තතියෙ ඡෙතන්ති එකං මිගලුද්දකං. ඔවදතීති සො කිර මිගලුද්දකො පාතොව භුඤ්ජිත්වා “මිගෙ වධිස්සාමී”ති අරඤ්ඤං පවිට්ඨො එකං රොහිතමිගං දිස්වා “සත්තියා නං පහරිස්සාමී”ති අනුබන්ධමානො ථෙරස්ස පඨමසුත්තෙ වුත්තනයෙනෙව දිවාවිහාරං නිසින්නස්ස අවිදූරෙන පක්කමති. අථ නං ථෙරො – “උපාසක, පාණාතිපාතො නාමෙස අපායසංවත්තනිකො අප්පායුකසංවත්තනිකො, සක්කා අඤ්ඤෙනපි කසිවණිජ්ජාදිකම්මෙන දාරභරණං කාතුං, මා එවරූපං කක්ඛළකම්මං කරොහී”ති ආහ. සොපි “මහාපංසුකූලිකත්ථෙරො කථෙතී”ති ගාරවෙන ඨත්වා සොතුං ආරද්ධො. අථස්ස සොතුකාමතං ජනෙස්සාමීති ථෙරො අඞ්ගුට්ඨකං ජාලාපෙසි. සො අක්ඛීහිපි පස්සති, කණ්ණෙහිපි සුණාති, චිත්තං පනස්ස “අසුකට්ඨානං මිගො ගතො භවිස්සති, අසුකතිත්ථං ඔතිණ්ණො, තත්ථ නං ගන්ත්වා ඝාතෙත්වා යාවදිච්ඡකං මංසං ඛාදිත්වා සෙසං කාජෙනාදාය ගන්ත්වා පුත්තකෙ තොසෙස්සාමී”ති එවං මිගස්සෙව අනුපදං ධාවති. එවං වික්ඛිත්තචිත්තස්ස ධම්මං දෙසෙන්තං ථෙරං සන්ධාය වුත්තං “ඔවදතී”ති. අජ්ඣභාසීති “අයං ථෙරො අදාරුං තච්ඡන්තො විය අඛෙත්තෙ වප්පන්තො විය අත්තනොපි කම්මං නාසෙති, එතස්සාපි චොදෙස්සාමි න”න්ති අභාසි.

අප්පපඤ්ඤන්ති නිප්පඤ්ඤං. අචෙතසන්ති කාරණජානනසමත්ථෙන චිත්තෙන රහිතං. මන්දොවාති අන්ධබාලො විය. සුණාතීති තව ධම්මකථං සුණාති. න විජානාතීති අත්ථමස්ස න ජානාති. ආලොකෙතීති තව පුථුජ්ජනිකඉද්ධියා ජලන්තං අඞ්ගුට්ඨකං ආලොකෙති. න පස්සතීති එත්ථ “නෙව තෙලං න වට්ටි න දීපකපල්ලිකා, ථෙරස්ස පන ආනුභාවෙනායං ජලතී”ති ඉමං කාරණං න පස්සති. දස පජ්ජොතෙති දසසු අඞ්ගුලීසු දස පදීපෙ. රූපානීති කාරණරූපානි. චක්ඛූති පඤ්ඤාචක්ඛු. සංවෙගමාපාදීති කිං මෙ ඉමිනාති? වීරියං පග්ගය්හ පරමවිවෙකං අරහත්තමග්ගං පටිපජ්ජි.

චතුත්ථෙ සම්බහුලාති බහූ සුත්තන්තිකා ආභිධම්මිකා විනයධරා ච. විහරන්තීති සත්ථු සන්තිකෙ කම්මට්ඨානං ගහෙත්වා විහරන්ති. පක්කමිංසූති තෙ කිර තස්මිං ජනපදෙ අඤ්ඤතරං ගාමං උපසඞ්කමන්තෙ දිස්වා මනුස්සා පසන්නචිත්තා ආසනසාලාය කොජවත්ථරණාදීනි පඤ්ඤාපෙත්වා යාගුඛජ්ජකානි දත්වා උපනිසීදිංසු. මහාථෙරො එකං ධම්මකථිකං “ධම්මං කථෙහී”ති ආහ. සො චිත්තං ධම්මකථං කථෙසි. මනුස්සා පසීදිත්වා භොජනවෙලායං පණීතභොජනං අදංසු. මහාථෙරො මනුඤ්ඤං භත්තානුමොදනමකාසි. මනුස්සා භිය්යොසොමත්තාය පසන්නා “ඉධෙව, භන්තෙ, තෙමාසං වසථා”ති පටිඤ්ඤං කාරෙත්වා ගමනාගමනසම්පන්නෙ ඨානෙ සෙනාසනානි කාරෙත්වා චතූහි පච්චයෙහි උපට්ඨහිංසු. මහාථෙරො වස්සූපනායිකදිවසෙ භික්ඛූ ඔවදි – “ආවුසො, තුම්හෙහි ගරුකස්ස සත්ථු සන්තිකෙ කම්මට්ඨානං ගහිතං, බුද්ධපාතුභාවො නාම දුල්ලභො. මාසස්ස අට්ඨ දිවසෙ ධම්මස්සවනං කත්වා ගණසඞ්ගණිකං පහාය අප්පමත්තා විහරථා”ති. තෙ තතො පට්ඨාය යුඤ්ජන්ති ඝටෙන්ති. කදාචි සබ්බරත්තිකං ධම්මස්සවනං කරොන්ති, කදාචි පඤ්හං විස්සජ්ජෙන්ති, කදාචි පධානං කරොන්ති. තෙසං ධම්මස්සවනදිවසෙ ධම්මං කථෙන්තානංයෙව අරුණො උග්ගච්ඡති. පඤ්හාවිස්සජ්ජනදිවසෙ බ්යත්තො භික්ඛු පඤ්හං පුච්ඡති, පණ්ඩිතො විස්සජ්ජෙතීති පුච්ඡනවිස්සජ්ජනං කරොන්තානංයෙව. පධානදිවසෙ සූරියත්ථඞ්ගමනෙ ගණ්ඩිං පහරිත්වාව චඞ්කමං ඔතරිත්වා පධානං කරොන්තානංයෙව. තෙ එවං වස්සං වස්සිත්වා පවාරෙත්වා පක්කමිංසු. තං සන්ධායෙතං වුත්තං. පරිදෙවමානාති “ඉදානි තථාරූපං මධුරං ධම්මස්සවනං පඤ්හාකථනං කුතො ලභිස්සාමී”තිආදීනි වත්වා රොදමානා.