1. වලාහකවග්ගො
1-57. සුද්ධික සුත්තාදිවණ්ණනා
වලාහකසංයුත්තෙ වලාහකකායිකාති වලාහකනාමකෙ දෙවකායෙ උප්පන්නා ආකාසචාරිකදෙවා. සීතවලාහකාති සීතකරණවලාහකා. සෙසපදෙසුපි එසෙව නයො. චෙතොපණිධිමන්වායාති චිත්තට්ඨපනං ආගම්ම. සීතං හොතීති යං වස්සානෙ වා හෙමන්තෙ වා සීතං හොති, තං උතුසමුට්ඨානමෙව. යං පන සීතෙපි අතිසීතං, ගිම්හෙ ච උප්පන්නං සීතං, තං දෙවතානුභාවෙන නිබ්බත්තං සීතං නාම. උණ්හං හොතීති යං ගිම්හානෙ උණ්හං, තං උතුසමුට්ඨානිකං පාකතිකමෙව. යං පන උණ්හෙපි අතිඋණ්හං, සීතකාලෙ ච උප්පන්නං උණ්හං, තං දෙවතානුභාවෙන නිබ්බත්තං උණ්හං නාම. අබ්භං හොතීති අබ්භමණ්ඩපො හොති. ඉධාපි යං වස්සානෙ ච සිසිරෙ ච අබ්භං උප්පජ්ජති, තං උතුසමුට්ඨානිකං පාකතිකමෙව. යං පන අබ්භෙයෙව අතිඅබ්භං, සත්තසත්තාහම්පි චන්දසූරියෙ ඡාදෙත්වා එකන්ධකාරං කරොති, යඤ්ච චිත්තවෙසාඛමාසෙසු අබ්භං, තං දෙවතානුභාවෙන උප්පන්නං අබ්භං නාම. වාතො හොතීති යො තස්මිං තස්මිං උතුම්හි උත්තරදක්ඛිණාදිපකතිවාතො හොති, අයං උතුසමුට්ඨානොව. යොපි පන රුක්ඛක්ඛන්ධාදිපදාලනො අතිවාතො නාම අත්ථි, අයඤ්චෙව, යො ච අඤ්ඤොපි අකාලවාතො, අයං දෙවතානුභාවනිබ්බත්තො නාම. දෙවො වස්සතීති යං වස්සිකෙ චත්තාරො මාසෙ වස්සං, තං උතුසමුට්ඨානමෙව. යං පන වස්සෙයෙව අතිවස්සං, යඤ්ච චිත්තවෙසාඛමාසෙසු වස්සං, තං දෙවතානුභාවනිබ්බත්තං නාම.
තත්රිදං වත්ථු – එකො කිර වස්සවලාහකදෙවපුත්තො තලකූටකවාසි ඛීණාසවත්ථෙරස්ස සන්තිකං ගන්ත්වා වන්දිත්වා අට්ඨාසි. ථෙරො “කොසි ත්ව”න්ති පුච්ඡි. “අහං, භන්තෙ, වස්සවලාහකදෙවපුත්තො”ති. “තුම්හාකං කිර චිත්තෙන දෙවො වස්සතී”ති? “ආම, භන්තෙ”ති. “පස්සිතුකාමා මය”න්ති. “තෙමිස්සථ, භන්තෙ”ති. “මෙඝසීසං වා ගජ්ජිතං වා න පඤ්ඤායති, කථං තෙමිස්සාමා”ති? “භන්තෙ, අම්හාකංචිත්තෙන දෙවො වස්සති, තුම්හෙ පණ්ණසාලං පවිසථා”ති. “සාධු දෙවපුත්තා”ති සො පාදෙ ධොවිත්වා පණ්ණසාලං පාවිසි. දෙවපුත්තො තස්මිං පවිසන්තෙයෙව එකං ගීතං ගායිත්වා හත්ථං උක්ඛිපි. සමන්තා තියොජනට්ඨානං එකමෙඝං අහොසි. ථෙරො අද්ධතින්තො පණ්ණසාලං පවිට්ඨොති.
අපිච දෙවො නාමෙස අට්ඨහි කාරණෙහි වස්සති නාගානුභාවෙන සුපණ්ණානුභාවෙන දෙවතානුභාවෙන සච්චකිරියාය උතුසමුට්ඨානෙන මාරාවට්ටනෙන ඉද්ධිබලෙන විනාසමෙඝෙනාති.
වලාහකසංයුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.