අවෙච්චප්පසාදෙනාති අචලප්පසාදෙන. දසහි ඨානෙහීති දසහි කාරණෙහි. අධිගණ්හන්තීති අභිභවන්ති, අතික්කමිත්වා තිට්ඨන්ති. සෙසං සබ්බත්ථ උත්තානත්ථමෙවාති.

චිත්තසංයුත්තස්ස පඨමෙ මච්ඡිකාසණ්ඩෙති එවංනාමකෙ වනසණ්ඩෙ. අයමන්තරාකථා උදපාදීති පොරාණකත්ථෙරා අතිරච්ඡානකථා හොන්ති, නිසින්නනිසින්නට්ඨානෙ පඤ්හං සමුට්ඨාපෙත්වා අජානන්තා පුච්ඡන්ති, ජානන්තා විස්සජ්ජෙන්ති, තෙන නෙසං අයං කථා උදපාදි. මිගපථකන්ති එවංනාමකං අත්තනො භොගගාමං. සො කිර අම්බාටකාරාමස්ස පිට්ඨිභාගෙ හොති. තෙනුපසඞ්කමීති “ථෙරානං පඤ්හං විස්සජ්ජෙත්වා ඵාසුවිහාරං කත්වා දස්සාමී”ති චින්තෙත්වා උපසඞ්කමි. ගම්භීරෙ බුද්ධවචනෙති අත්ථගම්භීරෙ චෙව ධම්මගම්භීරෙ ච බුද්ධවචනෙ. පඤ්ඤාචක්ඛු කමතීති ඤාණචක්ඛු වහති පවත්තති.

දුතියෙ ආයස්මන්තං ථෙරන්ති තෙසු ථෙරෙසු ජෙට්ඨකං මහාථෙරං. තුණ්හී අහොසීති ජානන්තොපි අවිසාරදත්තා න කිඤ්චි බ්යාහරි. බ්යාකරොමහං භන්තෙති “අයං ථෙරො නෙව අත්තනා බ්යාකරොති, න අඤ්ඤෙ අජ්ඣෙසති, උපාසකොපි භික්ඛුසඞ්ඝං විහෙසෙති, අහමෙතං බ්යාකරිත්වා ඵාසුවිහාරං කත්වා දස්සාමී”ති චින්තෙත්වා ආසනතො වුට්ඨාය ථෙරස්ස සන්තිකං ගන්ත්වා එවං ඔකාසමකාසි, කතාවකාසො පන අත්තනො ආසනෙ නිසීදිත්වා බ්යාකාසි.

සහත්ථාති සහත්ථෙන. සන්තප්පෙසීති යාවදිච්ඡකං දෙන්තො සුට්ඨු තප්පෙසි. සම්පවාරෙසීති “අලං අල”න්ති හත්ථසඤ්ඤාය චෙව වාචාය ච පටික්ඛිපාපෙසි. ඔනීතපත්තපාණිනොති පාණිතො අපනීතපත්තා ධොවිත්වා ථවිකාය ඔසාපෙත්වා අංසෙ ලග්ගිතපත්තාති අත්ථො.

තතියෙ අවන්තියාති දක්ඛිණාපථෙ අවන්තිරට්ඨෙ. කල්යාණං වුච්චතීති “චතූහි පච්චයෙහි පටිජග්ගිස්සාමී”ති වචනං නිද්දොසං අනවජ්ජං වුච්චති තයා උපාසකාති අධිප්පායෙන වදති.

චතුත්ථෙ සෙසකං විස්සජ්ජෙථාති තස්ස කිර ථෙරෙහි සද්ධිංයෙව කංසථාලං පමජ්ජිත්වා පායාසං වඩ්ඪෙත්වා අදංසු. සො භුත්තපායාසො ථෙරෙහියෙව සද්ධිං ගන්තුකාමො චින්තෙසි “ඝරෙ තාව උපාසිකා සෙසකං විචාරෙති, ඉධ පනිමෙ දාසකම්මකාරා මයා අවුත්තා න විචාරෙස්සන්ති, එවායං පණීතපායාසො නස්සිස්සතී”ති තෙසං අනුජානන්තො එවමාහ. කුථිතන්ති කුධිතං, හෙට්ඨා සන්තත්තාය වාලිකාය උපරි ආතපෙන ච අතිතිඛිණන්ති අත්ථො. ඉදං පන තෙපිටකෙ බුද්ධවචනෙ අසම්භින්නපදං. පවෙලියමානෙනාති පටිලියමානෙන සාධු ඛ්වස්ස භන්තෙති “ඵාසුවිහාරං කරිස්සාමි නෙස”න්ති චින්තෙත්වා එවමාහ.

ඉද්ධාභිසඞ්ඛාරං අභිසඞ්ඛරීති අධිට්ඨානිද්ධිං අකාසි. එත්ථ ච “මන්දමන්දො සීතකවාතො වායතු, අබ්භමණ්ඩපං කත්වා දෙවො එකමෙකං ඵුසායතූ”ති එවං නානාපරිකම්මං – “සවාතො දෙවො වස්සතූ”ති එවං අධිට්ඨානං එකතොපි හොති. “සවාතො දෙවො වස්සතූති එකතොපරිකම්මං, මන්දමන්දො සීතකවාතො වායතු, අබ්භමණ්ඩපං කත්වා දෙවො එකමෙකං ඵුසායතූ”ති එවං නානාඅධිට්ඨානං හොති. වුත්තනයෙනෙව නානාපරිකම්මං නානාධිට්ඨානං, එකතො පරිකම්මං එකතො අධිට්ඨානම්පි හොතියෙව. යථා තථා කරොන්තස්ස පන පාදකජ්ඣානතො වුට්ඨාය කතපරිකම්මස්ස පරිකම්මානන්තරෙන මහග්ගතඅධිට්ඨානචිත්තෙනෙව තං ඉජ්ඣති. ඔකාසෙසීති විප්පකිරි.