12. 4.
සන්දිට්ඨියා චෙව න වෙවදාතා
සංසුද්ධපඤ්ඤා කුසලා මුතීමා,
කෙසං න කොචි පරිහීනපඤ්ඤො
දිට්ඨි හි තෙසම්පි තථා සමත්තා.
සන්දිට්ඨියා චෙව න වෙවදාතා’ති - සකාය දිට්ඨියා සකාය ඛන්තියා සකාය රුචියා සකාය ලද්ධියා, න වෙවදාතා අවොදාතා අපරියොදාතා සඞ්කිලෙසිකාති - සන්දිට්ඨියා චෙව න වෙවදාතා.
සංසුද්ධපඤ්ඤා කුසලා මුතීමාති - “සංසුද්ධපඤ්ඤා”ති සුද්ධපඤ්ඤා පරිසුද්ධපඤ්ඤා ඔදාතපඤ්ඤා පරියොදාතපඤ්ඤා; අථවා, සුද්ධදස්සනා විසුද්ධදස්සනා පරිසුද්ධදස්සනා වොදාතදස්සනා පරියොදාතදස්සනා’ති සංසුද්ධපඤ්ඤා; ‘කුසලා’ති කුසලා පණ්ඩිතා පඤ්ඤවන්තො බුද්ධිමන්තො ඤාණිනො විභාවිනො මෙධාවිනොති සංසුද්ධපඤ්ඤා කුසලා; ‘මුතිමා’ති මුතිමා පණ්ඩිතා පඤ්ඤවන්තො බුද්ධිමන්තො ඤාණිනො විභාවිනො මෙධාවිනොති සංසුද්ධපඤ්ඤා කුසලා මුතීමා.
තෙසං න කොචි පරිහීනපඤ්ඤොති - තෙසං සමණබ්රාහ්මණානං න කොචි හීනපඤ්ඤො නිහීනපඤ්ඤො ඔමකපඤ්ඤො ලාමකපඤ්ඤා ලාමකපඤ්ඤො ඡත්තකපඤ්ඤො පරිත්තපඤ්ඤො අත්ථි, සබ්බෙව සෙට්ඨපඤ්ඤා විසිට්ඨපඤ්ඤා පාමොක්ඛපඤ්ඤා උත්තමපඤ්ඤා පවරපඤ්ඤාති - තෙසං න කොචි පරිහීනපඤ්ඤො.
දිට්ඨි හි තෙසම්පි තථා සමත්තාති - තෙසං සමණබ්රාහ්මණානං දිට්ඨි තථා සමත්තා සමාදින්නා ගහිතා පරාමට්ඨා අභිනිවිට්ඨා අජ්ඣොසිතා අධිමුත්තාති - දිට්ඨි හි තෙසම්පි තථා සමත්තා.
තෙනාහ භගවා:
“සන්දිට්ඨියා චෙව න වෙවදාතා
සංසුද්ධපඤ්ඤා කුසලා මුතීමා,
කෙසං න කොචි පරිහීනපඤ්ඤො
දිට්ඨි හි තෙසම්පි තථා සමත්තා.
12. 5.
න චාහමෙතං තථියන්ති බ්රූමි
යමාහු බාලා මිථු අඤ්ඤමඤ්ඤං,
සකං සකං දිට්ඨිමකංසු සච්චං
තස්මා හි බාලොති පරං දහන්ති.
න චාහමෙතං තථියන්ති බ්රූමීති - ‘නා’ති පටික්ඛෙපො; ‘එත’න්ති ද්වාසට්ඨි දිට්ඨිගතානි; නාහං එතං තච්ඡං තථං භූතං යාථාවං අවිපරීතන්ති බ්රූමි, ආචික්ඛාමි, දෙසෙමි, පඤ්ඤපෙමි, පට්ඨපෙමි, විවරාමි, විභජාමි, උත්තානීකරොමි, පකාසෙමීති - න චාහමෙතං තථියන්ති බ්රූමී.
යමාහු බාලා මිථු අඤ්ඤමඤ්ඤන්ති - ‘මිථූ’ති ද්වෙ ජනා, ද්වෙ කලහකාරකා, ද්වෙ භණ්ඩනකාරකා, ද්වෙ භස්සකාරකා, ද්වෙ විවාදකාරකා, ද්වෙ අධිකරණකාරකා, ද්වෙ වාදිනො, ද්වෙ සල්ලාපකා; තෙ අඤ්ඤමඤ්ඤං බාලතො හීනතො නිහීනතො ඔමකතො ලාමකතො ඡත්තකතො පරිත්තතො එවමාහංසු, එවං කථෙන්ති, එවං භණන්ති, එවං වොහරන්තීති යමාහු බාලා මිථු අඤ්ඤමඤ්ඤං.
සකං සකං දිට්ඨිමකංසු සච්චන්ති - සස්සතො ලොකෙ ඉදමෙව සච්චං මොඝමඤ්ඤන්ති සකං සකං දිට්ඨිමකංසු සච්චං. අසස්සතො ලොකො ඉදමෙව සච්චං මොඝමඤ්ඤ’න්ති -පෙ- නෙව හොති න න හොති තථාගතො පරම්මරණා, ඉදමෙව සච්චං මොඝමඤ්ඤන්ති - සකං සකං දිට්ඨිමකංසු සච්චං.
තස්මා හි බාලොති පරං දහන්තීති - ‘තස්මා’ති තස්මා තඞ්කාරණා තංහෙතු තප්පච්චයා තන්නිදානා; පරං බාලතො හීනතො නිහීනතො ඔමකතො ලාමකතො ඡත්තකතො පරිත්තතො; දහන්ති, පස්සන්ති, දක්ඛන්ති, ඔලොකෙන්ති, නිජ්ඣායන්ති, උපපරික්ඛන්තී’ති - තස්මා හි බාලො’ති පරං දහන්ති.
තෙනාහ භගවා:
“න චාහමෙතං තථියන්ති බ්රූමි
යමාහු බාලා මිථු අඤ්ඤමඤ්ඤං,
සකං සකං දිට්ඨිමකංසු සච්චං
තස්මා හි බාලොති පරං දහන්ති”ති.
12. 6.
යමාහු සච්චං තථියන්ති එකෙ
තමාහු අඤ්ඤෙ තුච්ඡං මුසාති,
එවම්පි විග්ගය්හ විවාදයන්ති
කස්මා න එකං සමණා වදන්ති.