9. සන්ධිභෙදජාතකවණ්ණනා (349)
නෙව ඉත්ථීසු සාමඤ්ඤන්ති ඉදං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො පෙසුඤ්ඤසික්ඛාපදං ආරබ්භ කථෙසි. එකස්මිං කිර සමයෙ සත්ථා “ඡබ්බග්ගියා භික්ඛූ පෙසුඤ්ඤං උපසංහරන්තී”ති සුත්වා තෙ පක්කොසාපෙත්වා “සච්චං කිර තුම්හෙ, භික්ඛවෙ, භික්ඛූනං භණ්ඩනජාතානං කලහජාතානං විවාදාපන්නානං පෙසුඤ්ඤං උපසංහරථ, තෙන අනුප්පන්නානි චෙව භණ්ඩනානි උප්පජ්ජන්ති, උප්පන්නානි ච භිය්යොභාවාය සංවත්තන්තී”ති පුච්ඡිත්වා “සච්ච”න්ති වුත්තෙ තෙ භික්ඛූ ගරහිත්වා “භික්ඛවෙ, පිසුණා වාචා නාම තිඛිණසත්තිපහාරසදිසා, දළ්හො විස්සාසොපි තාය ඛිප්පං භිජ්ජති, තඤ්ච පන ගහෙත්වා අත්තනො මෙත්තිභින්දනකජනො සීහඋසභසදිසො හොතී”ති වත්වා අතීතං ආහරි.
අතීතෙ බාරාණසියං බ්රහ්මදත්තෙ රජ්ජං කාරෙන්තෙ බොධිසත්තො තස්ස පුත්තො හුත්වා වයප්පත්තො තක්කසිලායං උග්ගහිතසිප්පො පිතු අච්චයෙන ධම්මෙන රජ්ජං කාරෙසි. තදා එකො ගොපාලකො අරඤ්ඤෙ ගොකුලෙසු ගාවො පටිජග්ගිත්වා ආගච්ඡන්තො එකං ගබ්භිනිං අසල්ලක්ඛෙත්වා පහාය ආගතො. තස්සා එකාය සීහියා සද්ධිං විස්සාසො උප්පජ්ජි. තා උභොපි දළ්හමිත්තා හුත්වා එකතො විචරන්ති. අපරභාගෙ ගාවී වච්ඡකං, සීහී සීහපොතකං විජායි. තෙ උභොපි ජනා කුලෙන ආගතමෙත්තියා දළ්හමිත්තා හුත්වා එකතො විචරන්ති . අථෙකො වනචරකො අරඤ්ඤං පවිසිත්වා තෙසං විස්සාසං දිස්වා අරඤ්ඤෙ උප්පජ්ජනකභණ්ඩං ආදාය බාරාණසිං ගන්ත්වා රඤ්ඤො දත්වා “අපි තෙ, සම්ම, කිඤ්චි අරඤ්ඤෙ අච්ඡරියං දිට්ඨපුබ්බ”න්ති රඤ්ඤා පුට්ඨො “දෙව, අඤ්ඤං කිඤ්චි න පස්සාමි, එකං පන සීහඤ්ච උසභඤ්ච අඤ්ඤමඤ්ඤං විස්සාසිකෙ එකතො විචරන්තෙ අද්දස”න්ති ආහ. “එතෙසං තතියෙ උප්පන්නෙ භයං භවිස්සති, යදා තෙසං තතියං පස්සති, අථ මෙ ආචික්ඛෙය්යාසී”ති. “සාධු, දෙවා”ති.
වනචරකෙ පන බාරාණසිං ගතෙ එකො සිඞ්ගාලො සීහඤ්ච උසභඤ්ච උපට්ඨහි. වනචරකො අරඤ්ඤං ගන්ත්වා තං දිස්වා “තතියස්ස උප්පන්නභාවං රඤ්ඤො කථෙස්සාමී”ති නගරං ගතො. සිඞ්ගාලො චින්තෙසි “මයා ඨපෙත්වා සීහමංසඤ්ච උසභමංසඤ්ච අඤ්ඤං අඛාදිතපුබ්බං නාම නත්ථි, ඉමෙ භින්දිත්වා ඉමෙසං මංසං ඛාදිස්සාමී”ති. සො “අයං තං එවං වදති, අයං තං එවං වදතී”ති උභොපි තෙ අඤ්ඤමඤ්ඤං භින්දිත්වා න චිරස්සෙව කලහං කාරෙත්වා මරණාකාරප්පත්තෙ අකාසි. වනචරකොපි ගන්ත්වා රඤ්ඤො “තෙසං, දෙව, තතියො උප්පන්නො”ති ආහ. “කො සො”ති? “සිඞ්ගාලො, දෙවා”ති. රාජා “සො උභො මිත්තෙ භින්දිත්වා මාරාපෙස්සති, මයං තෙසං මතකාලෙ සම්පාපුණිස්සාමා”ති වත්වා රථං අභිරුය්හ වනචරකෙන මග්ගදෙසකෙන ගච්ඡන්තො තෙසු අඤ්ඤමඤ්ඤං කලහං කත්වා ජීවිතක්ඛයං පත්තෙසු සම්පාපුණි. සිඞ්ගාලො පන හට්ඨතුට්ඨො එකවාරං සීහස්ස මංසං ඛාදති, එකවාරං උසභස්ස මංසං ඛාදති. රාජා තෙ උභොපි ජීවිතක්ඛයප්පත්තෙ දිස්වා රථෙ ඨිතොව සාරථිනා සද්ධිං සල්ලපන්තො ඉමා ගාථා අභාසි –
“නෙව ඉත්ථීසු සාමඤ්ඤං, නාපි භක්ඛෙසු සාරථි;
අථස්ස සන්ධිභෙදස්ස, පස්ස යාව සුචින්තිතං.
අථස්ස සන්ධිභෙදස්ස, පස්ස යාව සුචින්තිතං.