4. කූටාගාරසුත්තවණ්ණනා
චතුත්ථෙ හෙට්ඨිමං ඝරං අකරිත්වාති ථම්භභිත්තිපාදුස්සාපනාදිනා ඝරස්ස හෙට්ඨිමභාගං අකත්වා.
5. වාලසුත්තවණ්ණනා
පඤ්චමෙ සන්ථාගාරෙති සිප්පුග්ගණ්හනසාලායං. උපාසනං කරොන්තෙති කණ්ඩඛිපනසිප්පං කරොන්තෙ. අසනං අතිපාතෙන්තෙති කණ්ඩං අතික්කමෙන්තෙ. පොඞ්ඛානුපොඞ්ඛන්ති එකං කණ්ඩං ඛිපිත්වා යථා අස්ස සරස්ස පොඞ්ඛං විජ්ඣති, අපරං අනුපොඞ්ඛං නාම දුතියස්ස පොඞ්ඛං, පුන අපරං තස්ස පොඞ්ඛන්ති එවං අතිපාතෙන්තෙ අද්දස. යත්ර හි නාමාති යෙ නාම. දුරභිසම්භවතරන්ති දුක්කරතරං. සත්තධා භින්නස්ස වාලස්ස කොටියා කොටිං පටිවිජ්ඣෙය්යාති එකං වාලං සත්තධා භින්දිත්වා, තස්ස එකං භෙදං ගහෙත්වා, වාතිඞ්ගණමජ්ඣෙ බන්ධිත්වා, අපරං භෙදං කණ්ඩස්ස අග්ගකොටියං බන්ධිත්වා, උසභමත්තෙ ඨිතො කණ්ඩබද්ධාය කොටියා තං වාතිඞ්ගණබද්ධකොටිං පටිවිජ්ඣෙය්යාති අත්ථො. තස්මාති යස්මා එවං දුප්පටිවිජ්ඣානි චත්තාරි සච්චානි, තස්මා.
7. ඡිග්ගලයුගසුත්තවණ්ණනා
සත්තමෙ අඤ්ඤමඤ්ඤඛාදිකාති අඤ්ඤමඤ්ඤං ඛාදනං. දුබ්බලඛාදිකාති බලවන්තෙහි මච්ඡාදීහි දුබ්බලානං මච්ඡාදීනං ඛාදනං.
8. දුතිය ඡිග්ගලයුගසුත්තවණ්ණනා
අට්ඨමෙ මහාපථවීති චක්කවාළගබ්භන්තරා මහාපථවී. අධිච්චමිදං, භන්තෙති ඉදං අධිච්චුප්පත්තිකං සචෙ තං යුගං න පූති භවෙය්ය, සමුද්දෙ උදකං න සුස්සෙය්ය, සො ච කච්ඡපො න මරෙය්ය, අපි නාම යදිච්ඡාවසෙන සියාති අත්ථො.
එවං අධිච්චමිදං, භික්ඛවෙති එත්ථ මහාසීවත්ථෙරො චත්තාරි යුගානි දස්සෙති – පුරත්ථිමචක්කවාළමුඛවට්ටියං ඨිතෙන පුරිසෙන පක්ඛිත්තයුගස්ස හි ඡිග්ගළෙන තස්ස අන්ධකච්ඡපස්ස ගීවාය පවෙසනං විය මනුස්සපටිලාභො අධිච්චපටිලාභී. දක්ඛිණචක්කවාළමුඛවට්ටියං ඨිතෙන පක්ඛිත්තස්ස පන පරිබ්භමන්තස්ස පුරිමයුගං පත්වා ඡිග්ගළෙන ඡිග්ගළුපරි ආරුළ්හස්ස ඡිග්ගළෙන ගීවප්පවෙසනං විය තථාගතුප්පාදො අධිච්චතරසම්භවො. පච්ඡිමචක්කවාළමුඛවට්ටියං ඨිතෙන පක්ඛිත්තස්ස පන පරිබ්භමන්තස්ස පුරිමයුගද්වයං පත්වා ඡිග්ගළෙන ඡිග්ගළුපරි ආරුළ්හස්ස ඡිග්ගළෙන ගීවප්පවෙසනං විය තථාගතප්පවෙදිතස්ස ධම්මවිනයස්ස දීපනං අධිච්චතරසම්භවං. උත්තරචක්කවාළමුඛවට්ටියං ඨිතෙන පක්ඛිත්තස්ස පන පරිබ්භමන්තස්ස පුරිමයුගත්තයං පත්වා ඡිග්ගළෙන ඡිග්ගළුපරි ආරුළ්හස්ස ඡිග්ගළෙන ගීවප්පවෙසනං විය චතුසච්චපටිවෙධො අතිවිය අධිච්චතරසම්භවො වෙදිතබ්බො. නවමාදීනි අභිසමයසංයුත්තෙ වුත්තනයානෙවාති.
පපාතවග්ගො පඤ්චමො.
6. අභිසමයවග්ගො
අභිසමයවග්ගො නිදානවග්ගෙ අභිසමයසංයුත්තෙ විත්ථාරිතොව.
7. ආමකධඤ්ඤපෙය්යාලවග්ගො
3. පඤ්ඤාසුත්තවණ්ණනා
ආමකධඤ්ඤපෙය්යාලෙ අරියෙන පඤ්ඤාචක්ඛුනාති විපස්සනං ආදිං කත්වා ලොකියලොකුත්තරෙන ඤාණචක්ඛුනා.
4. සුරාමෙරයසුත්තවණ්ණනා
සුරාමෙරයමජ්ජප්පමාදට්ඨානා පටිවිරතාති එත්ථ සුරා නාම පිට්ඨසුරා, ඔදනසුරා, පූවසුරා, කිණ්ණපක්ඛිත්තා, සම්භාරසංයුත්තාති පඤ්චවිධා. මෙරයං නාම පුප්ඵාසවො, ඵලාසවොති, එවං වුත්තො යො කොචි ආසවො. මජ්ජන්ති තදෙව උභයං, යං වා පනඤ්ඤම්පි සුරාසවවිනිමුත්තං මදනීයං. යාය චෙතනාය තං පිවන්ති, සා පමාදස්ස කාරණත්තා පමාදට්ඨානං නාම, තතො පටිවිරතාති අත්ථො.
6-7. මත්තෙය්යසුත්තාදිවණ්ණනා
මත්තෙය්යාති මාතුහිතා, මාතරි සම්මාපටිපන්නාති අත්ථො. පෙත්තෙය්යාදීසු පිතුහිතා පෙත්තෙය්යා.
8-9. සාමඤ්ඤසුත්තාදිවණ්ණනා
සමණානං හිතා සාමඤ්ඤා. බ්රාහ්මණානං හිතා බ්රහ්මඤ්ඤා. තෙසු තෙසු සම්මා පටිපන්නානංයෙවෙතං අධිවචනං.
10. අපචායීසුත්තවණ්ණනා
කුලෙ ජෙට්ඨාපචායිනොති කුලෙ ජෙට්ඨානං අපචායිනො, නීචවුත්තිනොති අත්ථො.
8. දුතිය ආමකධඤ්ඤපෙය්යාලවග්ගො
8. බීජගාමසුත්තවණ්ණනා
බීජගාමභූතගාමසමාරම්භාති මූලබීජං, ඛන්ධබීජං, ඵළුබීජං, අග්ගබීජං, බීජබීජන්ති පඤ්චවිධස්ස බීජගාමස්ස චෙව යස්ස කස්සචි නීලතිණරුක්ඛාදිකස්ස භූතගාමස්ස ච සමාරම්භා, ඡෙදනපචනාදිභාවෙන විකොපනා පටිවිරතාති අත්ථො.
9. විකාලභොජනසුත්තවණ්ණනා
විකාලභොජනාති කාලාතික්කන්තභොජනා, මජ්ඣන්හිකාතික්කමතො පට්ඨාය යාවකාලිකපරිභොගාති අත්ථො.
10. විලෙපනසුත්තවණ්ණනා
මාලාදීසු මාලාති යං කිඤ්චි පුප්ඵං. ගන්ධන්ති යං කිඤ්චි ගන්ධජාතං. විලෙපනන්ති ඡවිරාගකරණං. තත්ථ පිළන්ධන්තා ධාරෙන්ති නාම, ඌනට්ඨානං පූරෙන්තා මණ්ඩෙන්ති නාම, ගන්ධවසෙන ඡවිරාගවසෙන ච සාදියන්තා විභූසෙන්ති නාම. ඨානං වුච්චති කාරණං. තස්මා යාය දුස්සීල්යචෙතනාය තානි මාලාධාරණාදීනි මහාජනො කරොති, තතො පටිවිරතාති අත්ථො.
9. තතිය ආමකධඤ්ඤපෙය්යාලවග්ගො
1. නච්චගීතසුත්තවණ්ණනා
සාසනස්ස අනනුලොමත්තා විසූකං පටාණීභූතං දස්සනන්ති විසූකදස්සනං. අත්තනා නච්චනනච්චාපනාදිවසෙන නච්චා ච ගීතා ච වාදිතා ච අන්තමසො මයූරනච්චාදිවසෙනාපි පවත්තානං නච්චාදීනං විසූකභූතා දස්සනා චාති නච්චගීතවාදිතවිසූකදස්සනා. නච්චාදීනි හි අත්තනා පයොජෙතුං වා පරෙහි පයොජාපෙතුං වා පයුත්තානි පස්සිතුං වා නෙව භික්ඛූනං, න භික්ඛුනීනං වට්ටන්ති.