8. 1. 9.
කුලසුත්තං
423. එකං සමයං භගවා කොසලෙසු චාරිකං චරමානො මහතා භික්ඛුසඞ්ඝෙන සද්ධිං යෙන නාලන්දා තදවසරි. තත්ර සුදං භගවා නාලන්දායං විහරති පාවාරිකම්බවනෙ. තෙන ඛො පන සමයෙන නාලන්දා දුබ්භික්ඛා හොති ද්වීහිතිකා සෙතට්ඨිකා සලාකාවුත්තා. තෙන ඛො පන සමයෙන නිගණ්ඨො නාතපුත්තො නාලන්දායං පටිවසති මහතියා නිගණ්ඨපරිසාය සද්ධිං. අථ ඛො අසිබන්ධකපුත්තො ගාමණි නිගණ්ඨසාවකො යෙන නිගණ්ඨො නාතපුත්තො තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා නිගණ්ඨං නාතපුත්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො අසිබන්ධකපුත්තං ගාමණිං නිගණ්ඨො නාතපුත්තො එතදවොච:
එහි ත්වං ගාමණි, සමණස්ස ගොතමස්ස වාදං ආරොපෙහි. එවන්තෙ කල්යාණො කිත්තිසද්දො අබ්භුග්ගච්ඡති: “අසිබද්ධකපුත්තෙන ගාමණිනා සමණස්ස ගොතමස්ස එවං මහිද්ධිකස්ස එවං මහානුභාවස්ස වාදො ආරොපිතො”’ති. කථං පනාහං භන්තෙ සමණස්ස ගොතමස්ස එවං මහිද්ධිකස්ස එවං මහානුභාවස්ස වාදං ආරොපෙස්සාමීති. එහි ත්වං ගාමණි, යෙන සමණො ගොතමො තෙනුපසඞ්කම. උපසඞ්කමිත්වා සමණං ගොතමං එවං වදෙහි: නනු භන්තෙ භගවා අනෙකපරියායෙන කුලානං අනුද්දයං වණ්ණෙති, අනුරක්ඛං වණ්ණෙති, අනුකම්පං වණ්ණෙතීති.
සචෙ තෙ ගාමණි සමණො ගොතමො එවං ඵුට්ඨො එවං ව්යාකරොති: “එවං ගාමණි තථාගතො අනෙකපරියායෙන කුලානං අනුද්දයං වණ්ණෙති, අනුරක්ඛං වණ්ණෙති, අනුකම්පං වණ්ණෙතී”ති, තමෙනං ත්වං එවං වදෙය්යාසි: අථ කිඤ්චරහි භන්තෙ භගවා දුබ්භික්ඛෙ ද්වීහිතිකෙ සෙතට්ඨිකෙ සලාකාවුත්තෙ මහතා භික්ඛුසඞ්ඝෙන සද්ධිං චාරිකං චරති? උච්ඡෙදාය භගවා කුලානං පටිපන්නො, අනයාය භගවා කුලානං පටිපන්නො, උපඝාතාය භගවා කුලානං පටිපන්නොති. ඉමං ඛො තෙ ගාමණි සමණො ගොතමො උභතො කොටිකං පඤ්හං පුට්ඨො නෙව සක්ඛීති උග්ගිලිතුං නෙව සක්ඛීති ඔගිලිතුන්ති.
එවං භන්තෙති ඛො අසිබන්ධකපුත්තො ගාමණි නිගණ්ඨස්ස නාතපුත්තස්ස පටිස්සුත්වා උට්ඨායාසනා නිගණ්ඨං නාතපුත්තං අභිවාදෙත්වා පදක්ඛිණං කත්වා යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නො ඛො අසිබන්ධකපුත්තො ගාමණි භගවන්තං එතදවොච: “නනු භන්තෙ භගවා අනෙකපරියායෙන කුලානං අනුද්දයං වණ්ණෙති, අනුරක්ඛං වණ්ණෙති, අනුකම්පං වණ්ණෙතීති.” එවං ගාමණි තථාගතො අනෙකපරියායෙන කුලානං අනුද්දයං වණ්ණෙති, අනුරක්ඛං වණ්ණෙති, අනුකම්පං වණ්ණෙතීති. අථ කිඤ්චරහි භන්තෙ භගවා දුබ්භික්ඛෙ ද්වීහිතිකෙ සෙතට්ඨිකෙ සලාකාවුත්තෙ මහතා භික්ඛුසඞ්ඝෙන සද්ධිං චාරිකං චරති? උච්ඡෙදාය භගවා කුලානං පටිපන්නො, අනයාය භගවා කුලානං පටිපන්නො, උපඝාතාය භගවා කුලානං පටිපන්නොති.
ඉතො සො ගාමණි එකනවුතො කප්පො යමහං අනුස්සරාමි, නාභිජානාමි කිඤ්චිකුලං පක්කභික්ඛාඅනුප්පදානමත්තෙන උපහතපුබ්බං. අථ ඛො යානි තානි කුලානි අඩ්ඪානි මහද්ධනානි මහාභොගානි පහූතජාතරූපරජතානි පහූතවිත්තූපකරණානි පහූතධනධඤ්ඤානි, සබ්බානි තානි දානසම්භූතානි චෙව සච්චසම්භූතානි ච සඤ්ඤමසම්භූතානි ච.
අට්ඨ ඛො ගාමණි හෙතූ අට්ඨ පච්චයා කුලානං උපඝාතාය. රාජතො වා කුලානි උපඝාතං ගච්ඡන්ති, චොරතො වා කුලානි උපඝාතං ගච්ඡන්ති, අග්ගිතො වා කුලානි උපඝාතං ගච්ඡන්ති, උදකතො වා කුලානි උපඝාතං ගච්ඡන්ති, නිහිතං වා නාධිගච්ඡන්ති, දුප්පයුත්තා වා කම්මන්තං ජහන්ති, කුලානං වා කුලඞ්ගාරො උප්පජ්ජති, යො තෙ භොගෙ විකිරති විධමති විද්ධංසෙති, අනිච්චතායෙව අට්ඨමීති. ඉමෙ ඛො ගාමණි අට්ඨ හෙතූ අට්ඨ පච්චයා කුලානං උපඝාතාය. ඉමෙසු ඛො ගාමණි අට්ඨසු හෙතූසු අට්ඨසු පච්චයෙසු සන්තෙසු සංවිජ්ජමානෙසු යො මං එවං වදෙය්ය: “උච්ඡෙදාය භගවා කුලානං පටිපන්නො, අනයාය භගවා කුලානං පටිපන්නො, උපඝාතාය භගවා කුලානං පටිපන්නොති. තං ගාමණි වාචං අප්පහාය තං චිත්තං අප්පහාය තං දිට්ඨිං අප්පටිනිස්සජ්ජිත්වා යථාභතං නික්ඛිත්තො එවං නිරයෙති.