9. 10.
ඔකං පහාය අනිකෙතසාරී
ගාමෙ අකුබ්බං මුනි සන්ථවානි,
කාමෙහි රිත්තො අපුරෙක්ඛරානො
කථං න විග්ගය්හ ජනෙන කයිරා.
ගාමෙ අකුබ්බං මුනි සන්ථවානි,
කාමෙහි රිත්තො අපුරෙක්ඛරානො
කථං න විග්ගය්හ ජනෙන කයිරා.
“අථ ඛො හලිද්දකානී ගහපති යෙනායස්මා මහාකච්චානො තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා ආයස්මන්තං මහාකච්චානං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නො ඛො හලිද්දකානී ගහපති ආයස්මන්තං මහාකච්චානං එතදවොච: ‘වුත්තමිදං භන්තෙ කච්චාන, භගවතා අට්ඨකවග්ගියෙ මාගන්දියපඤ්හෙ:
1. “ඔකං පහාය අනිකෙතසාරී
ගාමෙ අකුබ්බං මුනි සන්ථවානි,
කාමෙහි රිත්තො අපුරෙක්ඛරානො
කථං න විග්ගය්හ ජනෙන කයිරා”ති.
ගාමෙ අකුබ්බං මුනි සන්ථවානි,
කාමෙහි රිත්තො අපුරෙක්ඛරානො
කථං න විග්ගය්හ ජනෙන කයිරා”ති.
ඉමස්ස නු ඛො භන්තෙ කච්චාන! භගවතා සඞ්ඛිත්තෙන භාසිතස්ස කථං විත්ථාරෙන අත්ථො දට්ඨබ්බො?”ති.
“රූපධාතු කො ගහපති, විඤ්ඤාණස්ස ඔකො. රූපධාතුරාගවිනිබද්ධඤ්ච පන විඤ්ඤාණං ‘ඔකසාරී’ති වුච්චති. වෙදනාධාතු ඛො ගහපති - සඤ්ඤාධාතු ඛො ගහපති - සඞ්ඛාරධාතු ඛො ගහපති, විඤ්ඤාණස්ස ඔකො, සඞ්ඛාරධාතුරාගවිනිබද්ධඤ්ච පන විඤ්ඤාණං ‘ඔකසාරී’ති වුච්චති. එවං ඛො ගහපති ඔකසාරී හොති.
කථඤ්ච ඛො ගහපති අනොකසාරී හොති? රූපධාතුයා ඛො ගහපති යො ඡන්දො යො රාගො යා නන්දි යා තණ්හා යෙ උපයූපාදානා චෙතසො අධිට්ඨානාභිනිවෙසානුසයා, තෙ තථාගතස්ස පහීනා උච්ඡින්නමූලා තාලාවත්ථුකතා අනභාවකතා ආයතිං අනුප්පාදධම්මා, තස්මා තථාගතො ‘අනොකසාරී’ වුච්චති. වෙදනාධාතුයා ඛො ගහපති - සඤ්ඤාධාතුයා ඛො - ගහපති - සඞ්ඛාරධාතුයා ඛො ගහපති - විඤ්ඤාණධාතුයා ඛො ගහපති, යො ඡන්දො යොගො යා නන්දි යා තණ්හා යෙ උපයූපාදානා චෙතසො අධිට්ඨානාභිනිවෙසානුසයා, තෙ තථාගතස්ස පහීනා උච්ඡින්නමූලා තාලාවත්ථුකතා අනභාවකතා ආයතිං අනුප්පාදධම්මා, තස්මා තථාගතො ‘අනොකසාරී’ති වුච්චති. එවං ඛො ගහපති අනොකසාරී හොති.
කථඤ්ච ගහපති. නිකෙතසාරී හොති? රූපනිමිත්තනිකෙතවිසාරවිනිබන්ධා ඛො ගහපති ‘නිකෙතසාරී’ති වුච්චති. සද්දනිමිත්ත - ගන්ධනිමිත්ත - රසනිමිත්ත - ඵොට්ඨබ්බනිමිත්ත - ධම්මනිමිත්තනිකෙතවිසාරවිනිබන්ධා ඛො ගහපති ‘නිකෙතසාරී’ති වුච්චති. එවං ඛො ගහපති, නිකෙතසාරී හොති.