සිඞ්ගීමිගොති ඉදං සත්ථා වෙළුවනෙ විහරන්තො ආනන්දත්ථෙරස්ස අත්තනො අත්ථාය ජීවිතපරිච්චාගං ආරබ්භ කථෙසි. වත්ථු යාව ධනුග්ගහපයොජනා ඛණ්ඩහාලජාතකෙ (ජා· 2.22.982 ආදයො) ධනපාලවිස්සජ්ජනං චූළහංසමහාහංසජාතකෙ (ජා· 1.15.133 ආදයො) කථිතං. තදා හි භික්ඛූ ධම්මසභායං කථං සමුට්ඨාපෙසුං “ආවුසො, ධම්මභණ්ඩාගාරිකආනන්දත්ථෙරො සෙක්ඛපටිසම්භිදාප්පත්තො හුත්වා ධනපාලකෙ ආගච්ඡන්තෙ සම්මාසම්බුද්ධස්ස ජීවිතං පරිච්චජී”ති. සත්ථා ආගන්ත්වා “කාය නුත්ථ, භික්ඛවෙ, එතරහි කථාය සන්නිසින්නා”ති පුච්ඡිත්වා “ඉමාය නාමා”ති වුත්තෙ “න, භික්ඛවෙ, ඉදානෙව, පුබ්බෙපි ආනන්දො මය්හං ජීවිතං පරිච්චජියෙවා”ති වත්වා අතීතං ආහරි.

අතීතෙ රාජගහස්ස පුබ්බපස්සෙ සාලින්දියො නාම බ්රාහ්මණගාමො හොති. තදා බොධිසත්තො තස්මිං ගාමෙ කස්සකබ්රාහ්මණකුලෙ නිබ්බත්තිත්වා වයප්පත්තො කුටුම්බං සණ්ඨපෙත්වා තස්ස ගාමස්ස පුබ්බුත්තරාය දිසාය එකස්මිං ගාමඛෙත්තෙ කරීසසහස්සමත්තං කසිං කාරෙසි. සො එකදිවසං මනුස්සෙහි සද්ධිං ඛෙත්තං ගන්ත්වා කම්මකාරෙ “කසථා”ති ආණාපෙත්වා මුඛධොවනත්ථාය ඛෙත්තකොටියං මහන්තං සොබ්භං උපසඞ්කමි. තස්මිං ඛො පන සොබ්භෙ එකො සුවණ්ණවණ්ණො කක්කටකො පටිවසති අභිරූපො පාසාදිකො. බොධිසත්තො දන්තකට්ඨං ඛාදිත්වා තං සොබ්භං ඔතරි. තස්ස මුඛධොවනකාලෙ කක්කටකො සන්තිකං ආගමාසි. අථ නං සො උක්ඛිපිත්වා අත්තනො උත්තරිසාටකන්තරෙ නිපජ්ජාපෙත්වා ගහෙත්වා ඛෙත්තෙ කත්තබ්බකිච්චං කත්වා ගච්ඡන්තො තත්ථෙව නං සොබ්භෙ පක්ඛිපිත්වා ගෙහං අගමාසි. තතො පට්ඨාය ඛෙත්තං ආගච්ඡන්තො පඨමං තං සොබ්භං ගන්ත්වා කක්කටකං උක්ඛිපිත්වා උත්තරිසාටකන්තරෙ නිපජ්ජාපෙත්වා පච්ඡා කම්මන්තං විචාරෙසි. ඉති තෙසං අඤ්ඤමඤ්ඤං විස්සාසො දළ්හො අහොසි.

බොධිසත්තො නිබද්ධං ඛෙත්තං ආගච්ඡති, අක්ඛීසු ච පනස්ස පඤ්ච පසාදා තීණි මණ්ඩලානි විසුද්ධානි හුත්වා පඤ්ඤායන්ති. අථස්ස ඛෙත්තකොටියං එකස්මිං තාලෙ කාකකුලාවකෙ කාකී අක්ඛීනි දිස්වා ඛාදිතුකාමා හුත්වා කාකං ආහ – “සාමි, දොහළො මෙ උප්පන්නො”ති. “කිං දොහළො නාමා”ති? “එතස්ස බ්රාහ්මණස්ස අක්ඛීනි ඛාදිතුකාමාම්හී”ති. “දුද්දොහළො තෙ උප්පන්නො, කො එතානි ආහරිතුං සක්ඛිස්සතී”ති. “ත්වං න සක්කොසී”ති අහම්පෙතං ජානාමි, යො පනෙස තාලස්ස අවිදූරෙ වම්මිකො, එත්ථ කණ්හසප්පො වසති. “තං උපට්ඨහ, සො එතං ඩංසිත්වා මාරෙස්සති, අථස්ස අක්ඛීනි උප්පාටෙත්වා ත්වං ආහරිස්සසී”ති . සො “සාධූ”ති සම්පටිච්ඡිත්වා තතො පට්ඨාය කණ්හසප්පං උපට්ඨහි. බොධිසත්තෙනපි වාපිතසස්සානං ගබ්භග්ගහණකාලෙ කක්කටකො මහා අහොසි. අථෙකදිවසං සප්පො කාකමාහ “සම්ම, ත්වං නිබද්ධං මං උපට්ඨහසි, කිං තෙ කරොමී”ති. “සාමි, තුම්හාකං දාසියා එතස්ස ඛෙත්තසාමිකස්ස අක්ඛීසු දොහළො උප්පජ්ජි, ස්වාහං තුම්හාකං ආනුභාවෙන තස්ස අක්ඛීනි ලභිස්සාමීති තුම්හෙ උපට්ඨහාමී”ති. සප්පො “හොතු, නයිදං ගරුකං, ලභිස්සසී”ති තං අස්සාසෙත්වා පුන දිවසෙ බ්රාහ්මණස්ස ආගමනමග්ගෙ කෙදාරමරියාදං නිස්සාය තිණෙහි පටිච්ඡන්නො හුත්වා තස්සාගමනං ඔලොකෙන්තො නිපජ්ජි.