තෙන සමයෙනාති කොසියසික්ඛාපදං. තත්ථ සන්ථරිත්වා කතං හොතීති සමෙ භූමිභාගෙ කොසියංසූනි උපරූපරි සන්ථරිත්වා කඤ්ජිකාදීහි සිඤ්චිත්වා කතං හොති. එකෙනපි කොසියංසුනා මිස්සිත්වාති තිට්ඨතු අත්තනො රුචිවසෙන මිස්සිතං, සචෙපි තස්ස කරණට්ඨානෙ වාතො එකං කොසියංසුං ආනෙත්වා පාතෙති, එවම්පි මිස්සෙත්වා කතමෙව හොතීති. සෙසං උත්තානත්ථමෙව.

ඡසමුට්ඨානං, කිරියං, නොසඤ්ඤාවිමොක්ඛං, අචිත්තකං පණ්ණත්තිවජ්ජං, කායකම්මවචීකම්මං, තිචිත්තං, තිවෙදනන්ති.

තෙන සමයෙනාති සුද්ධකාළකසික්ඛාපදං. තත්ථ සුද්ධකාළකානන්ති සුද්ධානං කාළකානං , අඤ්ඤෙහි අමිස්සිතකාළකානන්ති අත්ථො. සෙසං උත්තානත්ථමෙව. සමුට්ඨානාදීනිපි කොසියසික්ඛාපදසදිසානෙවාති.

තෙන සමයෙනාති ද්වෙභාගසික්ඛාපදං. තත්ථ අන්තෙ ආදියිත්වාති සන්ථතස්ස අන්තෙ අනුවාතං විය දස්සෙත්වා ඔදාතං අල්ලියාපෙත්වා.

ද්වෙ භාගාති ද්වෙ කොට්ඨාසා. ආදාතබ්බාති ගහෙතබ්බා. ගොචරියානන්ති කපිලවණ්ණානං. ද්වෙ තුලා ආදාතබ්බාති චතූහි තුලාහි කාරෙතුකාමං සන්ධාය වුත්තං. අත්ථතො පන යත්තකෙහි එළකලොමෙහි කාතුකාමො හොති, තෙසු ද්වෙ කොට්ඨාසා කාළකානං එකො ඔදාතානං, එකො ගොචරියානන්ති ඉදමෙව දස්සිතං හොතීති වෙදිතබ්බං. සෙසං උත්තානත්ථමෙව.

සමුට්ඨානාදීනිපි කොසියසික්ඛාපදසදිසානෙව. කෙවලං ඉදං ආදාය අනාදාය ච කරණතො කිරියාකිරියං වෙදිතබ්බන්ති.

තෙන සමයෙනාති ඡබ්බස්සසික්ඛාපදං. තත්ථ ඌහදන්තිපි උම්මිහන්තිපීති සන්ථතානං උපරි වච්චම්පි පස්සාවම්පි කරොන්තීති වුත්තං හොති.

දින්නා සඞ්ඝෙන ඉත්ථන්නාමස්ස භික්ඛුනො සන්ථතසම්මුතීති එවං ලද්ධසම්මුතිකො භික්ඛු යාව රොගො න වූපසම්මති, තාව යං යං ඨානං ගච්ඡති, තත්ථ තත්ථ සන්ථතං කාතුං ලභති. සචෙ අරොගො හුත්වා පුන මූලබ්යාධිනාව ගිලානො හොති, සොයෙව පරිහාරො, නත්ථඤ්ඤං සම්මුතිකිච්චන්ති ඵුස්සදෙවත්ථෙරො ආහ. උපතිස්සත්ථෙරො පන “සො වා බ්යාධි පටිකුප්පතු, අඤ්ඤො වා, ‘සකිං ගිලානො’ති නාමං ලද්ධං ලද්ධමෙව, පුන සම්මුතිකිච්චං නත්ථී”ති ආහ.

ඔරෙන චෙ ඡන්නං වස්සානන්ති ඡන්නං වස්සානං ඔරිමභාගෙ, අන්තොති අත්ථො. පදභාජනෙ පන සඞ්ඛ්යාමත්තදස්සනත්ථං “ඌනකඡබ්බස්සානී”ති වුත්තං.

අනාපත්ති ඡබ්බස්සානි කරොතීති යදා ඡබ්බස්සානි පරිපුණ්ණානි හොන්ති, තදා සන්ථතං කරොති. දුතියපදෙපි “යදා අතිරෙකඡබ්බස්සානි හොන්ති, තදා කරොතී”ති එවමත්ථො දට්ඨබ්බො. න හි සො ඡබ්බස්සානි කරොතීති. සෙසං උත්තානත්ථමෙව.

සමුට්ඨානාදීනි කොසියසික්ඛාපදසදිසානෙවාති.

තෙන සමයෙනාති නිසීදනසන්ථතසික්ඛාපදං. තත්ථ ඉච්ඡාමහං භික්ඛවෙති භගවා කිර තං තෙමාසං න කිඤ්චි බොධනෙය්යසත්තං අද්දස, තස්මා එවමාහ. එවං සන්තෙපි තන්තිවසෙන ධම්මදෙසනා කත්තබ්බා සියා. යස්මා පනස්ස එතදහොසි – “මයි ඔකාසං කාරෙත්වා පටිසල්ලීනෙ භික්ඛූ අධම්මිකං කතිකවත්තං කරිස්සන්ති, තං උපසෙනො භින්දිස්සති. අහං තස්ස පසීදිත්වා භික්ඛූනං දස්සනං අනුජානිස්සාමි, තතො මං පස්සිතුකාමා බහූ භික්ඛූ ධුතඞ්ගානි සමාදියිස්සන්ති, අහඤ්ච තෙහි උජ්ඣිතසන්ථතපච්චයා සික්ඛාපදං පඤ්ඤපෙස්සාමී”ති, තස්මා එවමාහ. එවං බහූනි හි එත්ථ ආනිසංසානීති.

සපරිසො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමීති ථෙරො කිර “න, භික්ඛවෙ, ඌනදසවස්සෙන උපසම්පාදෙතබ්බො, යො උපසම්පාදෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති (මහාව· 75) ඉමස්මිං ඛන්ධකසික්ඛාපදෙ “කථඤ්හි නාම ත්වං මොඝපුරිස අඤ්ඤෙහි ඔවදියො අනුසාසියො අඤ්ඤං ඔවදිතුං අනුසාසිතුං මඤ්ඤිස්සසී”ති එවමාදිනා නයෙන ගරහං ලභිත්වා “සත්ථා මය්හං පරිසං නිස්සාය ගරහං අදාසි, සො දානාහං භගවන්තං තෙනෙව පුණ්ණචන්දසස්සිරීකෙන සබ්බාකාරපරිපුණ්ණෙන මුඛෙන බ්රහ්මඝොසං නිච්ඡාරෙත්වා පරිසංයෙව නිස්සාය සාධුකාරං දාපෙස්සාමී”ති සුහදයො කුලපුත්තො අතිරෙකයොජනසතං පටික්කමිත්වා පරිසං චිනිත්වා පඤ්චමත්තෙහි භික්ඛුසතෙහි පරිවුතො පුන භගවන්තං උපසඞ්කමන්තො. තෙන වුත්තං – “සපරිසො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමී”ති. න හි සක්කා බුද්ධානං අඤ්ඤථා ආරාධෙතුං අඤ්ඤත්ර වත්තසම්පත්තියා.