එවං සබ්බං සක්කායභෙදං දිට්ඨාදීහි චතූහි දස්සෙත්වා ඉදානි තමෙව සමාපන්නකවාරෙන ච අසමාපන්නකවාරෙන ච ද්විධා දස්සෙන්තො එකත්තං නානත්තන්තිආදිමාහ.

එකත්තන්ති ඉමිනා හි සමාපන්නකවාරං දස්සෙති. නානත්තන්ති ඉමිනා අසමාපන්නකවාරං. තෙසං අයං වචනත්ථො එකභාවො එකත්තං. නානාභාවො නානත්තන්ති. යොජනා පනෙත්ථ සමාපන්නකවාරං චතූහි ඛන්ධෙහි, අසමාපන්නකවාරඤ්ච පඤ්චහි ඛන්ධෙහි භින්දිත්වා “රූපං අත්තතො සමනුපස්සතී”තිආදිනා සාසනනයෙන පථවීවාරාදීසු වුත්තෙන ච අට්ඨකථානයෙන යථානුරූපං වීමංසිත්වා වෙදිතබ්බා. කෙචි පන එකත්තන්ති එකත්තනයං වදන්ති නානත්තන්ති නානත්තනයං. අපරෙ “එකත්තසඤ්ඤී අත්තා හොති අරොගො පරං මරණා, නානත්තසඤ්ඤී අත්තා හොතී”ති එවං දිට්ඨාභිනිවෙසං. තං සබ්බං ඉධ නාධිප්පෙතත්තා අයුත්තමෙව හොති.

එවං සබ්බං සක්කායං ද්විධා දස්සෙත්වා ඉදානි තමෙව එකධා සම්පිණ්ඩෙත්වා දස්සෙන්තො සබ්බං සබ්බතොතිආදිමාහ. යොජනානයො පනෙත්ථ සබ්බං අස්සාදෙන්තො සබ්බං තණ්හාමඤ්ඤනාය මඤ්ඤති. “මයා එතෙ සත්තා නිම්මිතා”තිආදිනා නයෙන අත්තනා නිම්මිතං මඤ්ඤන්තො සබ්බං මානමඤ්ඤනාය මඤ්ඤති. “සබ්බං පුබ්බෙකතකම්මහෙතු, සබ්බං ඉස්සරනිම්මානහෙතු, සබ්බං අහෙතුඅපච්චයා, සබ්බං අත්ථි, සබ්බං නත්ථී”තිආදිනා නයෙන මඤ්ඤන්තො සබ්බං දිට්ඨිමඤ්ඤනාය මඤ්ඤතීති වෙදිතබ්බො.

කථං සබ්බස්මිං මඤ්ඤති? ඉධෙකච්චො එවංදිට්ඨිකො හොති “මහා මෙ අත්තා”ති. සො සබ්බලොකසන්නිවාසං තස්සොකාසභාවෙන පරිකප්පෙත්වා සො ඛො පන මෙ අයං අත්තා සබ්බස්මින්ති මඤ්ඤති, අයමස්ස දිට්ඨිමඤ්ඤනා. තස්මිංයෙව පනස්ස අත්තනි සිනෙහං තබ්බත්ථුකඤ්ච මානං උප්පාදයතො තණ්හාමානමඤ්ඤනාපි වෙදිතබ්බා. සෙසං පථවීවාරෙ වුත්තනයෙනෙව වෙදිතබ්බං.

එවං සබ්බං සක්කායං එකධා දස්සෙත්වා ඉදානි අපරෙනපි නයෙන තං එකධා දස්සෙන්තො නිබ්බානං නිබ්බානතොති ආහ. තත්ථ නිබ්බානන්ති “යතො ඛො, භො, අයං අත්තා පඤ්චහි කාමගුණෙහි සමප්පිතො සමඞ්ගිභූතො පරිචාරෙති. එත්තාවතා ඛො, භො, අයං අත්තා පරමදිට්ඨධම්මනිබ්බානං පත්තො හොතී”තිආදිනා නයෙන පඤ්චධා ආගතං පරමදිට්ඨධම්මනිබ්බානං වෙදිතබ්බං. තත්ථ නිබ්බානං අස්සාදෙන්තො තණ්හාමඤ්ඤනාය මඤ්ඤති. තෙන නිබ්බානෙන “අහමස්මි නිබ්බානං පත්තො”ති මානං ජනෙන්තො මානමඤ්ඤනාය මඤ්ඤති. අනිබ්බානංයෙව සමානං තං නිබ්බානතො නිච්චාදිතො ච ගණ්හන්තො දිට්ඨිමඤ්ඤනාය මඤ්ඤතීති වෙදිතබ්බො.