අනුසාස බ්රහ්මෙ, කරුණායමානොති ‘අනුසාස බ්රහ්මෙ’ති අනුසාස බ්රහ්මෙ, අනුගණ්හ බ්රහ්මෙ, අනුකම්ප බ්රහ්මෙති ‘අනුසාස බ්රහ්මෙ. ‘කරුණායමානොති කරුණායමානො අනුද්දයමානො අනුරක්ඛමානො අනුගණ්හමානො අනුකම්පමානොති ‘අනුසාස බ්රහ්මෙ කරුණායමානො.’

විවෙකධම්මං යමහං විජඤ්ඤන්ති ‘විවෙකධම්මං’ වුච්චති අමතං නිබ්බානං. ‘යො සො සබ්බසඞ්ඛාරසමථො සබ්බූපධිපටිනිස්සග්ගො තණ්හක්ඛයො විරාගො නිරොධො නිබ්බානං, යමහං විජඤ්ඤන්ති යමහං ජානෙය්යං ආජානෙය්යං විජානෙය්යං පටිවිජානෙය්යං පටිවිජ්ඣෙය්යං අධිගච්ඡෙය්යං ඵස්සෙය්යං සච්ඡිකරෙය්යන්ති ‘විවෙකධම්මං යමහං විජඤ්ඤං’

යථාහං ආකාසොව අබ්යාපජ්ජමානොති යථා ආකාසො න පජ්ජති න ගණ්හාති න බජ්ඣති න පළිබජ්ඣති එවං ආපජ්ජමානො අගණ්හමානො අබජ්ඣමානො අපළිබජ්ඣමානොති එවම්පි ආකාසොව අබ්යාපජ්ජමානො’ යථා ආකාසො න රජ්ජති ලාඛාය වා හලිද්දියා වා නීලියා වා මඤ්ජෙට්ඨාය වා, එවං අරජ්ජමානො අදුස්සමානො අමුය්හමානො අකිලිස්සමානොති, එවම්පි ‘ආකාසොව අබ්යාපජ්ජමානො’. යථා ආකාසො න කුප්පති, න බ්යාපජ්ජති, න පතිත්ථියති න පටිහඤ්ඤති, එවං අකුප්පමානො අබ්යාපජ්ජමානො අපතිත්ථියමානො අපටිහඤ්ඤමානොති එවම්පි ‘ආකාසොව අබ්යාපජ්ජමානො’.

ඉධෙව සන්තො අසිතො චරෙය්යන්ති: ‘ඉධෙව සන්තො’ති: ඉධෙව සන්තො සමානො, ඉධෙව නිසින්නො සමානො, ඉමස්මිං යෙව ආසනෙ නිසින්නො සමානො, ඉමිස්සායෙව පරිසාය නිසින්නො සමානොති, එවම්පි ‘ඉධෙව සන්තො.’ අථවා ඉධෙව සන්තො උපසන්තො වූපසන්තො නිබ්බුතො පටිප්පස්සද්ධොති එවම්පි ‘ඉධෙව සන්තො’. අසිතොති ද්වෙ නිස්සයා: තණ්හානිස්සයො ච දිට්ඨිනිස්සයො ච -පෙ- අයං තණ්හානිස්සයො -පෙ- අයං දිට්ඨිනිස්සයො. තණ්හානිස්සයං පහාය දිට්ඨිනිස්සයං පටිනිස්සජිත්වා චක්ඛුං අනිස්සිතො, සොතං අනිස්සිතො, ඝානං අනිස්සිතො ජිව්හං අනිස්සිතො, කායං අනිස්සිතො, මනං අනිස්සිතො. රූපෙ-සද්දෙ-ගන්ධෙ-රසෙ-ඵොට්ඨබ්බෙ-ධම්මෙ-කුලං ගණං ආවාසං ලාභං යසං පසංසං සුඛං චීවරං පිණ්ඩපාතං සෙනාසනං ගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරං කාමධාතුං රූපධාතුං අරූපධාතුං කාමභවං රූපභවං අරූපභවං සඤ්ඤාභවං අසඤ්ඤාභවං නෙවසඤ්ඤානාසඤ්ඤාභවං එකවොකාරභවං චතුවොකාරභවං පඤ්චවොකාරභවං අතීතං අනාගතං පච්චුප්පන්නං දිට්ඨං සුතං මුතං විඤ්ඤාතං සබ්බෙ ධම්මෙ අසිතො අනිස්සිතො අනල්ලීනො අනුපගතො අනජ්ඣොසිතො අනධිමුත්තො නික්ඛන්තො නිස්සටො විප්පමුත්තො විසංයුත්තො විමරියාදීකතෙන චෙතසා. චරෙය්යන්ති චරෙය්යං විහරෙය්යං ඉරීයෙය්යං වත්තෙය්යං පාලෙය්යං යපෙය්යං යාපෙය්යන්ති ‘ඉධෙව සන්තො අසිතො චරෙය්යං.’