පළමු සිකපද වර්ණනාව
“තිංස නිස්සග්ගියා ධම්මා - භික්‍ඛුණීනං පකාසිතා,
යෙ තෙසංදානි භවති - අයං සංවණ්ණනාක්කමො”
මෙහෙණන්හට යම් තිංස නිස්සග්ගියපාචිත්තීහු කෙනෙක් වදාරණ ලද්දාහුද දැන් ඒ පාචිත්තියාපත්තීන්ගේ මේ සංවර්‍ණනා ක්‍රමය වේ.
“ආත්තිකාපණං” බඳුන් අමත්තයි කියනු ලැබේ. ඒ බඳුන් යම් කෙනෙක් විකුණත්ද, ඔවුහු ආමත්තිකයි කියනු ලැබෙත්. ඔවුන්ගේ ආපණය තෙමේ ආමත්තිකාපණ නම්. එය හෝ පැතිරීම කරන්නාහුය යන අර්‍ත්‍ථයි.
“පත්තසන්නිචයං කරෙය්‍ය” පාත්‍රය තැන්පත් කිරීම කරන්නේය. නොඉටා හෝ විකපනය නොකොට හෝ පාත්‍රය එක්දවසක් තබන්නේ නම් යන අර්‍ත්‍ථයි. සෙස්ස මහාවිභඞ්ගයෙහි කියූනයින්ම දතයුතුය. මේ ම මෙහි විශෙෂය වේ. ඒ මහාවිභඞ්ගයෙහි දසදවසක් පරිහාරය වේ. මේ ශික්‍ෂාපදයෙහිලා එක් දවසකුදු පරිහාරයෙක් නැත්තේය. සෙස්ස එබඳුම වේ.
මෙද කඨිනසමුත්‍ථානික වේ. කායවාචායෙන්ද කායවාචාචිත්තයෙන්ද හටගණියි. අකි‍්‍රයසමුත්‍ථානය. නොසංඥාවිමොක්‍ෂය. අචිත්තකය. ප්‍රඥප්තිවද්‍යය. කායකර්‍මයි. වාක්කර්‍මයි. ත්‍රිචිත්තයි. ත්‍රිවෙදනයි.
පළමුවන ශික්‍ෂාපදයයි
දෙවැනි සිකපද වර්ණනාව
ද්විතීය ශික්‍ෂාපදයෙහි - “දුච්චොලා” විරූප වස්ත්‍ර ඇතිව. දිරාගිය වත්ඇතිව යන අර්‍ත්‍ථයි. “අපය්‍යාහි” අපි අය්‍යාහි කිම, ආර්‍ය්‍යාවන් විසින්.
“ආදිස්ස දින්නං” පැමිණියෝ බෙදාගණිත්වායි කියාද, මේ සිවුර ගණයාහට, මේ සිවුර තොපට දෙමි’යි කියාද, දෙනු කැමැති බැවින් පාමුල තබා හෝ දෙන ලද්දේ ද, උදෙසා දෙන ලද්දේ නම් වේ. මේ සියල්ලම අකාල චීවරයි. “අය්‍යාය දම්මි” මෙසේ පිළිලද සිවුරක් යථාස්ථානයෙහිම එළවිය යුතුය. සෙස්ස ප්‍රකටමය.
ත්‍රිසමුත්‍ථානිකය. ක්‍රියාසමුත්‍ථානය. සංඥාවිමොක්‍ෂය. සචිත්තකය. ලොකවද්‍යය. කායකර්‍මයි. වාක්කර්‍මයි. අකුශල චිත්තයි. ත්‍රිවෙදනය.
දෙවන ශික්‍ෂාපදයයි.
තෙවන සිකපද වර්ණනාව
තෘතීය ශික්‍ෂාපදයෙහි - “හන්‍ද” ගණුව “සයං අච්ඡින්‍දති” එක් සිවුරක් දී එක් සිවුරක් පැහැර ගන්නියට එක් නිසගියෙක් වේ. බොහෝ පැහැර ගත්කල්හි බොහෝ නිසගීහු වෙත්. ඉදින් අකුලා තබන සිවුරු එකටම පැහැර ගණිත්ද, වස්තු ගණනින් ඇවැත් වේ. බැඳ තැබූ චීවරයන්හි එක්ම ඇවැතක් වේ. සෙස්ස ප්‍රකටමය.
ත්‍රිසමුත්‍ථානිකය. ක්‍රියාසමුත්‍ථානය. සංඥාවිමොක්‍ෂය. සචිත්තකය. ලොකවද්‍යය. කායකර්‍මයි. වාක්කර්‍මයි. අකුශලචිත්තයි. දුඃඛවෙදනයි.
තෙවන ශික්‍ෂාපදයයි.
සතරවන සිකපද වර්ණනාව
චතුර්‍ත්‍ථ ශික්‍ෂාපදයෙහි - “කයෙන” මිලයෙන් “න මෙ ආවුසො සප්පිනා අත්‍ථො තෙලෙන මෙ අත්‍ථො” මේ වනාහි ඕ තොමේ ගෙණ එනලද ගිතෙල් දී තෙල්ද ගෙන එන්නෙමි’යි සිතන්නී මෙසේ කිවූය. “විඤ්ඤාපෙත්‍වා” දන්වා ‘මෙනම් දෙය ගෙණ එව’යි ඉල්වා හෝ,
“තඤ්ඤෙව විඤ්ඤාපෙති” යමක් පළමුකොට විනවන ලද්දේද, එය ටිකවේද, නොපොහොනේද, එහෙයින් නැවත ඒ විනවූවක්ම විනවාය යන අර්‍ත්‍ථයි. “අඤ්ඤෙඤ්ච විඤ්ඤාපෙති” ඉදින් පළමු කොට ගිතෙල් විනවන ලද්දේද, ගිතෙල් හා තෙල් එක්කොට පිසියයුතු යයි වෙදහු විසින් කියූ බැවින් තෙලෙන් ප්‍රයොජන වේද, එහෙයින් තෙලෙන්ද මට ප්‍රයෝජනය’යි කහවණුවකින් ගිතෙල් ගෙනෙන ලද්දේ වේනම්, මේ මිලෙන් දෙගුණයක් තෙල් ලබයි. ඒ තෙලිනුදු මේ කිස නිපදීද, එහෙයින් තෙල් ගෙණ එව’යි මෙසේ අනුසස් දක්වා විනවයි. සෙස්ස ප්‍රකටමය.