60. අසනබොධියත්ථෙරඅපදානවණ්ණනා
ජාතියා සත්තවස්සොහන්තිආදිකං ආයස්මතො අසනබොධියත්ථෙරස්ස අපදානං. අයම්පි පුරිමබුද්ධෙසු කතාධිකාරො තත්ථ තත්ථ භවෙ විවට්ටූපනිස්සයානි පුඤ්ඤානි උපචිනන්තො තිස්සස්ස භගවතො කාලෙ අඤ්ඤතරස්මිං කුලගෙහෙ නිබ්බත්තො වුද්ධිප්පත්තො සුඛප්පත්තො සාසනෙ පසන්නො අසනබොධිතො ඵලං ගහෙත්වා තතො වුට්ඨිතබොධිතරුණෙ ගහෙත්වා බොධිං රොපෙසි, යථා න විනස්සති තථා උදකාසිඤ්චනාදිකම්මෙන රක්ඛිත්වා පූජෙසි. සො තෙන පුඤ්ඤෙන දෙවමනුස්සෙසු සම්පත්තියො අනුභවිත්වා ඉමස්මිං බුද්ධුප්පාදෙ කුලගෙහෙ නිබ්බත්තො පරිපක්කසම්භාරත්තා සත්තවස්සිකොව සමානො පබ්බජිත්වා ඛුරග්ගෙයෙව අරහත්තං පාපුණි, පුරාකතපුඤ්ඤනාමෙන අසනබොධියත්ථෙරොති පාකටො.
සො පුබ්බසම්භාරමනුස්සරිත්වා සොමනස්සජාතො පුබ්බචරිතාපදානං පකාසෙන්තො ජාතියා සත්තවස්සොහන්තිආදිමාහ. තත්ථ ජාතියාති මාතුගබ්භතො නික්ඛන්තකාලතො පට්ඨායාති අත්ථො. සත්තවස්සො පරිපුණ්ණසරදො අහං ලොකනායකං තිස්සං භගවන්තං අද්දසන්ති සම්බන්ධො. පසන්නචිත්තො සුමනොති පකාරෙන පසන්නඅනාලුළිතඅවිකම්පිතචිත්තො, සුමනො සුන්දරමනො සොමනස්සසහගතචිත්තොති අත්ථො.
තිස්සස්සාහං භගවතොති තික්ඛත්තුං ජාතොති තිස්සො, සො මාතුගබ්භතො, මනුස්සජාතිතො, පඤ්චක්ඛන්ධතො ච මුත්තො හුත්වා ජාතො නිබ්බත්තො බුද්ධො ජාතොති අත්ථො. තස්ස තිස්සස්ස භගවතො තාදිනො, ලොකජෙට්ඨස්ස අසනබොධිං උත්තමං රොපයින්ති සම්බන්ධො.
අසනො නාමධෙය්යෙනාති නාමපඤ්ඤත්තියා නාමසඤ්ඤාය අසනො නාම අසනරුක්ඛො බොධි අහොසීති අත්ථො. ධරණීරුහපාදපොති වල්ලිරුක්ඛපබ්බතගඞ්ගාසාගරාදයො ධාරෙතීති ධරණී, කා සා? පථවී, තස්සං රුහති පතිට්ඨහතීති ධරණීරුහො, පාදෙන පිවතීති පාදපො, පාදසඞ්ඛාතෙන මූලෙන සිඤ්චිතොදකං පිවති ආපොරසං සිනෙහං ධාරෙතීති අත්ථො. ධරණීරුහො ච සො පාදපො චාති ධරණීරුහපාදපො, තං උත්තමං අසනං බොධිං පඤ්ච වස්සානි පරිචරිං පොසෙසින්ති අත්ථො.
පුප්ඵිතං පාදපං දිස්වාති තං මයා පොසිතං අසනබොධිරුක්ඛං පුප්ඵිතං අච්ඡරයොග්ගභූතපුප්ඵත්තා අබ්භුතං ලොමහංසකරණං දිස්වා සකං කම්මං අත්තනො කම්මං පකිත්තෙන්තො පකාරෙන කථයන්තො බුද්ධසෙට්ඨස්ස සන්තිකං අගමාසින්ති අත්ථො. සෙසං සබ්බත්ථ උත්තානත්ථමෙවාති.
අසනබොධියත්ථෙරඅපදානවණ්ණනා සමත්තා.
ඡට්ඨවග්ගවණ්ණනා සමත්තා.
7. සකචින්තනියවග්ගො
61. සකචින්තනියත්ථෙරඅපදානවණ්ණනා
පවනං කානනං දිස්වාතිආදිකං ආයස්මතො සකචින්තනියත්ථෙරස්ස අපදානං. අයම්පි පුරිමබුද්ධෙසු කතාධිකාරො තත්ථ තත්ථ භවෙ විවට්ටූපනිස්සයානි පුඤ්ඤානි උපචිනන්තො විපස්සිස්ස භගවතො කාලෙ එකස්මිං කුලගෙහෙ නිබ්බත්තො වුද්ධිමන්වාය තස්ස භගවතො ආයුපරියොසානෙ උප්පන්නො ධරමානං භගවන්තං අපාපුණිත්වා පරිනිබ්බුතකාලෙ ඉසිපබ්බජ්ජං පබ්බජිත්වා හිමවන්තෙ වසන්තො විවෙකං රමණීයං එකං වනං පත්වා තත්ථෙවෙකාය කන්දරාය පුලිනචෙතියං කත්වා භගවති සඤ්ඤං කත්වා සධාතුකසඤ්ඤඤ්ච කත්වා වනපුප්ඵෙහි පූජෙත්වා නමස්සමානො පරිචරි. සො තෙන පුඤ්ඤකම්මෙන දෙවමනුස්සෙසු සංසරන්තො ද්වීසු අග්ගං අග්ගසම්පත්තිං අග්ගඤ්ච චක්කවත්තිසම්පත්තිං අනුභවිත්වා ඉමස්මිං බුද්ධුප්පාදෙ එකස්මිං කුලගෙහෙ නිබ්බත්තො විභවසම්පන්නො සද්ධාසම්පන්නො සත්ථරි පසීදිත්වා පබ්බජිත්වා අරහා ඡළභිඤ්ඤො අහොසි.
සො අත්තනො පුබ්බකම්මං සරිත්වා සොමනස්සජාතො පුබ්බචරිතාපදානං පකාසෙන්තො පවනං කානනං දිස්වාතිආදිමාහ. තත්ථ පවනන්ති පකාරෙන වනං පත්ථටං විත්ථිණ්ණං ගහනභූතන්ති පවනං. කානනං අවකුච්ඡිතං ආනනං අවහනං සතතං සීහබ්යග්ඝයක්ඛරක්ඛසමද්දහත්ථිඅස්සසුපණ්ණඋරගෙහි විහඞ්ගගණසද්දකුක්කුටකොකිලෙහි වා බහලන්ති කානනං, තං කානනසඞ්ඛාතං පවනං මනුස්සසද්දවිරහිතත්තා අප්පසද්දං නිස්සද්දන්ති අත්ථො. අනාවිලන්ති න ආවිලං උපද්දවරහිතන්ති අත්ථො. ඉසීනං අනුචිණ්ණන්ති බුද්ධපච්චෙකබුද්ධඅරහන්තඛීණාසවසඞ්ඛාතානං ඉසීනං අනුචිණ්ණං නිසෙවිතන්ති අත්ථො. ආහුතීනං පටිග්ගහන්ති ආහුනං වුච්චති පූජාසක්කාරං පටිග්ගහං ගෙහසදිසන්ති අත්ථො.
ථූපං කත්වාන වෙළුනාති වෙළුපෙසිකාහි චෙතියං කත්වාති අත්ථො. නානාපුප්ඵං සමොකිරින්ති චම්පකාදීහි අනෙකෙහි පුප්ඵෙහි සමොකිරිං පූජෙසින්ති අත්ථො. සම්මුඛා විය සම්බුද්ධන්ති සජීවමානස්ස සම්බුද්ධස්ස සම්මුඛා ඉව නිම්මිතං උප්පාදිතං චෙතියං අහං අභි විසෙසෙන වන්දිං පණාමමකාසින්ති අත්ථො. සෙසං සුවිඤ්ඤෙය්යමෙවාති.
සකචින්තනියත්ථෙරඅපදානවණ්ණනා සමත්තා.