16. 13.
ථෙය්යං න කරෙය්ය න මුසා භණෙය්ය
මෙත්තාය ඵස්සෙ තසථාවරානි,
යදාවිලත්තං මනසො විජඤ්ඤා
කණ්හස්ස පක්ඛොති විනොදයෙය්ය.
මෙත්තාය ඵස්සෙ තසථාවරානි,
යදාවිලත්තං මනසො විජඤ්ඤා
කණ්හස්ස පක්ඛොති විනොදයෙය්ය.
ථෙය්යං න කරෙය්ය න මුසා භණෙය්යාති - ‘ථෙය්යං න කරෙය්යා’ති ඉධ භික්ඛු අදින්නාදානං පහාය අදින්නාදානා පටිවිරතො අස්ස, දින්නාදායී දින්නපාටිකඞ්ඛී අථෙනෙන සුචිභූතෙන අත්තනා විහරෙය්යාති - ථෙය්යං න කරෙය්ය. න මුසා භණෙය්යාති ඉධ භික්ඛු මුසාවාදං පහාය මුසාවාදා පටිවිරතො අස්ස, සච්චවාදී සච්චසන්ධො ථෙතො පච්චයිකො අවිසංවාදකො ලොකස්සාති - ථෙය්යං න කරෙය්ය න මුසා භණෙය්ය.
මෙත්තාය ඵස්සෙ තසථාවරානීති - ‘මෙත්තා’ති “යා සත්තෙසු මෙත්ති මෙත්තායනා මෙත්තායිතත්තං අනුද්දයා අනුද්දයතා අනුද්දයිතත්තං හිතෙසිතා අනුකම්පා අබ්යාපාදො අබ්යාපජ්ජො අදොසො කුසලමූලං. තසාති යෙසං තසිනා තණ්හා අප්පහීනා, යෙසඤ්ච භයභෙරවා අප්පහීනා. කිං කාරණා වුච්චන්ති තසා? තෙ තසන්ති උත්තසන්ති පරිතසන්ති භායන්ති සන්තාසං ආපජ්ජන්ති. තංකාරණා වුච්චන්ති තසා. ථාවරාති යෙසං තසිනා තණ්හා පහීනා, යෙසඤ්ච භයභෙරවා පහීනා. කිංකාරණා වුච්චන්ති ථාවරා? තෙ න තසන්ති න උත්තසන්ති න පරිතසන්ති න භායන්ති, සන්තාසං න ආපජ්ජන්ති, තංකාරණා වුච්චන්ති ථාවරා. මෙත්තාය ඵස්සෙ තසථාවරානීති - තසෙ ච ථාවරෙ ච මෙත්තාය ඵස්සෙය්ය ඵරෙය්ය, මෙත්තාසහගතෙන චෙතසා විපුලෙන මහග්ගතෙන අප්පමාණෙන අවෙරෙන අබ්යාපජ්ජෙන ඵරිත්වා විහරෙය්යාති - මෙත්තාය ඵස්සෙ තසථාවරානි.
යදාවිලත්තං මනසො විජඤ්ඤාති - ‘යදා’ති යං මනසොති “යං චිත්තං මනො මානසං හදයං පණ්ඩරං මනො මනායතනං මනින්ද්රියං විඤ්ඤාණං විඤ්ඤාණක්ඛන්ධො තජ්ජාමනොවිඤ්ඤාණධාතු” කායදුච්චරිතෙන චිත්තං ආවිලං හොති ලුළිතං එරිතං ඝට්ටිතං චලිතං භන්තං අවුපසන්තං, වචීදුච්චරිතෙන - මනොදුච්චරිතෙන - රාගෙන - දොසෙන - මොහෙන - කොධෙන - උපනාහෙන - මක්ඛෙන - පලාසෙන - ඉස්සාය - මච්ඡරියෙන - මායාය - සාඨෙය්යෙන - ථම්භෙන - සාරම්භෙන - මානෙන - අතිමානෙන - මදෙන - පමාදෙන - සබ්බකිලෙසෙහි - සබ්බදුච්චරිතෙහි - සබ්බදරථෙහි - සබ්බපරිළාහෙහි - සබ්බසන්තාපෙහි - සබ්බාකුසලාභිසඞ්ඛාරෙහි චිත්තං ආවිලං හොති ලුළිතං එරිතං ඝට්ටිතං චලිතං භන්තං අවුපසන්තං. යදාවිලත්තං මනසො විජඤ්ඤාති - චිත්තස්ස ආවිලභාවං ජානෙය්ය ආජානෙය්ය විජානෙය්ය පටිවිජානෙය්ය පටිවිජ්ඣෙය්යාති - යදාවිලත්තං මනසො විජඤ්ඤා.