දුමො යදා හොතීති ඉදං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො අඤ්ඤතරං භික්ඛුං ආරබ්භ කථෙසි. සො කිර සත්ථු සන්තිකෙ කම්මට්ඨානං ගහෙත්වා කොසලජනපදෙ අඤ්ඤතරං පච්චන්තගාමං උපනිස්සාය අරඤ්ඤෙ විහාසි. මනුස්සා තස්ස රත්තිට්ඨානදිවාට්ඨානානි සම්පාදෙත්වා ගමනාගමනසම්පන්නෙ ඨානෙ සෙනාසනං කත්වා සක්කච්චං උපට්ඨහිංසු. තස්ස වස්සූපගතස්ස පඨමමාසෙයෙව සො ගාමො ඣායි, මනුස්සානං බීජමත්තම්පි අවසිට්ඨං නාහොසි. තෙ තස්ස පණීතං පිණ්ඩපාතං දාතුං නාසක්ඛිංසු. සො සප්පායසෙනාසනෙපි පිණ්ඩපාතෙන කිලමන්තො මග්ගං වා ඵලං වා නිබ්බත්තෙතුං නාසක්ඛි. අථ නං තෙමාසච්චයෙන සත්ථාරං වන්දිතුං ආගතං සත්ථා පටිසන්ථාරං කත්වා “කච්චි භික්ඛු පිණ්ඩපාතෙන න කිලමන්තොසි, සෙනාසනසප්පායඤ්ච අහොසී”ති පුච්ඡි. සො තමත්ථං ආරොචෙසි. සත්ථා “තස්ස සෙනාසනං සප්පාය”න්ති ඤත්වා “භික්ඛු සමණෙන නාම සෙනාසනසප්පායෙ සති ලොලුප්පචාරං පහාය කිඤ්චිදෙව යථාලද්ධං පරිභුඤ්ජිත්වා සන්තුට්ඨෙන සමණධම්මං කාතුං වට්ටති. පොරාණකපණ්ඩිතා තිරච්ඡානයොනියං නිබ්බත්තිත්වා අත්තනො නිවාසසුක්ඛරුක්ඛෙ චුණ්ණං ඛාදන්තාපි ලොලුප්පචාරං පහාය සන්තුට්ඨා මිත්තධම්මං අභින්දිත්වා අඤ්ඤත්ථ න ගමිංසු, ත්වං පන කස්මා ‘පිණ්ඩපාතො පරිත්තො ලූඛො’ති සප්පායසෙනාසනං පරිච්චජී”ති වත්වා තෙන යාචිතො අතීතං ආහරි.

අතීතෙ හිමවන්තෙ ගඞ්ගාතීරෙ එකස්මිං උදුම්බරවනෙ අනෙකසතසහස්සා සුකා වසිංසු. තත්ර එකො සුවරාජා අත්තනො නිවාසරුක්ඛස්ස ඵලෙසු ඛීණෙසු යදෙව අවසිට්ඨං හොති අඞ්කුරො වා පත්තං වා තචො වා පපටිකා වා, තං ඛාදිත්වා ගඞ්ගාය පානීයං පිවිත්වා පරමප්පිච්ඡසන්තුට්ඨො හුත්වා අඤ්ඤත්ථ න ගච්ඡති. තස්ස අප්පිච්ඡසන්තුට්ඨභාවගුණෙන සක්කස්ස භවනං කම්පි. සක්කො ආවජ්ජමානො තං දිස්වා තස්ස වීමංසනත්ථං අත්තනො ආනුභාවෙන තං රුක්ඛං සුක්ඛාපෙසි. රුක්ඛො ඛාණුකමත්තො හුත්වා ඡිද්දාවඡිද්දො වාතෙ පහරන්තෙ ආකොටියමානො විය අට්ඨාසි. තස්ස ඡිද්දෙහි චුණ්ණානි නික්ඛමන්ති. සුවරාජා තානි චුණ්ණානි ඛාදිත්වා ගඞ්ගාය පානීයං පිවිත්වා අඤ්ඤත්ථ අගන්ත්වා වාතාතපං අගණෙත්වා උදුම්බරඛාණුකෙ නිසීදි. සක්කො තස්ස පරමප්පිච්ඡභාවං ඤත්වා “මිත්තධම්මගුණං කථාපෙත්වා වරමස්ස දත්වා උදුම්බරං අමතඵලං කරිත්වා ආගමිස්සාමී”ති එකො හංසරාජා හුත්වා සුජං අසුරකඤ්ඤං පුරතො කත්වා තං උදුම්බරවනං ගන්ත්වා අවිදූරෙ එකරුක්ඛස්ස සාඛාය නිසීදිත්වා තෙන සද්ධිං කථං සමුට්ඨාපෙන්තො පඨමං ගාථමාහ –

තස්සත්ථො – සුවරාජ, රුක්ඛො නාම යදා ඵලසම්පන්නො හොති, තදා තං සාඛතො සාඛං සම්පතන්තාව විහඞ්ගමා භුඤ්ජන්ති, තං පන ඛීණං ඤත්වා ඵලානං අච්චයෙන තතො රුක්ඛතො දිසොදිසං විහඞ්ගමා ගච්ඡන්තීති.

එවඤ්ච පන වත්වා තතො නං උය්යොජෙතුං දුතියං ගාථමාහ –

තත්ථ ඣායසීති කිංකාරණා සුක්ඛඛාණුමත්ථකෙ ඣායන්තො පජ්ඣායන්තො තිට්ඨසි. ඉඞ්ඝාති චොදනත්ථෙ නිපාතො. වසන්තසන්නිභාති වසන්තකාලෙ වනසණ්ඩො සුවගණසමොකිණ්ණො විය නීලොභාසො හොති, තෙන තං “වසන්තසන්නිභා”ති ආලපති. න රිඤ්චසීති න ඡඩ්ඩෙසි.

අථ නං සුවරාජා “අහං හංස අත්තනො කතඤ්ඤුකතවෙදිතාය ඉමං රුක්ඛං න ජහාමී”ති වත්වා ද්වෙ ගාථා අභාසි –