ආතඞ්කඵස්සෙන ඛුදාය ඵුට්ඨොති - ‘ආතඞ්කඵස්සො’ වුච්චති රොගඵස්සො. රොගඵස්සෙන ඵුට්ඨො පරෙතො සමොහිතො සමන්නාගතො අස්ස; චක්ඛුරොගෙන ඵුට්ඨො පරෙතො සමොහිතො සමන්නාගතො අස්ස; සොතරොගෙන - ඝානරොගෙන - ජිව්හාරොගෙන - කායරොගෙන -පෙ- ඩංසමකසවාතාතපසිරිංසපසම්ඵස්සෙන ඵුට්ඨො පරෙතො සමොහිතො සමන්නාගතො අස්ස. ‘ඛුදා’ වුච්චති ඡාතකො. ඡාතකෙන ඵුට්ඨො පරෙතො සමොහිතො සමන්නාගතො අස්සාති - ආතඞ්කඵස්සෙන ඛුදාය ඵුට්ඨො.

සීතං අථුණ්හං අධිවාසයෙය්යාති - ‘සීත’න්ති ද්වීහි කාරණෙහි සීතං හොති: අබ්භන්තරධාතුපකොප වසෙන වා සීතං හොති. බහිද්ධා උතුවසෙන වා සීතං හොති. උණ්හන්ති ද්වීහි කාරණෙහි උණ්හං හොති. අබ්භන්තරධාතුපකොපවසෙන වා උණ්හං හොති. බහිද්ධා උතුවසෙන වා උණ්හං හොතීති - සීතං අථුණ්හං. අධිවාසයෙය්යාති ඛමො අස්ස සීතස්ස උණ්හස්ස ජිඝච්ඡාය පිපාසාය ඩංසමකසවාතාතපසිරිංසපසම්ඵස්සානං, දුරුත්තානං දුරාගතානං වචනපථානං, උප්පන්නානං සාරීරිකානං වෙදනානං දුක්ඛානං තිප්පානං ඛරානං කටුකානං අසාතානං අමනාපානං පාණහරානං අධිවාසකජාතිකො අස්සාති - සීතං අථුණ්හං අධිවාසයෙය්ය.

සො තෙහි ඵුට්ඨො බහුධා අනොකොති - ‘සො තෙහී’ති ආතඞ්කඵස්සෙන ච ඛුදාය ච සීතෙන ච උණ්හෙන ච ඵුට්ඨො පරෙතො සමොහිතො සමන්නාගතො අස්සාති - සො තෙහි ඵුට්ඨො. බහුධාති අනෙකවිධෙහි ආකාරෙහි ඵුට්ඨො පරෙතො සමොහිතො සමන්නාගතො අස්සාති - සො තෙහි ඵුට්ඨො බහුධා. අනොකොති අභිසඞ්ඛාරසහගතවිඤ්ඤාණස්ස ඔකාසං න කරොතීතිපි - අනොකො. අථවා, කායදුච්චරිතස්ස වචීදුච්චරිතස්ස මනොදුච්චරිතස්ස ඔකාසං න කරොතීතිපි අනොකොති - සො තෙහි ඵුට්ඨො බහුධා අනොකො.

විරියපරක්කමං දළ්හං කරෙය්යාති - ‘විරියපරක්කමො’ වුච්චති: “යො චෙතසිකො විරියාරම්භො නික්කමො පරක්කමො උය්යාමො වායාමො උස්සාහො උස්සොළ්හී අප්පටිවානී ථාමො ධිති අසිථිලපරක්කමතා අනික්ඛිත්තඡන්දතා අනික්ඛිත්තධුරතා ධුරසම්පග්ගාහො විරියං විරියින්ද්රියං විරියබලං සම්මාවායාමො”a. විරියපරක්කමං දළ්හං කරෙය්යාති - විරියපරක්කමං දළ්හං කරෙය්ය, ථිරං කරෙය්ය, දළ්හසමාදානො අස්ස අවත්ථිතසමාදානොති - විරියපරක්කමං දළ්හං කරෙය්ය.