වුත්තෝදය, සන්නය, විවරණය හා ටීකාව.pdf
- කතෘ :
- සංඝරක්ඛිත හිමි
- ප්‍රකාශිත වර්ෂය :
- 1916
- පිටු ගණන :
- 88
- බාගත කිරීම් ගණන :
- 2,405
- වෙබ් අඩවියට එක් කළ දිනය :
- 2018-02-14
- ගොනුවේ ප්‍රමාණය :
- 38 MB
පොතේ පිටු කිහිපයක ඡායාරූප පහතින් බලන්න.
වුත්තොදය පාලි (මාගධී) භාෂාවෙන් රචිත ඡන්දස් ශාස්ත්‍ර ග්‍රන්ථයකි. පොතෙහි සංඥාපනයට අනුව, සංස්කෘත ඡන්දෝ ග්‍රන්ථ ඇසුරු කොට ශුද්ධ මාගධිකයන්ගේ ඡන්දස් ශාස්ත්‍ර අවබෝධය පිණිස මීට අවුරුදු හත්සියයකට පමණ පෙර ශ්‍රී සඞ්ඝරක්ඛිත මහාස්වාමිපාදයන් වහන්සේ විසින් මෙය රචනා කරන ලදී. උන්වහන්සේ ගලතුරුමූල විහාරවාසී සීල ස්ථවිරයන්ගේ ශිෂ්‍යයකු වූ අතර සුසද්දසිද්ධියොග, සුබොධාලඞ්කාරය, ඛුද්දකසික්ඛා ටීකාව, සම්බන්ධචින්තා ආදී ග්‍රන්ථ ද රචනා කළ බව එහි දැක්වේ.
මෙම මුද්‍රණයෙහි වුත්තොදය මූල පෙළ, නම නොදන්නා පැරණි ආචාර්යවරුන් විසින් කරන ලද සිංහල සන්නය, විවරණය හා ටීකාව ඇතුළත් වේ. උඩම්මිට ධම්මරක්ඛිත තිස්ස ස්ථවිරයන් වහන්සේ පරණ පුස්කොළ පොත් කිහිපයක් සසඳා මෙය සංශෝධනය කොට, ආධුනිකයන්ට පහසු වන සේ සූත්‍රවලට ගුරුලඝු වින්‍යාසය යොදා, පෙළ හා සන්නය වෙන වෙනම යොදා, පුස්කොළ පොත්වල මුලින් තිබූ ටීකාව අගට ද විවරණය මුලට ද ගෙන සකස් කළහ. සන්නයක් නොතිබූ “සෙලන්තරායතන” ආදී නිගමන ගාථාවලට හා යති පිළිබඳ ගාථාවලට සන්නය ද උන්වහන්සේ විසින් ලියන ලදී.
පෙළෙහි පරිච්ඡේද: සඤ්ඤාපරිභාසානිද්දෙසය, මත්තාවුත්තනිද්දෙසය, සමවුත්ත පරිච්ඡේදය, අඩ්ඪසමවුත්ත පරිච්ඡේදය, විසමවුත්ත පරිච්ඡේදය සහ ඡප්පච්චයවිභාගය වේ. ගණ, ගුරුලඝු, ආර්යා, වෛතාලීය ආදී මාත්‍රා වෘත්ත සහ ගායත්‍රියේ පටන් විවිධ වර්ණ වෘත්ත මෙහි විස්තර වේ.
සංඥාපනය ශ්‍රී බු. ව. 2459 (ක්‍රි. ව. 1916) අගෝස්තු 1 වන දින රන්දෙණියේ ශ්‍රී පුෂ්පාරාමයේදී ලියන ලදී. ප්‍රවචනොදය පිරිවෙනේ උපාචාර්ය මොල්ලිගොඩ අරියවංශ ස්ථවිරයන්ගේ ආධාරය ද එහි සිහිපත් කෙරේ.
සංඥාපනය.
සකල පණ්ඩිතජනසමූහයා විසින් ඉතා ආදරයෙන් සම්භාවිතවූ මෙම “වුත්තොදය”නම් මාගධභාෂාමය ඡන්දොග්‍රන්ථය වනාහි ශුද්ධ මාගධිකයන්ගේ ඡන්දශ්ශාස්ත්‍රාවබොධයපිණිස පවත්නා එකම ග්‍රන්ථරත්නයවේ.
ඡන්දශ්ශාස්ත්‍රය වනාහි ආදියෙහි ඊශ්වරයාගෙන් මහාබ්‍රහ්මතෙමේද මහාබ්‍රහ්මයාගෙන් සනත්කුමාරතෙමේද සනත්කුමාරයාගෙන් අගස්ත්‍යර්ෂිතෙමේද අගස්ත්‍යර්ෂිහුගෙන් සුරාචාර්‍ය්‍යතෙමේද සුරාචාර්‍ය්‍යයාගෙන් ශක්‍රතෙමේද ශක්‍රයාගෙන් අනන්තතෙමේද අනන්තයාගෙන් පිඞ්ගලර්ෂිතෙමේද පිඞ්ගලර්ෂිහුගෙන් ස්වකීය ශිෂ්‍යයෝද උගත්හ. ඉන්මේශාස්ත්‍රය ලොකයෙහි ව්‍යාප්තවියයි ග්‍රන්ථාන්තරයෙහි දක්නාලැබේ. ඉන්මෑතභාගයෙහි “ශ්‍රීකෙදාරභට්ට” “ශ්‍රීකාලිදාස” “ශ්‍රීගඞ්ගාදාසාදි” මහාපණ්ඩිතවරයන් විසින් අධ්‍යයනාධ්‍යාපන ග්‍රහණධාරණාදියට පහසුවනලෙස “වෘත්තරත්නාකර” “ශ්‍රුතබොධ” “ඡන්දොමඤ්ජර්‍ය්‍යාදී” ඡන්දශ්ශාස්ත්‍ර ප්‍රකාශකනොයෙක් ග්‍රන්ථකරනලදහ. එකීග්‍රන්ථයෝ සංස්කෘතශාස්ත්‍රිකයන්ගේ මුත් ශුද්ධමාගධිකයන්ගේ ඡන්දශ්ශාස්ත්‍රාවබොධය පිණිස සුකර නොවෙත්.
එහෙයින් මෙම “වුත්තොදය”නම් ඡන්දොග්‍රන්ථය පූර්වොක්ත සංස්කෘත ඡන්දොග්‍රන්ථයන් ඇසුරුකොට එකශ්‍රුතියෙන් නොයෙක් දහස්ගණන් ග්‍රන්ථධාරණයට සමර්ථවූ වජ්‍රඥානඇති ශ්‍රීසඞ්ඝරක්ඛිත නම් මහාස්වාමිපාදයන් වහන්සේවිසින් ශුද්ධමාගධිකයන්ගේ ඡන්දශ්ශාස්ත්‍රාවබොධයපිණිස මීටඅවුරුදු හත්සියගණනකට පෙරකාලයකදී කරනලදබැව්හැඟේ.
මෙම ආචාර්‍ය්‍ය “ශ්‍රීසඞ්ඝරක්ඛිත” මහාස්වාමිපාදයන්වහන්සේ එකශ්‍රුතියෙන් නෛකග්‍රන්ථසහශ්‍රධාරණ සාමර්ථ්‍යයඇති දසමහා පණ්ඩිතස්ථවිරයන් වහන්සේලාඅතුරෙහි ප්‍රධානමහස්ථවිරතුමෙකු බව දෙවරක්ෂිතාභිධාන ධර්මකීර්ති මහාස්ථවිරප්‍රණීත ශාසනාවතාරනම්වූ නිකායසංග්‍රහයෙන් ප්‍රකාශවේ. එසේම මුන්වහන්සේ දඨොපතිස්ස මහරජාණන්ගේ මුනුපුරුකෙනෙක්බවද ගලතුරුමූල විහාරසඞ්ඝයාගෙනෙහි ප්‍රධානව විසූබවද මහාවංශයෙන්පෙනේ.
තවද ශ්‍රී බුද්ධවර්ෂ 1703 වැන්නෙහි රජපැමිණි පළමුවෙනි පරාක්‍රමබාහු මහරජාණන් දවස දිඹුලාගල විහාරාධිවාසිවූ මහාකාශ්‍යප මහාස්ථවිරපාදයන් වහන්සේගේ ශිෂ්‍යවූ ශාරිපුත්‍ර මහාස්වාමිපාදයන්වහන්සේද මුන්වහන්සේගේ ආචාර්‍ය්‍යයන්වහන්සේ නමක්බව
“සාරිපුත්තං මහාසාමිං-නෙකසත්ථවිසාරදං මහාගුණං මහාපඤ්ඤං-නමෙ මෙ සිරසා ගරුං.”
යනගාථාවෙන්ද එසේම මෙමවුත්තොදයෙහි අගටයොදනලද
“සෙලන්තරායතනවාසිකසීලථෙර පාදෙ ගුරු ගුණගුරු ජයතම්මමෙසො යස්සප්පභාවමචලම්බමයෙදිසො පි සම්පාදිතො ‘භිමතසිද්ධිකරො පරත්ථො.”
යනගාථාවෙන් නියම් ආචාර්‍ය්‍යයන්වහන්සේ ගලතුරුමූල විහාරනිවාසී සීලනම් ස්ථවිරයන් වහන්සේබවද ප්‍රකාශවේ. මුන්වහන්සේ විසින් මෙම වුත්තොදය පමණක්නොව තවත් “සුසද්දසිද්ධියොග” “සුබොධාලඞ්කාර” “ඛුද්දකසික්ඛාටීකා” “සම්බන්ධචින්තා” යනමේ ග්‍රන්ථයෝද රචිතබව
“සුසද්දසිද්ධිං යො යොග-නිච්ඡයං සබ්බවණ්ණිතං අකා සුබොධාලඞ්කාරං-වුත්තොදයමනාකුලං සඞ්ඝරක්ඛිතනාමෙන-සාසනොදයකාරිනා ඛුද්දසික්ඛාය ටීකා ච-තථා සම්බන්ධචින්තනං ධීමතා මහාථෙරෙන-තෙනෙව සාධු රචිතා”
යනසම්බන්ධචින්තාවේ මේගාථාවන්ගෙන් ප්‍රකාශවේ.
මෙසේහෙයින්මේ සඞ්ඝරක්ඛිත මහාස්වාමිපාදයන් වහන්සේ ත්‍රිපිටකධර්මය සහිත පාලිසංස්කෘතාදී භාෂාව්‍යාකරණයන්හිද නිඝණ්ටුඡන්දොලඞ්කාරාදි ශාස්ත්‍රයන්හිද අතිනිර්මලඥානයක්ඇති ශීලාදි ගුණගණොපලක්ෂිත විශදවිපුල කීර්තිදේහයක්ඇති උත්තම පණ්ඩිතයන්වහන්සේනමක් බව මනාවඔප්පුවේ.
මුන්වහන්සේ විසින් කරනලද මෙමවුත්තොදයට ලියනලද සන්නය කවරකලකවිසූ කිනම් පණ්ඩිතවරයෙක් විසින් කරනලද්දැයි නිශ්චයකිරීමට කරුණුනොපෙනේ. එසේම මෙහි ටීකාවහා විවරණයත් කවුරුන් විසින් කවරකලෙක කරනලද්දේදැයි නොහැඟේ. එසේවුවත් සවිස්තරවූ මෙමසන්න ටීකා විවරණ යන තුනම නොයෙක් භාෂාශාස්ත්‍ර ඇසුරුකිරීමෙන් ලබනලද නිර්මල ප්‍රඥාමයක්ඇති විද්‍යාර්ථීන්ගේ අභිවෘද්ධියෙහි නිරතසාධුජනසම්භාවිත උත්තමපණ්ඩිතයන්ගේම කෘතීන්බව වුත්තොදයෙහි එක්කොටස් සම්බන්ධව කරතිබෙන විස්තරහා උදාහරණාදියෙන් මනාවප්‍රකාශවේ.
මෙහි සන්නය ටීකාවහා විවරණය තුන්දෙනෙකුන් විසින් කරනලදැයිසිතන්ට හැකිවෙතත් සන්නය එක්කෙනෙකුන් විසිනුත් ටීකාවහාවිවරණය තවත්කෙනෙකුන් විසිනුත් කරනලදැයි සිතීමට නොයෙක්කරුණුපෙනේ. පෙළහා සන්නය වර්තමානකාලයෙහි සුලභනමුත් සම්පූර්ණ ටීකාවහා විවරණය සොයාගැනීම ඉතාදුෂ්කරහෙයිනුත් දුෂ්කරයෙන් සොයාගත්තත් නොයෙක් ලිපිදෝෂාදියෙන් අතිශයෙන්ම ආකූලබවටපත්ව තිබෙන ඒපොත්වලින් අධුනික ජනසමූහයාට ප්‍රයොජනගැනීම නොහැකිහෙයිනුත් ඡන්දශ්ශාස්ත්‍රයපිළිබඳව ශුද්ධමාගධිකයන්ට අතිශයින්ම ප්‍රයොජනවත්වූද පෙළෙන්හා සන්නයෙන් නොදතහැකිවූද වැදගත් ගුරුකම්රාශියක්ම ලැබියහැකිවූ මෙම පොතශුද්ධකර සකස්කළමැනවැයි විද්‍යාර්ථීන්කෙරෙහි හටගත් කරුණාබුද්ධියෙන්යුත් වැදගත් කීපදෙනකින්ම ආරාධනාලත් අපවිසින් පරණපුස්කොළපොත් කීපයක් ලඟාකරගෙන අපගේ ශක්තිප්‍රමාණයෙන් ශුද්ධියට පැමිණවූ නමුත් රචිතකල වැඩිභාවිතාවකුත්නැති අනෙකලිපිදෝෂාදියෙන්යුත් මෙවැනිපොත් එකවරකින් සම්පූර්ණ ශුද්ධියකටපැමිණවීම කිසිසේත් අපවැන්නවුන්ට කළනොහැකි කාර්‍ය්‍යයකි. එසේම ඒදුෂ්කරබවය නුවනැත්තෝ දනිත්මය. විශේෂයෙන්ම ටීකායෙහි වෘත්ත පිළිබඳව දීතිබෙන සමහරඋදාහරණ කවරපොතපතකින් ගන්නාලදදැයි සිතාගැනීම්පවා දුෂ්කරවිය. එහෙයින් එවැනිතැන්වල අර්ථසෙවීමෙහි ප්‍රපඤ්චනොවී එයින්ගතයුතු ප්‍රධානප්‍රයොජනය ඇතිවිමපිණිස සූත්‍රවලින්පෙන්වන ගුරුලඝුවින්‍යාසයට එකඟවන ලෙස ඒඒගාථාවන් සකස්කෙළෙමු. මතුවාරයකදී මහන්සිගෙන හොඳශුද්ධියකට පැමිණවීමට බලාපොරොත්තුවෙමු.
තවද අපවිසින් පෙළෙහි ආලක්ෂ්‍ය ලක්ෂණදෙකින්යුත් සූත්‍රයන්ට විද්‍යාර්ථිආධුනිකජනයාගේ පහසුවපිණිස ගුරුලඝුවින්‍යාසයද යොදනලද්දේය. පෙළපාඩම්කරන්නවුන්ගේහා අර්ථඅස්වාගන්නවුන්ගේ පහසුවපිණිසත් මෙහිපෙළවෙනමයොදා පෙළයටින්සන්නයවෙනමයොදනලද්දේය. පරණපුස්කොළපොත්වල ටීකාවමුලටත්විවරණයඅගටත් යොදතිබුනනමුත් ඉගෙනගන්නවුන්ට පහසුයයි හැඟුනහෙයින් විවරණය මුලටගෙන ටීකාව අගටයෙදීමු.
තවද මුද්‍රණයකොටතිබූ පෙළෙහිහා සන්නයෙහිත් ඇතැම්තැන් අපට වෙනස්කරන්ටද සිදුවිය පෙළඅගටයොදනලද “සෙලන්තරායතන” යනාදීගාථාපඞ්ක්තියට සන්නනොතිබුනුහෙයින් ඊටසන්නයද අපවිසින් ලියනලද්දේය. එසේමපුරාතන සන්නයෙහි යතිපිළිබඳ විස්තරදක්වූ ගාථාපඞ්ක්තියටද අපවිසින්ම සන්නලියනලද්දේය මෙසේවූ අපගේ මේකෘතියෙහි යම්කිසිදෝෂාංශුවක් ඇතත් ඒසවිද්‍යාර්ථීන්ගේ මනොරථපූරණයට බාධානොවේයයි සිතනවත්හැර මෙවැන්නෙහි දුෂ්කරත්වයහා අගයසලකනපණ්ඩිතම්මන්‍යනොවූ සුධීජනයෝ එවැන්නෙහි සමාධිය භජනයකරතැයිද විශ්වාසකරමු.
තවද අපහිතමිත්‍රයෙක්වන ප්‍රවචනොදය පිරිවෙන්හි උපාචාර්‍ය්‍ය උගත් මොල්ලිගොඩ අරියවංශස්ථවිරයන් වහන්සේ මේ සඳහා අපට අතිශයා ධාරවූබව කෘතගුණසැලකීම් වශයෙන් සතුතිපූර්වකව සිහිපත්කරමු-
මේවගම, ශාස්ත්‍ර[?] උඩම්මිට ධම්මරක්ඛිත තිස්සස්ථවිර. 2459 / 1916 අගෝස්තුමස 1 වෙනිදින රන්දෙණියේ “ශ්‍රීපුෂ්පාරාම”යෙහිදීය.