එවං ඣානාදීනි දස මාතිකාපදානි විත්ථාරෙත්වා ඉදානි උත්තරිමනුස්සධම්මං උල්ලපන්තො යං සම්පජානමුසාවාදං භණති, තස්ස අඞ්ගං දස්සෙත්වා තස්සෙව විත්ථාරස්ස වසෙන චක්කපෙය්යාලං බන්ධන්තො උල්ලපනාකාරඤ්ච ආපත්තිභෙදඤ්ච දස්සෙතුං “තීහාකාරෙහී”තිආදිමාහ. තත්ථ සුද්ධිකවාරො වත්තුකාමවාරො පච්චයපටිසංයුත්තවාරොති තයො මහාවාරා. තෙසු සුද්ධිකවාරෙ පඨමජ්ඣානං ආදිං කත්වා යාව මොහා චිත්තං විනීවරණපදං, තාව එකමෙකස්මිං පදෙ සමාපජ්ජිං, සමාපජ්ජාමි, සමාපන්නො, ලාභීම්හි, වසීම්හි, සච්ඡිකතං මයාති ඉමෙසු ඡසු පදෙසු එකමෙකං පදං තීහාකාරෙහි, චතූහි, පඤ්චහි, ඡහි, සත්තහාකාරෙහීති එවං පඤ්චක්ඛත්තුං යොජෙත්වා සුද්ධිකනයො නාම වුත්තො. තතො පඨමඤ්ච ඣානං, දුතියඤ්ච ඣානන්ති එවං පඨමජ්ඣානෙන සද්ධිං එකමෙකං පදං ඝටෙන්තෙන සබ්බපදානි ඝටෙත්වා තෙනෙව විත්ථාරෙන ඛණ්ඩචක්කං නාම වුත්තං. තඤ්හි පුන ආනෙත්වා පඨමජ්ඣානාදීහි න යොජිතං, තස්මා “ඛණ්ඩචක්ක”න්ති වුච්චති. තතො දුතියඤ්ච ඣානං, තතියඤ්ච ඣානන්ති එවං දුතියජ්ඣානෙන සද්ධිං එකමෙකං පදං ඝටෙත්වා පුන ආනෙත්වා පඨමජ්ඣානෙන සද්ධිං සම්බන්ධිත්වා තෙනෙව විත්ථාරෙන බද්ධචක්කං නාම වුත්තං. තතො යථා දුතියජ්ඣානෙන සද්ධිං, එවං තතියජ්ඣානාදීහිපි සද්ධිං, එකමෙකං පදං ඝටෙත්වා පුන ආනෙත්වා දුතියජ්ඣානාදීහි සද්ධිං සම්බන්ධිත්වා තෙනෙව විත්ථාරෙන අඤ්ඤානිපි එකූනතිංස බද්ධචක්කානි වත්වා එකමූලකනයො නිට්ඨාපිතො. පාඨො පන සඞ්ඛෙපෙන දස්සිතො, සො අසම්මුය්හන්තෙන විත්ථාරතො වෙදිතබ්බො.

යථා ච එකමූලකො, එවං දුමූලකාදයොපි සබ්බමූලකපරියොසානා චතුන්නං සතානං උපරි පඤ්චතිංස නයා වුත්තා. සෙය්යථිදං – ද්විමූලකා එකූනතිංස, තිමූලකා අට්ඨවීස, චතුමූලකා සත්තවීස; එවං පඤ්චමූලකාදයොපි එකෙකං ඌනං කත්වා යාව තිංසමූලකා, තාව වෙදිතබ්බා. පාඨෙ පන තෙසං නාමම්පි සඞ්ඛිපිත්වා “ඉදං සබ්බමූලක”න්ති තිංසමූලකනයො එකො දස්සිතො. යස්මා ච සුඤ්ඤාගාරපදං ඣානෙන අඝටිතං සීසං න ඔතරති, තස්මා තං අනාමසිත්වා මොහා චිත්තං විනීවරණපදපරියොසානායෙව සබ්බත්ථ යොජනා දස්සිතාති වෙදිතබ්බා. එවං පඨමජ්ඣානාදීනි පටිපාටියා වා උප්පටිපාටියා වා දුතියජ්ඣානාදීහි ඝටෙත්වා වා අඝටෙත්වා වා සමාපජ්ජින්තිආදිනා නයෙන උල්ලපතො මොක්ඛො නත්ථි, පාරාජිකං ආපජ්ජතියෙවාති.

ඉමස්ස අත්ථස්ස දස්සනවසෙන වුත්තෙ ච පනෙතස්මිං සුද්ධිකමහාවාරෙ අයං සඞ්ඛෙපතො අත්ථවණ්ණනා – තීහාකාරෙහීති සම්පජානමුසාවාදස්ස අඞ්ගභූතෙහි තීහි කාරණෙහි. පුබ්බෙවස්ස හොතීති පුබ්බභාගෙයෙව අස්ස පුග්ගලස්ස එවං හොති “මුසා භණිස්ස”න්ති. භණන්තස්ස හොතීති භණමානස්ස හොති. භණිතස්ස හොතීති භණිතෙ අස්ස හොති, යං වත්තබ්බං තස්මිං වුත්තෙ හොතීති අත්ථො. අථ වා භණිතස්සාති වුත්තවතො නිට්ඨිතවචනස්ස හොතීති. යො එවං පුබ්බභාගෙපි ජානාති, භණන්තොපි ජානාති, පච්ඡාපි ජානාති, “මුසා මයා භණිත”න්ති සො “පඨමජ්ඣානං සමාපජ්ජි”න්ති භණන්තො පාරාජිකං ආපජ්ජතීති අයමෙත්ථ අත්ථො දස්සිතො. කිඤ්චාපි දස්සිතො, අථ ඛො අයමෙත්ථ විසෙසො – පුච්ඡා තාව හොති “‘මුසා භණිස්ස’න්ති පුබ්බභාගො අත්ථි, ‘මුසා මයා භණිත’න්ති පච්ඡාභාගො නත්ථි, වුත්තමත්තමෙව හි කොචි පමුස්සති, කිං තස්ස පාරාජිකං හොති, න හොතී”ති? සා එවං අට්ඨකථාසු විස්සජ්ජිතා – පුබ්බභාගෙ “මුසා භණිස්ස”න්ති ච භණන්තස්ස “මුසා භණාමී”ති ච ජානතො පච්ඡාභාගෙ “මුසා මයා භණිත”න්ති න සක්කා න භවිතුං. සචෙපි න හොති පාරාජිකමෙව. පුරිමමෙව හි අඞ්ගද්වයං පමාණං. යස්සාපි පුබ්බභාගෙ “මුසා භණිස්ස”න්ති ආභොගො නත්ථි, භණන්තො පන “මුසා භණාමී”ති ජානාති, භණිතෙපි “මුසා මයා භණිත”න්ති ජානාති, සො ආපත්තියා න කාරෙතබ්බො. පුබ්බභාගො හි පමාණතරො. තස්මිං අසති දවා භණිතං වා රවා භණිතං වා හොතී”ති.