එවං මෙ සුතන්ති චූළපුණ්ණමසුත්තං. තත්ථ තුණ්හීභූතං තුණ්හීභූතන්ති යං යං දිසං අනුවිලොකෙති, තත්ථ තත්ථ තුණ්හීභූතමෙව. අනුවිලොකෙත්වාති පඤ්චපසාදපටිමණ්ඩිතානි අක්ඛීනි උම්මීලෙත්වා තතො තතො විලොකෙත්වා අන්තමසො හත්ථකුක්කුච්චපාදකුක්කුච්චානම්පි අභාවං දිස්වා. අසප්පුරිසොති පාපපුරිසො. නො හෙතං, භන්තෙති යස්මා අන්ධො අන්ධං විය සො තං ජානිතුං න සක්කොති, තස්මා එවමාහංසු. එතෙනෙව නයෙන ඉතො පරෙසුපි වාරෙසු අත්ථො වෙදිතබ්බො. අස්සද්ධසමන්නාගතොති පාපධම්මසමන්නාගතො. අසප්පුරිසභත්තීති අසප්පුරිසසෙවනො. අසප්පුරිසචින්තීති අසප්පුරිසචින්තාය චින්තකො. අසප්පුරිසමන්තීති අසප්පුරිසමන්තනං මන්තෙතා. අසප්පුරිසවාචොති අසප්පුරිසවාචං භාසිතා. අසප්පුරිසකම්මන්තොති අසප්පුරිසකම්මානං කත්තා. අසප්පුරිසදිට්ඨීති අසප්පුරිසදිට්ඨියා සමන්නාගතො. අසප්පුරිසදානන්ති අසප්පුරිසෙහි දාතබ්බං දානං. ත්යාස්ස මිත්තාති තෙ අස්ස මිත්තා. අත්තබ්යාබාධායපි චෙතෙතීති පාණං හනිස්සාමි, අදින්නං ආදියිස්සාමි, මිච්ඡා චරිස්සාමි, දස අකුසලකම්මපථෙ සමාදාය වත්තිස්සාමීති එවං අත්තනො දුක්ඛත්ථාය චින්තෙති. පරබ්යාබාධායාති යථා අසුකො අසුකං පාණං හන්ති, අසුකස්ස සන්තකං අදින්නං ආදියති, දස අකුසලකම්මපථෙ සමාදාය වත්තති, එවං නං ආණාපෙස්සාමීති එවං පරස්ස දුක්ඛත්ථාය චින්තෙති. උභයබ්යාබාධායාති අහං අසුකඤ්ච අසුකඤ්ච ගහෙත්වා දස අකුසලකම්මපථෙ සමාදාය වත්තිස්සාමීති එවං උභයදුක්ඛත්ථාය චින්තෙතීති.

අත්තබ්යාබාධායපි මන්තෙතීතිආදීසු අහං දස අකුසලකම්මපථෙ සමාදාය වත්තිස්සාමීති මන්තෙන්තො අත්තබ්යාබාධාය මන්තෙති නාම. අසුකං දස අකුසලකම්මපථෙ සමාදපෙස්සාමීති මන්තෙන්තො පරබ්යාබාධාය මන්තෙති නාම. අඤ්ඤෙන සද්ධිං – “මයං උභොපි එකතො හුත්වා දස අකුසලකම්මපථෙ සමාදාය වත්තිස්සාමා”ති මන්තෙන්තො උභයබ්යාබාධාය මන්තෙති නාම.

අසක්කච්චං දානං දෙතීති දෙය්යධම්මම්පි පුග්ගලම්පි න සක්කරොති. දෙය්යධම්මං න සක්කරොති නාම උත්තණ්ඩුලාදිදොසසමන්නාගතං ආහාරං දෙති, න පසන්නං කරොති. පුග්ගලං න සක්කරොති නාම නිසීදනට්ඨානං අසම්මජ්ජිත්වා යත්ථ වා තත්ථ වා නිසීදාපෙත්වා යං වා තං වා ආධාරකං ඨපෙත්වා දානං දෙති. අසහත්ථාති අත්තනො හත්ථෙන, න දෙති, දාසකම්මකාරාදීහි දාපෙති. අචිත්තිකත්වාති හෙට්ඨා වුත්තනයෙන දෙය්යධම්මෙපි පුග්ගලෙපි න චිත්තීකාරං කත්වා දෙති. අපවිද්ධන්ති ඡඩ්ඩෙතුකාමො හුත්වා වම්මිකෙ උරගං පක්ඛිපන්තො විය දෙති. අනාගමනදිට්ඨිකොති නො ඵලපාටිකඞ්ඛී හුත්වා දෙති.

තත්ථ උපපජ්ජතීති න දානං දත්වා නිරයෙ උපපජ්ජති. යං පන තෙන පාපලද්ධිකාය මිච්ඡාදස්සනං ගහිතං, තාය මිච්ඡාදිට්ඨියා නිරයෙ උපපජ්ජති. සුක්කපක්ඛො වුත්තපටිපක්ඛනයෙන වෙදිතබ්බො. දෙවමහත්තතාති ඡකාමාවචරදෙවා. මනුස්සමහත්තතාති තිණ්ණං කුලානං සම්පත්ති. සෙසං සබ්බත්ථ උත්තානමෙව. ඉදං පන සුත්තං සුද්ධවට්ටවසෙනෙව කථිතන්ති.

එවං මෙ සුතන්ති අනුපදසුත්තං. තත්ථ එතදවොචාති එතං (පටි· ම· 3.4) “පණ්ඩිතො”තිආදිනා නයෙන ධම්මසෙනාපතිසාරිපුත්තත්ථෙරස්ස ගුණකථං අවොච. කස්මා? අවසෙසත්ථෙරෙසු හි මහාමොග්ගල්ලානත්ථෙරස්ස ඉද්ධිමාති ගුණො පාකටො, මහාකස්සපස්ස ධුතවාදොති, අනුරුද්ධත්ථෙරස්ස දිබ්බචක්ඛුකොති, උපාලිත්ථෙරස්ස විනයධරොති, රෙවතත්ථෙරස්ස ඣායී ඣානාභිරතොති, ආනන්දත්ථෙරස්ස බහුස්සුතොති. එවං තෙසං තෙසං ථෙරානං තෙ තෙ ගුණා පාකටා, සාරිපුත්තත්ථෙරස්ස පන අපාකටා. කස්මා? පඤ්ඤවතො හි ගුණා න සක්කා අකථිතා ජානිතුං. ඉති භගවා “සාරිපුත්තස්ස ගුණෙ කථෙස්සාමී”ති සභාගපරිසාය සන්නිපාතං ආගමෙසි. විසභාගපුග්ගලානඤ්හි සන්තිකෙ වණ්ණං කථෙතුං න වට්ටති, තෙ වණ්ණෙ කථියමානෙ අවණ්ණමෙව කථෙන්ති. ඉමස්මිං පන දිවසෙ ථෙරස්ස සභාගපරිසා සන්නිපති, තස්සා සන්නිපතිතභාවං දිස්වා සත්ථා වණ්ණං කථෙන්තො ඉමං දෙසනං ආරභි.

තත්ථ පණ්ඩිතොති ධාතුකුසලතා ආයතනකුසලතා පටිච්චසමුප්පාදකුසලතා ඨානාට්ඨානකුසලතාති ඉමෙහි චතූහි කාරණෙහි පණ්ඩිතො. මහාපඤ්ඤොතිආදීසු මහාපඤ්ඤාදීහි සමන්නාගතොති අත්ථො.

තත්රිදං මහාපඤ්ඤාදීනං නානත්තං – තත්ථ කතමා මහාපඤ්ඤා? මහන්තෙ සීලක්ඛන්ධෙ පරිග්ගණ්හාතීති මහාපඤ්ඤා, මහන්තෙ සමාධික්ඛන්ධෙ, පඤ්ඤාක්ඛන්ධෙ, විමුත්තික්ඛන්ධෙ, විමුත්තිඤාණදස්සනක්ඛන්ධෙ පරිග්ගණ්හාතීති මහාපඤ්ඤා, මහන්තානි ඨානාට්ඨානානි, මහන්තා විහාරසමාපත්තියො, මහන්තානි අරියසච්චානි, මහන්තෙ සතිපට්ඨානෙ, සම්මප්පධානෙ, ඉද්ධිපාදෙ, මහන්තානි ඉන්ද්රියානි, බලානි, බොජ්ඣඞ්ගානි, මහන්තෙ අරියමග්ගෙ, මහන්තානි සාමඤ්ඤඵලානි, මහන්තා අභිඤ්ඤායො, මහන්තං පරමත්ථං නිබ්බානං පරිග්ගණ්හාතීති මහාපඤ්ඤා.