ජායමානෙ විපස්සිම්හීතිආදිකං ආයස්මතො සම්මුඛාථවිකත්ථෙරස්ස අපදානං. අයම්පි පුරිමබුද්ධෙසු කතාධිකාරො තත්ථ තත්ථ භවෙ විවට්ටූපනිස්සයානි පුඤ්ඤානි උපචිනන්තො විපස්සිස්ස භගවතො කාලෙ බ්රාහ්මණකුලෙ නිබ්බත්තො සත්තවස්සිකකාලෙයෙව සකසිප්පෙ නිප්ඵත්තිං පත්තො ඝරාවාසං සණ්ඨපෙත්වා වසන්තො විපස්සිම්හි බොධිසත්තෙ උප්පන්නෙ සබ්බබුද්ධානං ලක්ඛණානි වෙදත්තයෙ දිස්සමානානි තානි රාජප්පමුඛස්ස ජනකායස්ස විපස්සීබොධිසත්තස්ස ලක්ඛණඤ්ච බුද්ධභාවඤ්ච බ්යාකරිත්වා ජනානං මානසං නිබ්බාපෙසි, අනෙකානි ච ථුතිවචනානි නිවෙදෙසි. සො තෙන කුසලකම්මෙන ඡ කාමාවචරසම්පත්තියො අනුභවිත්වා මනුස්සෙසු ච චක්කවත්තිසම්පත්තියො අනුභවිත්වා ඉමස්මිං බුද්ධුප්පාදෙ කුලගෙහෙ නිබ්බත්තො විඤ්ඤුතං පත්තො සද්ධාජාතො පබ්බජිත්වා නචිරස්සෙව අරහා අහොසි. කතකුසලනාමෙන සම්මුඛාථවිකත්ථෙරොති පාකටො.

සො අත්තනො පුබ්බකම්මං සරිත්වා සොමනස්සජාතො පුබ්බචරිතාපදානං පකාසෙන්තො ජායමානෙ විපස්සිම්හීතිආදිමාහ. විපස්සිම්හි සම්මාසම්බුද්ධෙ ජායමානෙ උප්පජ්ජමානෙ මාතුකුච්ඡිතො නික්ඛන්තෙ අහං පාතුභූතං නිමිත්තං කාරණං බුද්ධභාවස්ස හෙතුං බ්යාකරිං කථෙසිං, අනෙකානි අච්ඡරියානි පාකටානි අකාසින්ති අත්ථො. සෙසං වුත්තනයානුසාරෙන සුවිඤ්ඤෙය්යමෙවාති.

නගරෙ ධඤ්ඤවතියාතිආදිකං ආයස්මතො කුසුමාසනියත්ථෙරස්ස අපදානං. අයම්පි පුරිමජිනවරෙසු කතාධිකාරො තත්ථ තත්ථ භවෙ විවට්ටූපනිස්සයානි පුඤ්ඤානි උපචිනන්තො විපස්සිස්ස භගවතො කාලෙ බ්රාහ්මණකුලෙ නිබ්බත්තො විඤ්ඤුතං පත්තො මහද්ධනො මහාභොගො තිණ්ණං වෙදානං පාරං ගතො බ්රාහ්මණසිප්පෙසු කොටිප්පත්තො සකපරසමයකුසලො මාතාපිතරො පූජෙතුකාමො පඤ්ච උප්පලකලාපෙ අත්තනො සමීපෙ ඨපෙත්වා නිසින්නො භික්ඛුසඞ්ඝපරිවුතං විපස්සිං භගවන්තං ආගච්ඡන්තං දිස්වා නීලපීතාදිඝනබුද්ධරස්මියො ච දිස්වා පසන්නමානසො ආසනං පඤ්ඤාපෙත්වා තත්ථ තානි පුප්ඵානි සන්ථරිත්වා භගවන්තං තත්ථ නිසීදාපෙත්වා සකඝරෙ මාතු අත්ථාය පටියත්තානි සබ්බානි ඛාදනීයභොජනීයානි ගහෙත්වා සපරිවාරං භගවන්තං සහත්ථෙන සන්තප්පෙන්තො භොජෙසි. භොජනාවසානෙ එකං උප්පලහත්ථං අදාසි. තෙන සොමනස්සජාතො පත්ථනං අකාසි. භගවාපි අනුමොදනං කත්වා පකාමි. සො තෙන පුඤ්ඤෙන දෙවමනුස්සෙසු ද්වෙ සම්පත්තියො අනුභවිත්වා ඉමස්මිං බුද්ධුප්පාදෙ සාවත්ථියං විභවසම්පන්නෙ එකස්මිං කුලෙ නිබ්බත්තො විඤ්ඤුතං පත්තො භොගයසෙහි වඩ්ඪිතො කාමෙසු ආදීනවං දිස්වා ඝරාවාසං පහාය පබ්බජිතො නචිරස්සෙව අරහා අහොසි.

සො අපරභාගෙ පුබ්බෙ කතකුසලං පුබ්බෙනිවාසඤාණෙන සරිත්වා සොමනස්සප්පත්තො පුබ්බචරිතාපදානං පකාසෙන්තො නගරෙ ධඤ්ඤවතියාතිආදිමාහ. ධඤ්ඤානං පුඤ්ඤවන්තානං ඛත්තියබ්රාහ්මණගහපතිමහාසාලානං අනෙකෙසං කුලානං ආකරත්තා ධඤ්ඤවතී, අථ වා මුත්තාමණිආදිසත්තරතනානං සත්තවිධධඤ්ඤානං උපභොගපරිභොගානං ආකරත්තා ධඤ්ඤවතී, අථ වා ධඤ්ඤානං බුද්ධපච්චෙකබුද්ධඛීණාසවානං වසනට්ඨානං ආරාමවිහාරාදීනං ආකරත්තා ධඤ්ඤවතී, තස්සා ධඤ්ඤවතියා. නගරන්ති පත්ථෙන්ති එත්ථ උපභොගපරිභොගත්ථිකා ජනාති නගරං, න ගච්ඡතීති වා නගං, රාජයුවරාජමහාමත්තාදීනං වසනට්ඨානං. නගං රාති ආදදාති ගණ්හාතීති නගරං, රාජාදීනං වසනට්ඨානසමූහභූතං පාකාරපරිඛාදීහි පරික්ඛිත්තං පරිච්ඡින්නට්ඨානං නගරං නාමාති අත්ථො. නගරෙ යදා අහං විපස්සිස්ස භගවතො සන්තිකෙ බ්යාකරණං අලභිං, තදා තස්මිං ධඤ්ඤවතියා නගරෙ බ්රාහ්මණො අහොසින්ති සම්බන්ධො. සෙසං සබ්බත්ථ උත්තානමෙවාති.

අජ්ඣායකො මන්තධරොතිආදිකං ආයස්මතො ඵලදායකත්ථෙරස්ස අපදානං. අයම්පි පුරිමබුද්ධෙසු කතාධිකාරො අනෙකෙසු භවෙසු විවට්ටූපනිස්සයානි පුඤ්ඤානි උපචිනන්තො පදුමුත්තරස්ස භගවතො කාලෙ බ්රාහ්මණකුලෙ නිබ්බත්තො විඤ්ඤුතං පත්වා වෙදත්තයාදිසකසිප්පෙසු පාරප්පත්තො අනෙකෙසං බ්රාහ්මණසහස්සානිං පාමොක්ඛො ආචරියො සකසිප්පානං පරියොසානං අදිස්වා තත්ථ ච සාරං අපස්සන්තො ඝරාවාසං පහාය ඉසිපබ්බජ්ජං පබ්බජිත්වා හිමවන්තස්ස අවිදූරෙ අස්සමං කාරෙත්වා සහ සිස්සෙහි වාසං කප්පෙසි, තස්මිං සමයෙ පදුමුත්තරො භගවා භික්ඛාය චරමානො තස්සානුකම්පාය තං පදෙසං සම්පාපුණි. තාපසො භගවන්තං දිස්වා පසන්නමානසො අත්තනො අත්ථාය පුටකෙ නික්ඛිපිත්වා රුක්ඛග්ගෙ ලග්ගිතානි මධුරානි පදුමඵලානි මධුනා සහ අදාසි. භගවා තස්ස සොමනස්සුප්පාදනත්ථං පස්සන්තස්සෙව පරිභුඤ්ජිත්වා ආකාසෙ ඨිතො ඵලදානානිසංසං කථෙත්වා පක්කාමි.

සො තෙන පුඤ්ඤෙන දෙවමනුස්සෙසු සංසරන්තො උභයසම්පත්තියො අනුභවිත්වා ඉමස්මිං බුද්ධුප්පාදෙ විභවසම්පන්නෙ එකස්මිං කුලගෙහෙ නිබ්බත්තො සත්තවස්සිකොයෙව අරහත්තං පත්වා පුබ්බෙ කතකුසලකම්මං සරිත්වා සොමනස්සජාතො පුබ්බචරිතාපදානං පකාසෙන්තො අජ්ඣායකො මන්තධරොතිආදිමාහ. තත්ථ අජ්ඣෙති චින්තෙතීති අජ්ඣායි, අජ්ඣායියෙව අජ්ඣායකො. එත්ථ හි අකාරො “පටිසෙධෙ වුද්ධිතබ්භාවෙ…පෙ… අකාරො විරහප්පකෙ”ති එවං වුත්තෙසු දසසු අත්ථෙසු තබ්භාවෙ වත්තති. සිස්සානං සවනධාරණාදිවසෙන හිතං අජ්ඣෙති චින්තෙති සජ්ඣායං කරොතීති අජ්ඣායකො, චින්තකොති අත්ථො. ආචරියස්ස සන්තිකෙ උග්ගහිතං සබ්බං මන්තං මනෙන ධාරෙති පවත්තෙතීති මන්තධරො. තිණ්ණං වෙදාන පාරගූති වෙදං වුච්චති ඤාණං, වෙදෙන වෙදිතබ්බා බුජ්ඣිතබ්බාති වෙදා, ඉරුවෙදයජුවෙදසාමවෙදසඞ්ඛාතා තයො ගන්ථා, තෙසං වෙදානං පාරං පරියොසානං කොටිං ගතො පත්තොති පාරගූ. සෙසං පාකටමෙවාති