පඤ්චමෙ – තලසත්තිකං උග්ගිරන්තීති පහාරදානාකාරං දස්සෙත්වා කායම්පි කායපටිබද්ධම්පි උච්චාරෙන්ති. තෙ පහාරසමුච්චිතා රොදන්තීති තෙ පහාරපරිචිතා පුබ්බෙපි ලද්ධපහාරත්තා ඉදානි ච පහාරං දස්සන්තීති මඤ්ඤමානා රොදන්තීති අත්ථො. “පහාරස්ස මුච්චිතා”තිපි සජ්ඣායන්ති, තත්ථ “පහාරස්ස භීතා”ති අත්ථො.

උග්ගිරති ආපත්ති පාචිත්තියස්සාති එත්ථ සචෙ උග්ගිරිත්වා විරද්ධො පහාරං දෙති, අවස්සං ධාරෙතුං අසක්කොන්තස්ස පහාරො සහසා පතති, න පහරිතුකාමතාය දින්නත්තා දුක්කටං. තෙන පහාරෙන හත්ථාදීසු යංකිඤ්චි භිජ්ජති, දුක්කටමෙව.

මොක්ඛාධිප්පායො තලසත්තිකං උග්ගිරතීති එත්ථ පුබ්බෙ වුත්තෙසු වත්ථූසු පුරිමනයෙනෙව තලසත්තිකං උග්ගිරන්තස්ස අනාපත්ති. සචෙපි විරජ්ඣිත්වා පහාරං දෙති, අනාපත්තියෙව. සෙසං පුරිමසදිසමෙව සද්ධිං සමුට්ඨානාදීහීති.

ඡට්ඨෙ – අනුද්ධංසෙන්තීති තෙ කිර සයං ආකිණ්ණදොසත්තා “එවං භික්ඛූ අම්හෙ නෙව චොදෙස්සන්ති, න සාරෙස්සන්තී”ති අත්තපරිත්තාණං කරොන්තා පටිකච්චෙව භික්ඛූ අමූලකෙන සඞ්ඝාදිසෙසෙන චොදෙන්ති. සෙසමෙත්ථ තෙරසකම්හි අමූලකසික්ඛාපදෙ වුත්තනයත්තා උත්තානමෙව.

තිසමුට්ඨානං – කිරියං, සඤ්ඤාවිමොක්ඛං, සචිත්තකං, ලොකවජ්ජං, කායකම්මං, වචීකම්මං, අකුසලචිත්තං, දුක්ඛවෙදනන්ති.

සත්තමෙ – උපදහන්තීති උප්පාදෙන්ති. කුක්කුච්චං උපදහති ආපත්ති පාචිත්තියස්සාති වාචාය වාචාය ආපත්ති. අනුපසම්පන්නස්සාති සාමණෙරස්ස . මාතුගාමෙන සද්ධිං රහො මඤ්ඤෙ තයා නිසින්නං නිපන්නං භුත්තං පීතං, සඞ්ඝමජ්ඣෙ ඉදඤ්චිදඤ්ච කතන්තිආදිනා නයෙන කුක්කුච්චං උපදහති, වාචාය වාචාය දුක්කටං. සෙසමෙත්ථ උත්තානමෙව. සමුට්ඨානාදීනිපි අමූලකසදිසානෙවාති.

අට්ඨමෙ – අධිකරණජාතානන්ති එතෙහි භණ්ඩනාදීහි උප්පන්නවිවාදාධිකරණානං. උපස්සුතින්ති සුතිසමීපං; යත්ථ ඨත්වා සක්කා හොති තෙසං වචනං සොතුං, තත්ථාති අත්ථො. ගච්ඡති ආපත්ති දුක්කටස්සාති එත්ථ පදවාරෙ පදවාරෙ දුක්කටං. මන්තෙන්තන්ති අඤ්ඤෙන සද්ධිං අඤ්ඤස්මිං මන්තයමානෙ; “මන්තෙන්තෙ”ති වා පාඨො, අයමෙවත්ථො.

වූපසමිස්සාමීති උපසමං ගමිස්සාමි, කලහං න කරිස්සාමි. අත්තානං පරිමොචෙස්සාමීති මම අකාරකභාවං කථෙත්වා අත්තානං මොචෙස්සාමි. සෙසමෙත්ථ උත්තානමෙව.

ථෙය්යසත්ථසමුට්ඨානං – කායචිත්තතො කායවාචාචිත්තතො ච සමුට්ඨාති, සියා කිරියං සොතුකාමතාය ගමනවසෙන, සියා අකිරියං ඨිතට්ඨානං ආගන්ත්වා මන්තයමානානං අජානාපනවසෙන, රූපියං අඤ්ඤවාදකං උපස්සුතීති ඉමානි හි තීණි සික්ඛාපදානි එකපරිච්ඡෙදානි, සඤ්ඤාවිමොක්ඛං, සචිත්තකං, ලොකවජ්ජං, කායකම්මං, වචීකම්මං, අකුසලචිත්තං, දුක්ඛවෙදනන්ති.

නවමෙ – සචෙ ච මයං ජානෙය්යාමාති සචෙ මයං ජානෙය්යාම; චකාරො පන නිපාතමත්තමෙව. ධම්මිකානන්ති ධම්මෙන විනයෙන සත්ථුසාසනෙන කතත්තා ධම්මා එතෙසු අත්ථීති ධම්මිකානි; තෙසං ධම්මිකානං චතුන්නං සඞ්ඝකම්මානං. ඛිය්යති ආපත්ති පාචිත්තියස්සාති එත්ථ වාචාය වාචාය පාචිත්තියං . සෙසං උත්තානමෙව. තිසමුට්ඨානං – කිරියං, සඤ්ඤාවිමොක්ඛං, සචිත්තකං, ලොකවජ්ජං, කායකම්මං, වචීකම්මං, අකුසලචිත්තං, දුක්ඛවෙදනන්ති.

දසමෙ – වත්ථු වා ආරොචිතන්ති චොදකෙන ච චුදිතකෙන ච අත්තනො කථා කථිතා, අනුවිජ්ජකො සම්මතො, එත්තාවතාපි වත්ථුමෙව ආරොචිතං හොති. සෙසමෙත්ථ උත්තානමෙව.

ධුරනික්ඛෙපසමුට්ඨානං – කායවාචාචිත්තතො සමුට්ඨාති, කිරියාකිරියං, සඤ්ඤාවිමොක්ඛං, සචිත්තකං, ලොකවජ්ජං, කායකම්මං, වචීකම්මං , අකුසලචිත්තං, දුක්ඛවෙදනන්ති.

එකාදසමෙ – යථාමිත්තතාති යථාමිත්තතාය; යො යො මිත්තො, තස්ස තස්ස දෙතීති වුත්තං හොති. එස නයො සබ්බපදෙසු. සෙසං උජ්ඣාපනකාදීසු වුත්තනයත්තා උත්තානත්ථමෙව.

තිසමුට්ඨානං – කිරියං, සඤ්ඤාවිමොක්ඛං, සචිත්තකං, ලොකවජ්ජං, කායකම්මං, වචීකම්මං අකුසලචිත්තං, දුක්ඛවෙදනන්ති.

ද්වාදසමෙ – යං වත්තබ්බං සියා, තං සබ්බං තිංසකෙ පරිණාමනසික්ඛාපදෙ වුත්තනයමෙව. අයමෙව හි විසෙසො – තත්ථ අත්තනො පරිණාමිතත්තා නිස්සග්ගියං පාචිත්තියං, ඉධ පුග්ගලස්ස පරිණාමිතත්තා සුද්ධිකපාචිත්තියන්ති.