සඞ්ඛාය ලොකස්මිං පරොවරානීති: ‘සඞ්ඛා’ වුච්චති ඤාණං, “යා පඤ්ඤා පජානනා -පෙ- අමොහො ධම්මවිචයො සම්මාදිට්ඨි.

පරොවරානීති ‘ඔරං’ වුච්චති සකත්තභාවො, පරං වුච්චති පරත්තභාවො, ඔරං වුච්චති සකරූපවෙදනාසඤ්ඤාසංඛාරවිඤ්ඤාණං, පරං වුච්චති පරරූපවෙදනාසඤ්ඤාසංඛාරවිඤ්ඤාණං, ඔරං වුච්චති ඡ අජ්ඣත්තිකානි ආයතනානි පරං වුච්චති ඡ බාහිරානි ආයතනානි, ඔරං වුච්චති මනුස්සලොකො, පරං වුච්චති දෙවලොකො, ඔරං වුච්චති කාමධාතු, පරං වුච්චති රූපධාතු අරූපධාතු, ඔරං වුච්චති කාමධාතුරූපධාතු, පරං වුච්චති අරූපධාතු, සඞ්ඛාය ලොකස්මිං පරොවරානීති: පරොවරානි අනිච්චතො සඞ්ඛාය, දුක්ඛතො-රොගතො-ගණ්ඩතො -පෙ- නිස්සරණතො සඞ්ඛාය ජානිත්වා තුලයිත්වා තීරයිත්වා විභාවයිත්වා විභූතං කත්වාති ‘සඞ්ඛාය ලොකස්මිං පරොවරානි. ‘පුණ්ණකාති භගවාති: ‘පුණ්ණකා’ති භගවා තං බ්රාහ්මණං නාමෙන ආලපති. භගවාති ගාරවාධිවචනමෙතං -පෙ- යදිදං ‘භගවා’ති ‘පුණ්ණකාති භගවා. ‘

යස්සිඤ්ජිතං නත්ථි කුහිඤ්චි ලොකෙති: ‘යස්සා’ති අරහතො ඛීණාසවස්ස. ඉඤ්ජිතන්ති: තණ්හිඤ්ජිතං දිට්ඨිඤ්ජිතං මානිඤ්ජිතං කිලෙසිඤ්ජිතං කාමිඤ්ජිතං, යස්සිමෙ ඉඤ්ජිතා නත්ථි, න සන්ති, න සංවිජ්ජන්ති, නුපලබ්භන්ති, පහීනා සමුච්ඡින්නා වූපසන්තා පටිප්පස්සද්ධා අභබ්බුප්පත්තිකා ඤාණග්ගිනා දඩ්ඪා. කුහිඤ්චීති කුහිඤ්චි කිස්මිඤ්චි කත්ථචි අජ්ඣත්තං වා බහිද්ධා වා අජ්ඣත්තබහිද්ධා වා. ලොකෙති අපායලොකෙ -පෙ- ආයතනලොකෙති ‘යස්සිඤ්ජිතං නත්ථි කුහිඤ්චි ලොකෙ’

සන්තො විධූමො අනීඝො නිරාසො අතාරි සො ජාතිජරන්ති බ්රූමීති: ‘සන්තො’ති රාගස්ස සන්තත්තා සන්තො, දොසස්ස-මොහස්ස-කොධස්ස-උපනාහස්ස-මක්ඛස්ස -පෙ- සබ්බාකුසලාභිසංඛාරානං සන්තත්තා සමිතත්තා වූපසමිතත්තා විජ්ඣාතත්තා නිබ්බුතත්තා විගතත්තා පටිප්පස්සද්ධත්තා සන්තො උපසන්තො වූපසන්තො නිබ්බුතො පටිප්පස්සද්ධොති ‘සන්තො’.

විධූමොති: කායදුච්චරිතං විධූමිතං විධමිතං සොසිතං විසොසිතං බ්යන්තීකතං, වචීදුච්චරිතං මනොදුච්චරිතං විධූමිතං විධමිතං සොසිතං විසොසිතං බ්යන්තීකතං, රාගො-දොසො-මොහො විධූමිතො විධමිතො සොසිතො විසොසිතො බ්යන්තීකතො, කොධො-උපනාහො-මක්ඛො-පළාසො-ඉස්සා-මච්ඡරියං-මායා-සාඨෙය්යං-ථම්භො-සාරම්භො-මානො-අතිමානො-මදො-පමාදො-සබ්බෙ කිලෙසා-සබ්බෙ දුච්චරිතා-සබ්බෙ දරථා-සබ්බෙ පරිළාහා-සබ්බෙ සන්තාපා-සබ්බාකුසලාභිසඞ්ඛාරා විධූමිතා විධමිතා සොසිතා විසොසිතා බ්යන්තීකතා. අථවා ‘කොධො’ වුච්චති ධූමො:

අපිච දසහාකාරෙහි කොධො ජායති: ‘අනත්ථං මෙ අචරී’ති කොධො ජායති. ‘අනත්ථං මෙ චරතී’ති කොධො ජායති, ‘අනත්ථං මෙ චරිස්සතී’ති කොධො ජායති, ‘පියස්ස මෙ මනාපස්ස අනත්ථං අචරි, අනත්ථං චරති, අනත්ථං චරිස්සතී’ති කොධො ජායති, අප්පියස්ස මෙ අමනාපස්ස, අත්ථං අචරි, අත්ථං චරති, අත්ථං චරිස්සතී’ති කොධො ජායති, අට්ඨානෙ වා පන කොධො ජායති. යො එවරූපො චිත්තස්ස ආඝාතො පටිඝාතො පටිඝං පටිවිරොධො කොපො පකොපො සම්පකොපො දොසො පදොසො සම්පදොසො චිත්තස්ස ව්යාපත්ති. මනොපදොසො කොධො කුජ්ඣනා කුජ්ඣිතත්තං දොසො දුස්සනා දුස්සිතත්තං බ්යාපත්ති බ්යාපජ්ජනා බ්යාපජ්ජිතත්තං විරොධො පටිවිරොධො චණ්ඩික්කං අසුරොපො අනත්තමනතා චිත්තස්ස. අයං වුච්චති කොධො”