ඉදානි යදි අඤ්ඤත්ථ භාවිතෙන මග්ගෙන අඤ්ඤත්ථ ඵලසච්ඡිකිරියා හොති, සොතාපන්නාදීනම්පි සියාති එතමත්ථං දස්සෙතුං පුන අනාගාමීතිආදීනං සංසන්දනපුච්ඡා සකවාදිස්ස. තත්ථ අනාගාමිස්ස ඵලසච්ඡිකිරියාය පටිඤ්ඤා, සෙසානං ඵලසච්ඡිකිරියාය පටික්ඛෙපො පරවාදිස්ස. ඉධ භාවිතමග්ගො හි අනාගාමී ඉධවිහායනිට්ඨො නාම හොති. සො ඉධ අනාගාමිමග්ගං භාවෙත්වා “ඔපපාතිකො තත්ථපරිනිබ්බායී”ති වචනතො “පුන මග්ගභාවනං විනා උපපත්තිවසෙනෙව අරහත්තඵලං සච්ඡිකරොතී”ති තස්ස ලද්ධි. සොතාපන්නසකදාගාමිනො පන තත්ථ මග්ගං භාවෙත්වා තත්රුපපත්තිකා නාම හොන්තීති තෙසං ඉධාගමනඤ්ඤෙව නත්ථි. ඉති සො අනාගාමිස්ස ඵලසච්ඡිකිරියං පුට්ඨො පටිජානාති. ඉතරෙසං පටික්ඛිපති.

අනාගාමී පුග්ගලො තත්ථ භාවිතෙන මග්ගෙනාති පඤ්හෙ “අනාගාමිනො තත්ථ මග්ගභාවනාව නත්ථී”ති ලද්ධියා පටික්ඛිපති. මග්ගො ච භාවීයති, න ච කිලෙසා පහීයන්තීති පුච්ඡා සකවාදිස්ස , රූපාවචරමග්ගං සන්ධාය පටිඤ්ඤා ඉතරස්ස. රූපාවචරමග්ගෙන හි සො ඉධවිහායනිට්ඨො නාම ජාතො.

අනාගාමී පුග්ගලො කතකරණීයොති පඤ්හෙ “ඔපපාතිකො තත්ථපරිනිබ්බායී”ති වචනතො උපපත්තියාවස්ස කතකරණීයාදිභාවං සන්ධාය පටිජානාති. අරහාති පඤ්හෙ ඉධපරිනිබ්බායිනො අරහතො වසෙනෙව පටික්ඛිපති. පුන පුට්ඨො තත්ථපරිනිබ්බායිනො වසෙන පටිජානාති.

අත්ථි අරහතො පුනබ්භවොතිආදීසුපි තත්ථපරිනිබ්බායී ඉධපරිනිබ්බායීනං වසෙනෙව අත්ථො වෙදිතබ්බො. අප්පටිවිද්ධාකුප්පොව තත්ථපරිනිබ්බායතීති පුට්ඨො ඉධෙව භාවිතෙන මග්ගෙන තස්ස අකුප්පපටිවෙධං ඉච්ඡන්තො පටික්ඛිපති.

යථා මිගොති පඨමං උදාහරණං පරවාදිස්ස, දුතියං සකවාදිස්ස. සෙසං සබ්බත්ථ උත්තානත්ථමෙවාති.

ඉදානි ඔධිසොකථා නාම හොති. තත්ථ යෙ සොතාපන්නාදීනං නානාභිසමයවසෙන දුක්ඛදස්සනාදීහි ඔධිසො ඔධිසො එකදෙසෙන එකදෙසෙන කිලෙසප්පහානං ඉච්ඡන්ති සෙය්යථාපි එතරහි සම්මිතියාදයො, තෙසං තං ලද්ධිං භින්දිතුං ඔධිසොති පුච්ඡා සකවාදිස්ස, පටිඤ්ඤා පරවාදිස්ස. පුන අනුයොගො සකවාදිස්ස, එකදෙසෙන සොතාපන්නාදිභාවස්ස අභාවතො පටික්ඛෙපො පරවාදිස්ස. ඉමිනා උපායෙන සබ්බවාරෙසු අත්ථො වෙදිතබ්බොති.

ඉදානි ජහතිකථා නාම හොති. තත්ථ යෙසං “ඣානලාභී පුථුජ්ජනො සහ සච්චාභිසමයා අනාගාමී නාම හොති, තස්ස පුථුජ්ජනකාලෙයෙව කාමරාගබ්යාපාදා පහීනා”ති ලද්ධි සෙය්යථාපි එතරහි සම්මිතියානං, තෙසං තං ලද්ධිං භින්දිතුං ජහති පුථුජ්ජනොති පුච්ඡා සකවාදිස්ස, ඣානවික්ඛම්භිතානං පන තෙසං පරියුට්ඨානං අපස්සන්තස්ස පටිඤ්ඤා පරවාදිස්ස. යස්මා පන තෙසං ඣානවික්ඛම්භිතානම්පි අනාගාමිමග්ගෙනෙව අච්චන්තං පහානං හොති, තස්මා පුන අච්චන්තන්තිආදිඅනුයොගො සකවාදිස්ස, තථාරූපස්ස පහානස්ස අභාවතො පටික්ඛෙපො ඉතරස්ස. වික්ඛම්භෙතීති අච්චන්තවික්ඛම්භනමෙව සන්ධාය පුච්ඡා සකවාදිස්ස. තතො පරං අනාගාමිමග්ගට්ඨෙන සද්ධිං පුථුජ්ජනසංසන්දනං හොති. තං උත්තානත්ථමෙව.

තතො පරං අනාගාමිඵලෙ සණ්ඨාතීති පුට්ඨො ඣානානාගාමිතං සන්ධාය පටිජානාති. අරහත්තෙ සණ්ඨාතීති පුට්ඨො දස්සනමග්ගෙන උද්ධම්භාගියානං පහානාභාවතො පටික්ඛිපති.

අපුබ්බං අචරිමං තයො මග්ගෙති පුට්ඨො තථාරූපාය භාවනාය අභාවා පටික්ඛිපති. පුන පුට්ඨො තිණ්ණං මග්ගානං කිච්චසබ්භාවං සන්ධාය පටිජානාති. සාමඤ්ඤඵලපුච්ඡාසුපි එසෙව නයො. කතමෙන මග්ගෙනාති පුට්ඨො අනාගාමිමග්ගෙනාති ඣානානාගාමිතං සන්ධාය වදති. පුන සංයොජනප්පහානං පුට්ඨො තිණ්ණං අනාගාමිමග්ගෙන තෙසං කිලෙසානං අප්පහෙය්යත්තා පටික්ඛිපති. දුතියං පුට්ඨො පඨමමග්ගස්සෙව ඣානානාගාමිමග්ගභාවං සන්ධාය පටිජානාති. සෙසමෙත්ථ උත්තානත්ථමෙවාති.