සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණනිද්දෙසෙ කතමං තථාගතස්ස සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණන්ති පුච්ඡිත්වා තෙන සමගතිකත්තා තෙනෙව සහ අනාවරණඤාණං නිද්දිට්ඨං. න හි අනාවරණඤාණං ධම්මතො විසුං අත්ථි, එකමෙව හෙතං ඤාණං ආකාරභෙදතො ද්වෙධා වුච්චති සද්ධින්ද්රියසද්ධාබලාදීනි විය. සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණමෙව හි නත්ථි එතස්ස ආවරණන්ති, කෙනචි ධම්මෙන, පුග්ගලෙන වා ආවරණං කාතුං අසක්කුණෙය්යතාය අනාවරණන්ති වුච්චති ආවජ්ජනපටිබද්ධත්තා සබ්බධම්මානං. අඤ්ඤෙ පන ආවජ්ජිත්වාපි න ජානන්ති. කෙචි පනාහු “මනොවිඤ්ඤාණං විය සබ්බාරම්මණිකත්තා සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණං . තංයෙව ඤාණං ඉන්දවජිරං විය විසයෙසු අප්පටිහතත්තා අනාවරණඤාණං. අනුපුබ්බසබ්බඤ්ඤුතාපටික්ඛෙපො සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණං, සකිංසබ්බඤ්ඤුතාපටික්ඛෙපො අනාවරණඤාණං, භගවා සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණපටිලාභෙනපි සබ්බඤ්ඤූති වුච්චති, න ච අනුපුබ්බසබ්බඤ්ඤූ. අනාවරණඤාණපටිලාභෙනපි සබ්බඤ්ඤූති වුච්චති, න ච සකිංසබ්බඤ්ඤූ”ති.

සබ්බං සඞ්ඛතමසඞ්ඛතං අනවසෙසං ජානාතීති එත්ථ සබ්බන්ති ජාතිවසෙන සබ්බධම්මානං නිස්සෙසපරියාදානං. අනවසෙසන්ති එකෙකස්සෙව ධම්මස්ස සබ්බාකාරවසෙන නිස්සෙසපරියාදානං. සඞ්ඛතමසඞ්ඛතන්ති ද්විධා පභෙදදස්සනං. සඞ්ඛතඤ්හි එකො පභෙදො, අසඞ්ඛතං එකො පභෙදො. පච්චයෙහි සඞ්ගම්ම කතන්ති සඞ්ඛතං. ඛන්ධපඤ්චකං. තථා න සඞ්ඛතන්ති අසඞ්ඛතං. නිබ්බානං. සඞ්ඛතං අනිච්චදුක්ඛානත්තාදීහි ආකාරෙහි අනවසෙසං ජානාති, අසඞ්ඛතං සුඤ්ඤතානිමිත්තඅප්පණිහිතාදීහි ආකාරෙහි අනවසෙසං ජානාති. නත්ථි එතස්ස සඞ්ඛතස්ස අසඞ්ඛතස්ස ච අවසෙසොති අනවසෙසං. සඞ්ඛතං අසඞ්ඛතඤ්ච. අනෙකභෙදාපි පඤ්ඤත්ති පච්චයෙහි අකතත්තා අසඞ්ඛතපක්ඛං භජති. සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණඤ්හි සබ්බාපි පඤ්ඤත්තියො අනෙකභෙදතො ජානාති. අථ වා සබ්බන්ති සබ්බධම්මග්ගහණං. අනවසෙසන්ති නිප්පදෙසග්ගහණං. තත්ථ ආවරණං නත්ථීති තත්ථ තස්මිං අනවසෙසෙ සඞ්ඛතාසඞ්ඛතෙ නිස්සඞ්ගත්තා සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණස්ස ආවරණං නත්ථීති තදෙව සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණං අනාවරණඤාණං නාමාති අත්ථො.

ඉදානි අනෙකවිසයභෙදතො දස්සෙතුං අතීතන්තිආදිමාහ. තත්ථ අතීතං අනාගතං පච්චුප්පන්නන්ති කාලභෙදතො දස්සිතං, චක්ඛු චෙව රූපා චාතිආදි වත්ථාරම්මණභෙදතො. එවං තං සබ්බන්ති තෙසං චක්ඛුරූපානං අනවසෙසපරියාදානං. එවං සෙසෙසු. යාවතාති අනවසෙසපරියාදානං. අනිච්චට්ඨන්තිආදි සාමඤ්ඤලක්ඛණභෙදතො දස්සිතං. අනිච්චට්ඨන්ති ච අනිච්චාකාරං. පච්චත්තත්ථෙ වා උපයොගවචනං. එස නයො එදිසෙසු. රූපස්සාතිආදි ඛන්ධභෙදතො දස්සිතං. චක්ඛුස්ස…පෙ… ජරාමරණස්සාති හෙට්ඨා වුත්තපෙය්යාලනයෙන යොජෙතබ්බං. අභිඤ්ඤායාතිආදීසු හෙට්ඨා වුත්තඤාණානෙව. අභිඤ්ඤට්ඨන්ති අභිජානනසභාවං. එස නයො එදිසෙසු. ඛන්ධානං ඛන්ධට්ඨන්තිආදි හෙට්ඨා වුත්තනයෙනෙව වෙදිතබ්බං. කුසලෙ ධම්මෙතිආදි කුසලත්තිකවසෙන භෙදො. කාමාවචරෙ ධම්මෙතිආදි චතුභූමකවසෙන. උභයත්ථාපි “සබ්බෙ ජානාතී”ති බහුවචනපාඨො සුන්දරො. එකවචනසොතෙ පතිතත්තා පන පොත්ථකෙසු එකවචනෙන ලිඛිතං. දුක්ඛස්සාතිආදි චුද්දසන්නං බුද්ධඤාණානං විසයභෙදො. ඉන්ද්රියපරොපරියත්තෙ ඤාණන්තිආදීනි චත්තාරි ඤාණානි වත්වා සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණං කස්මා න වුත්තන්ති චෙ? වුච්චමානස්ස සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණත්තා. විසයභෙදතො හි සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණෙ වුච්චමානෙ තං ඤාණං න වත්තබ්බං හොති, සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණං පන සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණස්ස විසයො හොතියෙව.

පුන කාළකාරාමසුත්තන්තාදීසු (අ· නි· 4.24) වුත්තනයෙන සබ්බඤ්ඤුතඤ්ඤාණභූමිං දස්සෙන්තො යාවතා සදෙවකස්ස ලොකස්සාතිආදිමාහ. තත්ථ සහ දෙවෙහි සදෙවකස්ස. සහ මාරෙන සමාරකස්ස . සහ බ්රහ්මුනා සබ්රහ්මකස්ස ලොකස්ස. සහ සමණබ්රාහ්මණෙහි සස්සමණබ්රාහ්මණියා. සහ දෙවමනුස්සෙහි සදෙවමනුස්සාය පජාය. පජාතත්තා පජාති සත්තලොකස්ස පරියායවචනමෙතං. තත්ථ සදෙවකවචනෙන පඤ්චකාමාවචරදෙවග්ගහණං, සමාරකවචනෙන ඡට්ඨකාමාවචරදෙවග්ගහණං, සබ්රහ්මකවචනෙන බ්රහ්මකායිකාදිබ්රහ්මග්ගහණං, සස්සමණබ්රාහ්මණිවචනෙන සාසනස්ස පච්චත්ථිකපච්චාමිත්තසමණබ්රාහ්මණග්ගහණං සමිතපාපබාහිතපාපසමණබ්රාහ්මණග්ගහණඤ්ච, පජාවචනෙන සත්තලොකග්ගහණං, සදෙවමනුස්සවචනෙන සම්මුතිදෙවසෙසමනුස්සග්ගහණං වෙදිතබ්බං. එවමෙත්ථ තීහි පදෙහි ඔකාසලොකො, ද්වීහි පජාවසෙන සත්තලොකො ගහිතොති වෙදිතබ්බො.