1. සුතමයඤාණං.
1. කථං සොතාවධානෙ පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං:
‘ඉමෙ ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉමෙ ධම්මා පරිඤ්ඤෙය්යා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉමෙ ධම්මා පහාතබ්බා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉමෙ ධම්මා භාවෙතබ්බා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉමෙ ධම්මා සච්ඡිකාතබ්බා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉමෙ ධම්මා හානභාගියා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉමෙ ධම්මා ඨිතිභාගියා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉමෙ ධම්මා විසෙසභාගියා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉමෙ ධම්මා නිබ්බෙධභාගියා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘සබ්බෙ සඞ්ඛාරා අනිච්චා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘සබ්බෙ සඞ්ඛාරා දුක්ඛා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘සබ්බෙ සඞ්ඛාරා අනත්තා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉදං දුක්ඛං අරියච්ච’න්ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉදං දුක්ඛසමුදයො අරියසච්ච’න්ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉදං දුක්ඛනිරොධො අරියසච්ච’න්ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
‘ඉදං දුක්ඛනිරොධගාමිනී පටිපදා අරියසච්ච’න්ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං.
(2)
කථං ‘ඉමෙ ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා’ති සොතාවධානං, තංපජානනා පඤ්ඤා සුතමයෙ ඤාණං:
එකො ධම්මො අභිඤ්ඤෙය්යො: සබ්බෙ සත්තා ආහාරට්ඨිතිකා
ද්වෙ ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා: ද්වෙ ධාතුයො.
තයො ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා: තිස්සො ධාතුයො.
චත්තාරො ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා: චත්තාරි අරියසච්චානි.
පඤ්ච ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා: පඤ්ච විමුත්තායතනානි.
ඡ ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා: ඡ අනුත්තරියානි.
සත්ත ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා: සත්ත නිද්දසවත්ථූනි.
අට්ඨ ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා: අට්ඨ අභිභායතනානි.
නව ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා: නව අනුපුබ්බවිහාරා.
දස ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා: දස නිජ්ජරවත්ථූනි.
(3)
“සබ්බං භික්ඛවෙ, අභිඤ්ඤෙය්යං. කිඤ්ච භික්ඛවෙ, සබ්බං අභිඤ්ඤෙය්යං:
චක්ඛුං භික්ඛවෙ, අභිඤ්ඤෙය්යං, රූපා අභිඤ්ඤෙය්යා, චක්ඛුවිඤ්ඤාණා අභිඤ්ඤෙය්යං, චක්ඛුසම්ඵස්සො අභිඤ්ඤෙය්යො, යම්පිදං චක්ඛුසම්ඵස්සපච්චයා උප්පජ්ජති වෙදයිතං සුඛං වා දුක්ඛං වා අදුක්ඛමසුඛං වා තම්පි අභිඤ්ඤෙය්යං.
සොතං අභිඤ්ඤෙය්යං, සද්දා අභිඤ්ඤෙය්යා -පෙ- ඝානං අභිඤ්ඤෙය්යං, ගන්ධා අභිඤ්ඤෙය්යා, -පෙ- ජිව්හා අභිඤ්ඤෙය්යා, රසා අභිඤ්ඤෙය්යා -පෙ- කායො අභිඤ්ඤෙය්යා, ඵොට්ඨබ්බා අභිඤ්ඤෙය්යා -පෙ- මනොඅභිඤ්ඤෙය්යා, ධම්මා අභිඤ්ඤෙය්යා, මනොවිඤ්ඤාණං අභිඤ්ඤෙය්යං, මනොසම්ඵස්සො අභිඤ්ඤෙය්යො, යම්පිදං මනොසම්ඵස්සපච්චයා උප්පජ්ජති වෙදයිතං සුඛං වා දුක්ඛං වා අදුක්ඛමසුඛං වා, තම්පි අභිඤ්ඤෙය්යං.
රූපං අභිඤ්ඤෙය්යං, වෙදනා අභිඤ්ඤෙය්යා, සඤ්ඤා අභිඤ්ඤෙය්යා, සඞ්ඛාරා අභිඤ්ඤෙය්යා, විඤ්ඤාණං අභිඤ්ඤෙය්යං.