ඡට්ඨෙ පච්චෙකං ද්වාරබාහන්ති එකෙකො එකෙකං ද්වාරබාහං නිස්සාය ද්වාරපාලා විය අට්ඨංසු. ඉද්ධොති ඣානසුඛෙන සමිද්ධො. ඵීතොති අභිඤ්ඤාපුප්ඵෙහි සුපුප්ඵිතො. අනධිවාසෙන්තොති අසහන්තො. එතදවොචාති එතෙසං නිම්මිතබ්රහ්මානං මජ්ඣෙ නිසින්නො එතං “පස්සසි මෙ”තිආදිවචනං අවොච.

තයො සුපණ්ණාති ගාථාය පඤ්චසතාති සතපදං රූපවසෙන වා පන්තිවසෙන වා යොජෙතබ්බං. රූපවසෙන තාව තයො සුපණ්ණාති තීණි සුපණ්ණරූපසතානි. චතුරො ච හංසාති චත්තාරිහංසරූපසතානි. බුග්ඝීනිසා පඤ්චසතාති බ්යග්ඝසදිසා එකච්චෙ මිගා බ්යග්ඝීනිසා නාම, තෙසං බ්යග්ඝීනිසාරූපකානං පඤ්චසතානි, පන්තිවසෙන තයො සුපණ්ණාති තීණි සුපණ්ණපන්තිසතානි, චතුරො හංසාති චත්තාරි හංසපන්තිසතානි. බ්යග්ඝීනිසා පඤ්චසතාති පඤ්ච බ්යග්ඝීනිසා පන්තිසතානි. ඣායිනොති ඣායිස්ස මය්හං විමානෙ අයං විභූතීති දස්සෙති. ඔභාසයන්ති ඔභාසයමානං. උත්තරස්සං දිසායන්ති තං කිර කනකවිමානං තෙසං මහාබ්රහ්මානං ඨිතට්ඨානතො උත්තරදිසායං හොති. තස්මා එවමාහ. අයං පනස්ස අධිප්පායො – එවරූපෙ කනකවිමානෙ වසන්තො අහං කස්ස අඤ්ඤස්ස උපට්ඨානං ගමිස්සාමීති. රූපෙ රණං දිස්වාති රූපම්හි ජාතිජරාභඞ්ගසඞ්ඛාතං දොසං දිස්වා. සදා පවෙධිතන්ති සීතාදීහි ච නිච්චං පවෙධිතං චලිතං ඝට්ටිතං රූපං දිස්වා. තස්මා න රූපෙ රමති සුමෙධොති යස්මා රූපෙ රණං පස්සති, සදා පවෙධිතඤ්ච රූපං පස්සති, තස්මා සුමෙධො සුන්දරපඤ්ඤො සො සත්ථා රූපෙ න රමතීති.

සත්තමෙ අප්පමෙය්යං පමිනන්තොති අප්පමෙය්යං ඛීණාසවපුග්ගලං “එත්තකං සීලං, එත්තකො සමාධි, එත්තකා පඤ්ඤා”ති එවං මිනන්තො. කොධවිද්වා විකප්පයෙති කො ඉධ විද්වා මෙධාවී විකප්පෙය්ය, ඛීණාසවොව ඛීණාසවං මිනන්තො කප්පෙය්යාති දීපෙති. නිවුතං තං මඤ්ඤෙති යො පන පුථුජ්ජනො තං පමෙතුං ආරභති, තං නිවුතං අවකුජ්ජපඤ්ඤං මඤ්ඤාමීති.

අට්ඨමෙ අකිස්සවන්ති කිස්සවා වුච්චති පඤ්ඤා, නිප්පඤ්ඤොති අත්ථො.

නවමෙ ආබාධිකොති “සාසපමත්තීහි පීළකාහී”තිආදිනා නයෙන අනන්තරසුත්තෙ ආගතෙන ආබාධෙන ආබාධිකො. බාළ්හගිලානොති අධිමත්තගිලානො. තුරූති කොකාලිකස්ස උපජ්ඣායො තුරුත්ථෙරො නාම අනාගාමිඵලං පත්වා බ්රහ්මලොකෙ නිබ්බත්තො. සො භූමට්ඨකදෙවතා ආදිං කත්වා, “අයුත්තං කොකාලිකෙන කතං අග්ගසාවකෙ අන්තිමවත්ථුනා අබ්භාචික්ඛන්තෙනා”ති පරම්පරාය බ්රහ්මලොකසම්පත්තං කොකාලිකස්ස පාපකම්මං සුත්වා – “මා මය්හං පස්සන්තස්සෙව වරාකො නස්සි, ඔවදිස්සාමි නං ථෙරෙසු චිත්තපසාදත්ථායා”ති ආගන්ත්වා තස්ස පුරතො අට්ඨාසි. තං සන්ධාය වුත්තං “තුරූ පච්චෙකබ්රහ්මා”ති. පෙසලාති පියසීලා. කොසි ත්වං, ආවුසොති නිපන්නකොව කබරක්ඛීනි උම්මීලෙත්වා එවමාහ. පස්ස යාවඤ්ච තෙති පස්ස යත්තකං තයා අපරද්ධං, අත්තනො නලාටෙ මහාගණ්ඩං අපස්සන්තො සාසපමත්තාය පීළකාය මං චොදෙතබ්බං මඤ්ඤසීති ආහ.

අථ නං “අදිට්ඨිප්පත්තො අයං වරාකො, ගිලවිසො විය කස්සචි වචනං න කරිස්සතී”ති ඤත්වා පුරිසස්ස හීතිආදිමාහ.

තත්ථ කුඨාරීති කුඨාරිසදිසා ඵරුසා වාචා. ඡින්දතීති කුසලමූලසඞ්ඛාතෙ මූලෙයෙව නිකන්තති. නින්දියන්ති නින්දිතබ්බං දුස්සීලපුග්ගලං. පසංසතීති උත්තමත්ථෙ සම්භාවෙත්වා ඛීණාසවොති වදති.

තං වා නින්දති යො පසංසියොති, යො වා පසංසිතබ්බො ඛීණාසවො, තං අන්තිමවත්ථුනා චොදෙන්තො “දුස්සීලො අය”න්ති වදති. වචිනාති මුඛෙන සො කලින්ති, සො තං අපරාධං මුඛෙන විචිනාති නාම. කලිනා තෙනාති තෙන අපරාධෙන සුඛං න වින්දති. නින්දියපසංසාය හි පසංසියනින්දාය ච සමකොව විපාකො.