42 Vinaya 1.pdf

සමන්තපාසාදිකා නාම විනයට්ඨකථා යනු භදන්තාචරිය බුද්ධඝෝෂ මහාථෙරයන් වහන්සේ විසින් විනය පිටකය උදෙසා රචනා කරන ලද පාලි අටුවාවයි. සයිමන් හේවාවිතාරණ ධර්ම පුස්තක මාලාවේ (Simon Hewavitarne Bequest) 28 වන වෙළුම (Vol. XXVIII) ලෙස මෙම පළමුවන භාගය සම්පාදනය කර ඇත.

මෙම කෘතියෙහි පෙළ සංශෝධනය විද්‍යෝදය පරිවේණාධිපති කහවේ සිරි සුමංගල රතනසාර නායක ස්ථවිරයන් වහන්සේගේ ප්‍රධානත්වයෙන් හා පරිපූර්ණ අවසාන ශෝධනයෙන් යුතුව, බද්දේගම පියරතන මහා ථෙර සහ වැලිවිටියේ පණ්ඩිත සෝරත ථෙර යන ස්වාමීන් වහන්සේලා විසින් සිදු කර තිබේ. ලක්දිව, සියම සහ බුරුම රටවල මුද්‍රිත සහ පුස්කොළ පොත් ආශ්‍රයෙන් මෙම සංස්කරණය සකසා ඇත.

මෙහි පළමුවන භාගය ප්‍රධාන වශයෙන් බාහිරනිදාන වණ්ණනාව, වෙරඤ්ජකණ්ඩය සහ පාරාජිකා පාලියේ පඨම පාරාජිකා සික්ඛාපද වණ්ණනාව ආදී කොටස් විස්තර කරයි.

මෙම මුද්‍රණය සෝමාවතී හේවාවිතාරණ භාරය (Somawathie Hewavitarane Trust) මඟින් 2014 වසරේදී ප්‍රකාශයට පත් කර ඇති තුන්වන මුද්‍රණයයි.

PUBLISHERS NOTE

The late Mr. SIMON ALEXANDER HEWAVITARANE, who in his life time had begun to publish the TRIPITAKA, left a bequest for its completion after his death. He died suddenly on 17th January 1913 and in accordance with his wishes his Trustees had published the Commentaries on the Text in 49 volumes. After seventy years these books are no longer readily available.

His widow Mrs. SOMAWATI HEWAVITARANE who passed away on 10th January 1982 at the age of 94, had prior to her death, created the SOMAWATI HEWAVITARANE TRUST to carry on the good work started by her late husband and bequeathed her entire estate to this Trust.

We the Trustees of the Somawati Hewavitarane Trust, having seen the need to re-print the Commentaries, have undertaken this task to help both the student and teacher of the Dhamma and in the hope that this act of ours will help to preserve the Noble Teachings of the Blessed One for the benefit of the future generations and thereby prolong the life of the Buddha Sasana by many more thousands of years.

May the fruits of this meritorious act help the late Simon Alexander Hewavitarane and Somawati Hewavitarane Maha Upasikawa in Sansara and towards their final attainment of Nibbana.

Noel Wijenaike, Nanda Amerasinghe, Tissa Ratnatunge (Trustees), 12th November 1985,
Somawati Hewavitarane Trust Office,
130, Maligakanda Road, Colombo-10,
SRI LANKA.

විඤ්ඤාපනං

සම්මාසම්බුද්ධස්ස පරිනිබ්බාණසමයතො චතුපඤ්ඤාසාධිකෙ නවසත-සංවච්ඡරෙ මහානාම රඤ්ඤො සමයෙ ජම්බුදීපා ලංකාදීපමාගතෙන පරම විසුද්ධ සද්ධාබුද්ධිපතිමණ්ඩිතෙන අනුබුද්ධබුද්ධඝොසාචරියවරෙන ච ධම්ම-පාලත්ථෙරෙන ච උපසෙනත්ථෙරෙන ච මහානාමත්ථෙරෙන ච බුද්ධදත්ත-ත්ථෙරෙනවා’ති බුද්ධිමන්තෙහි එකෙහි ථෙරවරෙහි තීණ්ණං පිටකානං අට්ඨවණ්ණනාවසෙනට්ඨකථායො ලිඛිතාති වදන්ති. තා පනෙතා අට්ඨකථා නෙවමුද්දිතා. තස්මා ගච්ඡති කාලෙ තා අට්ඨකථායො’පි දුල්ලභා අහෙසුං. තස්මා දිවංගතස්ස ධඤ්ඤ පුඤ්ඤ පරිපුණ්ණස්ස සයිමන් හේවාවිතාරණ මහාසයස්සද්ධායෙදිසෙන තස්ස ධනබලෙන තෙපාථකෙන ආබාලවෙ-ජ්ජාවරියෙන සිරිමතා සී. ඒ. හේවාවිතාරණ මහාසයෙන ච සිරිනාථගුණසිංහ මහාසයෙන ච ඩබ්ලිවු. ඩී. හේවාවිතාරණ මහාසයෙන ච, පාල්‍යට්ඨකථායො මුද්දිතාව පාකටී කතාව. තථාපි මුද්දිතා තා අට්ඨකථායොපි ඉදානි සුදුල්ලභා භවන්ති. තස්මා තාසමට්ඨකථානං සුලභභාවමෙපෙක්ඛමානෙන සද්ධාබුද්ධිසම්පන්නෙන සද්ධම්මට්ඨිකාමෙන සිරිලංකාරජ්ජෙ ලඤ්ච පරික්ඛකාධිකාරිනා නීතිවෙදිනා නොයෙල් විජේනායක මහාසයෙන ච තිස්සරත්නතුඞ්ග මහාසයෙනවා’ති එතෙහි ද්වීහි මහාසයෙහි නන්ද අමරසිංහ මහාසයස්ස සංවිධායකත්තෙන සම්බුද්ධසාසන චිරට්ඨිතිකාමාය සද්ධාබුද්ධි සම්පන්නාය මහොපාසිකාය දිවංගතාය සෝමාවතී හේවාවිතාරණ මන්තිනියා ධනබලෙන සම්බුද්ධපරිනිබ්බාණා ද්විසහස්ස පඤ්චසතාධිකෙ එකූනතිංසති-මෙවස්සෙ එසාපනට්ඨකථා තිලකමුද්දණාලයෙ මුද්දිතාව පාකටීකතාව, භවති.

ලිඛිතමිදඤ්චං දෙයියන්දර වැවලපියද්දෙ සුවිසුද්ධාරාමාධිපතිනා විජ්ජානික්ති පරිවෙණාධිකාරිනා විජ්ජොදය පරිවෙණ උපපධාන-චරියෙන රාජකීයපණ්ඩිත සත්පත්ති උපධිධාරිනා පචීනාචරියෙන පල්ලොවෙල සිරිසද්ධාතිස්සාභිධානෙන නායකත්ථෙරෙනාති.

සඤ්ඤාපනං. PREFACE.

සිරීඝනසුගතතථාගතෙන පන’ම්හාකං භගවතා අරහතා සම්මා සම්බුද්ධෙන මහාකාරුණිකෙන සදෙවකස්ස සබ්බස්ස ලොකස්ස හිතාය සුඛාය දෙසිතො පඤ්ඤත්තො ච ධම්මවිනයො පරියත්ති-පටිපත්ති-පටිවෙධවසෙන විගතෙසූ තීසු සාසනෙසු පරියත්තිසාසනං නාම. තම්පි න පරියත්තිසාසනං තිවිධස්සපි සාසනස්ස මූලං. තතො’පි විනයපරියත්තිමෙව සාසනට්ඨිතියා නිදානමෙකං. තෙනෙව පොරාණෙහිපි ධම්මසංගාහකෙහි මහාඛීණාසවෙහි “විනයො නාම බුද්ධ සාසනස්ස ආයු, විනයෙ ඨිතෙ සාසනං ඨිතං හොති. තස්මා පඨමං විනයං සංගායාමා’’ති වුත්තං. තතොයෙව ච විනයපරියත්තියා පධානතා විඤ්ඤායතෙ.

එවං සංවණ්ණිතඤ්ච විනයපිටකං උභතො විභංග-ඛන්ධක-පරිවාරවසෙන විභත්තං. තෙසු පාරාජිකපාලි-පාචිත්තියපාලීති පාකටා චෙ ගන්ථා භික්ඛුවිභංග (=මහාවිභංග) භික්ඛුණීවිභංග වසෙන චෙ විභංගා නාම. දසහි ඛන්ධකෙහි පතිමණ්ඩිතා මහාවග්ගපාලි-චුල්ලවග්ගපාලීති පාකටා චෙ ගන්ථා චූළ්හීසති ඛන්ධකා නාම. සොළසහි පරිවාරෙහි යොජිතා විනයපාලි පරිවාර නාමෙන වොහාරියති.

ඉච්චෙවං පඤ්චහි ගන්ථෙහි පරිපුණ්ණස්ස විනයපිටකස්ස සමන්තපාසාදිකා නාමෙනෙකායෙ’ට්ඨකථා නිම්මිතා සාසනචිරට්ඨිතිමිච්ඡතා මහාපඤ්ඤෙන මහාථෙරෙන භදන්තබුද්ධඝොසෙන සබ්බත්ථ පත්ථට යසොඝොසෙන සීහලට්ඨකථාපරිවත්තනවසෙනා’ති පාකටමෙතං සබ්බත්ථ.

තස්සා ඛො පන විනයට්ඨකථාය පාඨසොධනම්පි තිපිටකමුද්දාපනසභාය’ත්ථංකෙන දිවංගතෙන චාලිස් අල්විස් හේවාවිතාරණ නාමෙන මහාසයෙන මුද්දිතපුබ්බෙසු අනෙකෙසු අට්ඨකථාගන්ථෙසු නිද්දිට්ඨස්ස සයිමන් හේවාවිතාරණ මහාසයස්ස මහග්ඝමත්ථායසං මනසිකාත්වා සාධුකථාය තෙපිටකපාලියා මුද්දාපනකිච්චපසුතෙන ව්‍යූහෙන සාදරමපෙක්ඛිතො පන’ම්හාකමාචරියවරො බුද්ධජනනඛකිරණසමුජ්ජලිතපාදපීඨො විජ්ජොදයමහාපරිවෙණාධිපතිභූතො සුධීමා “කහවෙ” සිරීසුමංගලරතනසාරාභිධානො පධානසද්ධිංවිහාරිනායකත්ථෙරවරො තිපිටකමුද්දාපනසභාය මුද්දාපියමානානං සබ්බෙසං පොත්ථකානං ඔසානසුද්ධිපත්තසමොලොකනවසෙන තදඤ්ඤනෙකවිධායතින කිච්චවසෙන ච අනෙකාසො සමානො තදත්ථමම්හෙ නියොජෙසි.

මයම්පනෙත්ථ ඔයාවටා සමානා පොරාණකානි ලිඛිතපොත්ථකානි ලංකා-ස්‍යාම-බරම්මරට්ඨෙසු මුද්දිතානි ච තීණි පොත්ථකානි සමොලොකයමානා යථාබලං යථොකාසඤ්ච පාඨසොධනමකරිම්හ. තථා සොධිතො චා’යං පඨමො භාගො (ඡච්චත්තාලීසච්ඡටකපරිමිතො) යථාවුත්තෙන’ම්හාකං මහාසාමිනා විජ්ජොදයපරිවෙණාධිපෙන සුධීමතා උත්තරිම්පි විසොධෙත්වා සාදරං පතිග්ගහෙත්වා ගරුකතමුපනීතො අහොසි.

සමන්තපාසාදිකාය නාම විනයට්ඨකථායිමිස්සා චරිමභාගෙ විත්ථාරවසෙන සඤ්ඤාපනං ලිඛිස්සාම. තස්මා අලමතිපපඤ්චෙනා’ති.

සිද්ධිරත්ථු.

ඉත්ථං නිවෙදයං මයං

බද්දෙගම පියරතනත්ථෙරො. වැලිවිටියෙ සොරතත්ථෙරො.

2473 තමෙ බුද්ධවස්සෙ මාගසිරමාසස්ස සුක්කපක්ඛෙ අට්ඨමියං මඤ්චවාරෙ විජ්ජොදයපරිවෙණතො.

බද්දෙගම පියරතනත්ථෙරො, වැලිවිටියෙ සොරතත්ථෙරො (2473 තමෙ බුද්ධවස්සෙ මාගසිරමාසස්ස සුක්කපක්ඛෙ අට්ඨමියං මඤ්චවාරෙ විජ්ජොදයපරිවෙණතො.)