෙ වැන්නෙහි එකොළොසෙකැ තෙවැන්නෙහි දසයෙකැ සතර වැන්නෙහි දොළොසෙකැ පස් වැන්නෙහි තුදුසෙකැ සවැන්නෙහි දසයෙකැ සත් වැන්නෙහි එකොළොසෙකැ යි පනසැසූ වස්තුයෙක් වෙයි. එහි දු පළමු සතරවගෙහි ස්ත්‍රීවිමානවත්ථු පනසෙක් ද ඉතිරි තුන්වගෙහි පුරුෂවිමානවත්ථු පන්තිසෙක් ද දක්වන ලද්දේ යි.
මොවුනතුරෙහි කිහිපයක් හැර බහුතර සඞ්ඛ්‍යාව බුදුරදුන් ධරමාන කාලයෙහි භාරතීය සමාජයෙහි පහළ වූ කථා යි. මල්ලිකාවිමාන වස්තු යැ විසාලක්ඛිවිමාන වස්තු යැ පීතවිමාන වස්තු යැ චූළරථවිමාන වස්තු යැ උත්තරවිමාන වස්තු යැ සෙරීස්සකවිමාන වස්තු යැ යන මොහු සම්බුද්ධ පරිනිර්වාණයෙන් පසු පහළ වූවාහු වෙති. එහි දු සෙරීස්සකවිමාන වස්තුව හැර අවශේෂ සියලු කථා ප්‍රථමසඞ්ගායනා අවස්ථාවෙහි සඞ්ගීතියට නැඟුණාහු වෙති. සෙරීස්සක විමාන වස්තු ද්විතීය සංගායනායෙහි දී සම්භූත තෙරුන් විසින් සඞ්ගීතිකාරක මහතෙරවරුනට ආරෝචන කරනලදු වැ සඞ්ගීත විය. ගුත්තිලවිමාන යැ චතුරඞ්ගුලීවිමාන යැ පඨමනාගවිමාන යැ මහාරථවිමාන යැ අනෙකවණ්ණවිමාන යැ සුනික්ඛිත්තවිමාන යැ යන මේ විමානකථා අතීත බුදුවරයන්ගේ කාල හා සම්බන්ධ යි.
විශෙෂතා:
බොහෝ කථාවන්හි පාළිය සමානස්වරූපයෙන් තිබීම මෙහි දක්නා විශේෂ ලක්‍ෂණයෙකි. ඇතැම් කථාවන්හි පාළිය පමණක් නොවැ නිදාන ද එකස්වරූපයෙන් හෝ මඳ වෙනසෙකින් යුතු වැ දක්නාලැබේ. (3-1) උළාරවිමාන (3-2) උච්ඡුදායිකාවිමාන (4-10) උච්ඡුවිමාන එබඳු තැනි. මේ කථා තුනෙහි මැ නිදාන ද පාළි ද සමාන වෙයි. වස්තු පුද්ගල නානාත්වය ඇත. උළාරවිමානවත්ථුයෙහි නැන්දණියෝ තමාගේ පූප කොටස පිඬුසිඟා වැඩි මහණක්හට පිදූ ලේලියට කිපී මොහොලකින් පහර දී ඇය මරති. උච්ඡුදායිකාවිමාන වස්තුයෙහි නැන්දණියෝ උක්දඬුවක් මහණක්හට දුන් ලේලියට පුටුවෙකින් පහර දී ඇය මරති. උච්ඡුවිමානයෙහි නැන්දණියෝ උක්දඬුවක් මහණක්හට දුන් ලේලිය ගලකින් පහර දී මරති.
නාවාවිමාන වස්තු තුනෙකි. පඨම, දුතිය, නාවාවිමාන වස්තුයෙහි පාළි සමාන වෙයි. නිදාන වෙනසි. පඨමනාවාවිමාන වස්තුයෙහි වස් නිමවා බුදුන් දක්නට වඩනා භික්‍ෂූහු සොළොස් දෙනෙක් නිරුදක කාන්තාරයෙහි ගිමින් තැවී පිපාසිත වැ සිටියාහු පැනට ළිඳකට යන ස්ත්‍රියක දැක ඇය පසුපස ළිඳ වෙත ගොස් පැන් ලබාගනිති. දුතියනාවාවිමාන වස්තුයෙහි රහත් මහණ කෙනෙක් වස් වසනු පිණිස පිටිසර ආවාසයකට වඩනාහු අතරමඟ පවසින් පෙළී ගෙදරකට වඩිති. එහි ස්ත්‍රියක් උන් වහන්සේට අසුන් පනවා දී පාදෝනා දිය එළවා පය ගල්වන තෙල් දී තල්වැට පවන් සලා ගිමන් නිවා මිහිරි සිහිල් සුවඳපැනක් පිළිගන්වයි. තතියනාවාවිමාන වස්තුයෙහි ද පළමු දෙවැනි වස්තුයෙහි පාළිය සපුරා දක්නට ඇත. අතිරේක ගාථා දෙකෙක් ද වෙයි. නිදාන බෙහෙවින් වෙනස් වෙයි. එහි බුදුන් මහසඟුන් පිරිවරා දනවු සැරිසරා ‘ථූණ’ නම් බමුණු ගමට වඩිති. ගම්වැසියෝ ඔබට පැන් නොදෙනුව කතිකා කෙරෙති, ළිං තණරොඩු පිදුරු දහයියා ලා වසාලති. පැන් ගෙනෙන ස්ත්‍රියක් බුදුපාමොක් මහසඟනට පැන් පිළිගන්වයි. එපවත් ඇසූ ස්වාමිපුරුෂයා ඇය තළාපෙළා මරාදමයි. මෙසේ පාළි විසින් ද නිදාන විසින් ද වස්තු විසින් ද සමානතා දක්නා නොයෙක් කථා විමානවත්ථුයෙහි ඇත.