සද්ධර්මරත්නාකරය - විමලකීර්ත්ති හිමි 1923.pdf
- කතෘ :
- විමලකීර්ති හිමි
- ප්‍රකාශිත වර්ෂය :
- 1923
- මුද්‍රිත වර්ෂය :
- 1923
- පිටු ගණන :
- 504
- බාගත කිරීම් ගණන :
- 4,961
- වෙබ් අඩවියට එක් කළ දිනය :
- 2021-01-05
- ගොනුවේ ප්‍රමාණය :
- 103 MB
පොතේ පිටු කිහිපයක ඡායාරූප පහතින් බලන්න.
සද්ධර්මරත්නාකරය යනු ගම්පළ සහ කෝට්ටේ යුගයන්හි විසූ පළාබත්ගල වනවාසී ධර්මකීර්ති පරම්පරානුයාත පූජ්‍යපාද ධර්‍මදිනකරාචාර්‍ය්‍ය විමලකීර්ති මහා ස්වාමින් වහන්සේ විසින් සවැනි පරාක්‍රමබාහු රජුගේ සත්වන රාජ්‍ය වර්ෂයේදී (බුද්ධ වර්ෂ 1953 දී පමණ) රචනා කරන ලද අගනා ධර්ම ග්‍රන්ථයකි. මෙහි පදනම ලෙස චෝළිය බුද්ධප්‍රිය මහා ස්වාමීන්ගේ ශිෂ්‍ය සද්ධම්ම හිමියන්ගේ ‘සාරසංග්‍රහය’ ඇසුරු කරගෙන ඇත.
සතිස් පරිච්ඡේදයකින් (පරිච්ඡේද 36) සමන්විත වූ මෙම ග්‍රන්ථය ධර්ම දේශකයන් වහන්සේලාට අත්පොතක් ලෙසත්, සාමාන්‍ය බෞද්ධ ජනතාවට දහම් දැනුම සපයන මාහැඟි ග්‍රන්ථයක් ලෙසත් බෙහෙවින් ප්‍රචලිත විය. බුද්ධ චරිතය, දස පාරමිතා, ත්‍රිවිධ රත්නයේ ගුණ මෙන්ම විවිධ ධර්ම කරුණු අලංකාර බස් වහරකින් යුතුව මෙහි විස්තර කර ඇත.
මෙම සංස්කරණය කොලොන්නාවේ මහා විහාරාධිපති සුගුණසාරාභිධාන ස්ථවිරයන් වහන්සේ විසින් පුරාණ පුස්කොළ පොත් සහ පැරණි මුද්‍රණ සසඳා ලේඛක දෝෂ පහරණයෙන් සංස්කරණය කරනු ලැබ, 1923 වර්ෂයේදී හෝමාගම ඩී. සී. වික්‍රමසිංහ සහ ඩී. ර. වික්‍රමසිංහ යන මහත්වරුන්ගේ ප්‍රකාශනයෙන් විද්‍යාශ්‍රීප්‍රකාශ යන්ත්‍රාලයෙහි මුද්‍රණය කරවා ඇත.
වි ඥා ප නි.
‘සද්ධර්මා එව රතනානි = සද්ධර්මරතනානි; තෙසංආකරො = සද්ධර්ම රතනාකරඃ; සද්ධර්ම නමැති රත්නයන්ට උත්පත්ති ස්ථානය වැනි නුයි. අන්වර්‍ත්‍ථසංඥා විසින් සද්ධර්‍මරත්නාකර නම්ලද අනර්ඝ ධර්ම ප්‍රකරණයක්වූ මේ ග්‍රන්ථරත්නය වනාහි ශ්‍රී බුද්ධ වර්ෂ එක්වාදහස් නවසිය තෙපනස් වන්නෙහි ලක්දිව් රජ පැමිණි ජයවර්ධනපුර අග්‍රරාජධානි කොටගෙන විසූ සවැනි පරාක්‍රමබාහු මහරජා ණන්ව සත්වනුයෙහි. මහා විහාර පරම්පරායෙන් අසංභින්නව පැවතවුන් මොබබෙහි පළාබත්ගල වනවාසි පරම්පරායයි නාමාන්තරයකින් මුළුලක්දිව්හි හිරු සදු සෙයින් ප්‍රසිද්ධියටපත් සෙය්යිල්‍යාදීවු ගුණභූෂණ විභූෂිත “ධම්මදිනනාචාරිය විමල කිත්ති” මහා ස්ථවිර ස්වාමිපාදයන්වහන්සේ විසින් බුදුබැව් පතා කරනලද්දෙකි.
මේ ධර්ම ප්‍රකරණයාගේ නිර්මාණ කාලය, ශ්‍රී බුද්ධ වර්ෂ එක්දහස් නවසිය එකුන්සාලිස් වන්නෙහි ද්විතීය ධර්මකීර්ති මහා ස්වාමිපාද යන්ගේ ප්‍රධානත්වයෙන් මේණවර වීරබාහු මහරජාණන් විසින් දුඃශීලමල පහකොට කරනලද ශාසන ශුද්ධිය හේතුකොටගෙන බුද්ධශාසනයාගේ අතිශය දියුණුව ඉසිලූයේය.-එසේම දෙමළ යොනකාදී පරසතුරු වියවුලින් කලක් දුර්වලව පැවැති ලංකා රාජ්‍යය එම සතුරු වියවුල් සංසිඳුවාලීමෙන් නිෂ්කලංකවූද එසේම මෙම ශ්‍රී සංඝබෝධි ශ්‍රී පරාක්‍රමබාහු මහරජාණන් විසින් කරනලද ශාසන වර්ධනයෙන්ද, ධනසමෘද්ධියෙන්ද, ශාස්ත්‍ර දියුණුවෙන්ද සිංහල ජාතිය අතිශයින් දියුණුව පැවැති කාලයකි.
මේ කාලයෙහි පැරකුම්බා මහරජු විසින් අනේකවිධ සත්කාර සම්මානයෙන් සම්භාවිතවැ සුරක්ෂිත ගාන්ධර්ව ප්‍රවීර්ණ පණ්ඩිත රත්නයන් විසින් නිපදවනලද කාව්‍යශෙඛර ලෝවැඩ සඟරා පඤ්චිකාප්‍රදීප වෘත්ත රත්නාකාර පඤ්චිකාදි ග්‍රන්ථයෝ පණ්ඩිත ජනයන්ට මනඃප්‍රසාද එලවමින් ශාස්ත්‍රොන්නතියට ශ්‍රෙයස්කරව පවත්නාහු එදවස් පැවැති ශාස්ත්‍රොන්නතිය ස්වභාෂාවගේ සර්වාංග සම්පූර්ණව පැවැති ශාස්ත්‍රර්ධියද විචාරක්ෂමයන්ට මැනවින් ප්‍රකාශ කෙරෙත්මැයි වෙසෙසින් මෙ වනාහි ලක්දිව්හි ශාස්ත්‍ර දියුණුව පිළිබඳ කාලයන් අතුරෙන් තොටගමුකාලයයි ප්‍රසිද්ධවූද වියත්බා පිරුවන වැනි ආශ්චර්‍ය්‍යමත් විශ්ව විද්‍යාල සමූහයෙන් හෙබියාවූද කාලයයි. මෙකල සිංහල භාෂාව පවා කෙතරම් ශාස්ත්‍රීය ක්‍රමානුකූලව කෙතරම් ප්‍රවේසමකින් ව්‍යවහාර කරනු ලැබීද යනු කාව්‍යශෙඛරය සැළලිහිණි අස්න ආදියෙහි පැනෙන අක්ෂර වින්‍යාසයෙන්ම සූක්ෂ්ම බුද්ධිමත්හු දනිත්මැයි.
මෙහි කර්තෘවූ විමලකීර්ති මහා ස්වාමිපාදයන් වහන්සේ ධර්මකථා ප්‍රබන්ධ පදවීමේහි දත්තාභිෂෙකවූ පළාබත්ගල පරම්පරාවට අයත් සාතිශය පණ්ඩිතත්‍වයෙන් හා බොධිසත්ව චරිතශ්‍රීන් විරාජමානවූ ආශ්චර්‍ය්‍ය පණ්ඩිත රත්නයකි.
මුන්වහන්සේ ගඩලාදෙණියෙහි විසූ බාලාවතාර ව්‍යාඛ්‍යානාදි ප්‍රශස්ත ග්‍රන්ථ නිපදවීමෙහි ප්‍රසිද්ධ ග්‍රන්ථ කර්තෘවරයෙකු ලෙස සම්භාවිතවූද කලෙක ලංකා ශාසන ශ්‍රී භාරධාරී සංඝරාජ මහා ස්වාමි වූද මෙසේම බුද්ධත්‍වය පතාහුදු නිස්සරණාධ්‍යාශය පෙරටුකොට ගෙන ශ්‍රද්ධාබුද්ධි වර්ධනෝපාය ධර්මප්‍රකරණ නිපදවීමෙන් විශුද්ධ බුද්ධංකුරවූද ද්විතීය ධර්මකීර්ති මහා ස්වාමිපාදයන්වහන්සේගේ ශිෂ්‍යයාණ කෙනෙකි.
එ මේ ධර්මප්‍රකරණය කරනලද්දේ චොළිය බුද්ධප්‍රිය මහා ස්වාමිපාදයන් වහන්සේගේ ශිෂ්‍යවූ සද්ධම්මාභිධාන මහා ස්වාමි පාදයන්වහන්සේගේ සාරසංග්‍රහ නම් ධර්මප්‍රකරණය ආශ්‍රයකර ගෙනයැයි.
එතෙකුදුවුවත් එහි සංගෘහිත සමහර කරුණු මෙහි නොදැක්වීමද අසංගෘහිතවූවත් සමහර කරුණු දැක්වීමද පැනේ.
එසේම මෙය සතිස්පරිච්ඡෙදයකින් පරිච්ඡින්නය. බුද්ධ ධර්මයෙහි මනාපටුත්‍වයක් බලාපොරොත්තුවන සියලු බෞද්ධයන් විසින්ම මැනවැයි පරිශීලනය කටයුතු අගනා ධර්මොපදෙශයන්ගෙන් පරිපූර්ණිය, භාෂාවද සිලුටුවැ, දුර්බොධස්ථාන ඇතැද බොහෝ නොවෙති.
වෙසෙසින්ම මෙය ලක්දිව්හි ධර්‍මදෙශක භික්‍ෂූන්වහන්සේලා විසින් හස්ත සාරයක් වශයෙන්ද පාලි නූගත් ශ්‍රද්ධාවතුන් විශිෂ්ට ධර්මප්‍රකාශකයක් වශයෙන්ද බොහෝකලක සිට භාවිත කරගෙන එනුලැබේ. එසේහෙයින් මෙය සුලභකරදීම ලොකශාසන සංග්‍රහයකැයි සලකා මේ ධර්මප්‍රකරණය මුද්‍රණයකරවනු කැමතිවූ ඩී. සී. වික්‍රමසිංහ, ඩී. ර. වික්‍රමසිංහ යන භවතුන් විසින් අප වෙත කරනලද ආරාධනාව පිළිගෙන පුරාණ පොත් කිපයක්ද සසඳා බලා ලෙඛකදොෂ පහරණයෙන් සකස්කෙළෙමු. අපගේ මේ සංස්කරණයෙහිදී පළමු මුද්‍රිත පිටපතද අතිශයොපකාරීවූ බැව් ස්තුති පුරස්සරව මතක්කරමු.
තවද මෙහි සංශයස්ථාන කිහිපයක් දක්නාලද නමුත් බෙහෙවින් පොත්හි පැනෙනසේ තැබීමු. කෙසේවුවත් නොවරදින සුළුවූ පාඨකයෙක් ලෙව්හි කිසිකලෙකත් නොලැබෙන නිසා අපගේ මේ සංස්කරණයෙහිද ප්‍රමාද භ්‍රමාදීන් ජනිත යම්කිසි සදොෂස්ථාන අවිද්‍යාමානයයි නොකියහැක. එසේ වීනම් බුද්ධිමත් සමාධිසීලි සජ්ජනයො වීමංසනයෙන් ශොධනය කෙරෙත්වා.
මේවගට,
කොලොන්නාවේ විහාරාධිපති,
සුගුණසාර ස්ථවිරයෝය.
K. Suganasara.