සචෙ බ්රාහ්මණ ගච්ඡෙසීති ඉදං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො එකං මාතුපොසකභික්ඛුං ආරබ්භ කථෙසි. තඤ්හි සත්ථා “සච්චං කිර ත්වං භික්ඛු ගිහී පොසෙසී”ති පුච්ඡිත්වා “සච්චං, භන්තෙ”ති වුත්තෙ “කිං තෙ හොන්තී”ති වුත්තෙ “මාතාපිතරො මෙ, භන්තෙ”ති වුත්තෙ “සාධු සාධු භික්ඛු පොරාණකපණ්ඩිතානං වංසං පාලෙසි, පොරාණකපණ්ඩිතා හි තිරච්ඡානයොනියං නිබ්බත්තිත්වාපි මාතාපිතූනං ජීවිතං අදංසූ”ති වත්වා අතීතං ආහරි.

අතීතෙ කොසලරට්ඨෙ සාකෙතෙ කොසලරාජෙ රජ්ජං කාරෙන්තෙ බොධිසත්තො මිගයොනියං නිබ්බත්තිත්වා වයප්පත්තො නන්දියමිගො නාම හුත්වා සීලාචාරසම්පන්නො මාතාපිතරො පොසෙසි. තදා කොසලරාජා මිගවිත්තකොව අහොසි. සො පන මනුස්සානං කසිකම්මාදීනි කාතුං අදත්වා මහාපරිවාරො දෙවසිකං මිගවං ගච්ඡති. මනුස්සා සන්නිපතිත්වා “අය්යා, අයං රාජා අම්හාකං කම්මච්ඡෙදං කරොති, ඝරාවාසොපි නස්සති, යංනූන මයං අජ්ජුනවනං උය්යානං පරික්ඛිපිත්වා ද්වාරං යොජෙත්වා පොරක්ඛණිං ඛණිත්වා තිණානි ආරොපෙත්වා දණ්ඩමුග්ගරාදිහත්ථා අරඤ්ඤං පවිසිත්වා ගුම්බෙ පහරන්තා මිගෙ නීහරිත්වා පරිවාරෙත්වා ගොරූපානි විය වජං උය්යානං පවෙසෙත්වා ද්වාරං පිදහිත්වා රඤ්ඤො ආරොචෙත්වා අත්තනො කම්මං කරෙය්යාමා”ති මන්තයිංසු. “අත්ථෙසො උපායො”ති සබ්බෙ එකච්ඡන්දා හුත්වා උය්යානං සජ්ජෙත්වා අරඤ්ඤං පවිසිත්වා යොජනමත්තට්ඨානං පරික්ඛිපිංසු.

තස්මිං ඛණෙ නන්දියො එකස්මිං ඛුද්දකගුම්බෙ මාතාපිතරො ගහෙත්වා භූමියං නිපන්නො හොති. මනුස්සා නානාඵලකාවුධහත්ථා බාහුනා බාහුං පීළෙත්වා තං ගුම්බං පරික්ඛිපිංසු. අථෙකච්චෙ මිගෙ ඔලොකෙන්තා තං ගුම්බං පවිසිංසු. නන්දියො තෙ දිස්වා “අජ්ජ මයා ජීවිතං පරිච්චජිත්වා මාතාපිතූනං ජීවිතං දාතුං වට්ටතී”ති චින්තෙත්වා උට්ඨාය මාතාපිතරො වන්දිත්වා “අම්මතාත, ඉමෙ මනුස්සා ඉමං ගුම්බං පවිසිත්වා අම්හෙ තයොපි පස්සිස්සන්ති, තුම්හෙ එකෙන උපායෙන ජීවෙය්යාථ, ජීවිතං වො සෙය්යො, අහං තුම්හාකං ජීවිතදානං දත්වා මනුස්සෙහි ගුම්බපරියන්තෙ ඨත්වා ගුම්බෙ පහටමත්තෙයෙව නික්ඛමිස්සාමි, අථ තෙ ‘ඉමස්මිං ඛුද්දකගුම්බෙ එකොයෙව මිගො භවිස්සතී’ති මඤ්ඤමානා ගුම්බං න පවිසිස්සන්ති, තුම්හෙ අප්පමත්තා හොථා”ති මාතාපිතරො ඛමාපෙත්වා ගමනසජ්ජො අට්ඨාසි. සො මනුස්සෙහි ගුම්බපරියන්තෙ ඨත්වා උන්නාදෙත්වා ගුම්බෙ පහටමත්තෙයෙව තතො නික්ඛමි. තෙ “එකොවෙත්ථ මිගො භවිස්සතී”ති ගුම්බං න පවිසිංසු. අථ නන්දියො ගන්ත්වා මිගානං අන්තරං පාවිසි. මනුස්සා පරිවාරෙත්වා සබ්බෙ මිගෙ උය්යානං පවෙසෙත්වා ද්වාරං ථකෙත්වා රඤ්ඤො ආරොචෙත්වා සකසකට්ඨානානි අගමංසු.

තතො පට්ඨාය රාජා සයමෙව ගන්ත්වා එකං මිගං විජ්ඣිත්වා තං ගහෙත්වා එහීති එකං පෙසෙත්වා ආහරාපෙසි. මිගා වාරං ඨපයිංසු, පත්තවාරො මිගො එකමන්තෙ තිට්ඨති, තං විජ්ඣිත්වා ගණ්හන්ති. නන්දියො පොක්ඛරණියං පානීයං පිවති, තිණානි ඛාදති, වාරො පනස්ස න තාව පාපුණාති. අථ බහූනං දිවසානං අච්චයෙන තස්ස මාතාපිතරො තං දට්ඨුකාමා හුත්වා “අම්හාකං පුත්තො නන්දියමිගරාජා නාගබලො ථාමසම්පන්නො, සචෙ ජීවති, අවස්සං වතිං ලඞ්ඝිත්වා අම්හාකං දස්සනත්ථාය ආගමිස්සති, සාසනමස්ස පෙසෙස්සාමා”ති චින්තෙත්වා මග්ගසමීපෙ ඨත්වා එකං බ්රාහ්මණං දිස්වා “අය්ය, කහං ගච්ඡසී”ති මානුසිකාය වාචාය පුච්ඡිත්වා “සාකෙත”න්ති වුත්තෙ පුත්තස්ස සාසනං පහිණන්තා පඨමං ගාථමාහංසු –

තස්සත්ථො – සචෙ, ත්වං බ්රාහ්මණ, සාකෙතං ගච්ඡසි, සාකෙතෙ අජ්ජුනවනං නාම උය්යානං අත්ථි, තත්ථ අම්හාකං පුත්තො නන්දියො නාම මිගො අත්ථි, තං වදෙය්යාසි “මාතාපිතරො තෙ වුඩ්ඪා යාව න මරන්ති, තාව තං පස්සිතුං ඉච්ඡන්තී”ති.

සො “සාධූ”ති සම්පටිච්ඡිත්වා සාකෙතං ගන්ත්වා පුනදිවසෙ උය්යානං පවිසිත්වා “නන්දියමිගො නාම කතරො”ති පුච්ඡි. මිගො ආගන්ත්වා තස්ස සමීපෙ ඨත්වා “අහ”න්ති ආහ. බ්රාහ්මණො තමත්ථං ආරොචෙසි. නන්දියො තං සුත්වා “ගච්ඡෙය්යාමහං, බ්රාහ්මණ, වතිං ලඞ්ඝිත්වා නො න ගච්ඡෙය්යං, මයා පන රඤ්ඤො සන්තකං නිවාපපානභොජනං භුත්තං, තං මෙ ඉණට්ඨානෙ ඨිතං, ඉමෙසඤ්ච මිගානං මජ්ඣෙ චිරවුත්ථොස්මි, තස්ස මෙ රඤ්ඤො චෙව එතෙසඤ්ච සොත්ථිභාවං අකත්වා අත්තනො බලං අදස්සෙත්වා ගමනං නාම න යුත්තං, අත්තනො වාරෙ පන සම්පත්තෙ අහං එතෙසං සොත්ථිභාවං කත්වා සුඛිතො ආගච්ඡිස්සාමී”ති තමත්ථං පකාසෙන්තො ද්වෙ ගාථා අභාසි –

තත්ථ නිවාපානීති තෙසු තෙසු ඨානෙසු නිවුතානි නිවාපානි. පානභොජනන්ති පානීයඤ්ච අවසෙසතිණඤ්ච. තං රාජපිණ්ඩන්ති තං රඤ්ඤො සන්තකං සඞ්කඩ්ඪිත්වා සමොධානකට්ඨෙන පිණ්ඩං. අවභොත්තුන්ති දුබ්භුත්තං භුඤ්ජිතුං . රඤ්ඤො හි කිච්චං අනිප්ඵාදෙන්තො තං අවභුත්තං භුඤ්ජති නාම, ස්වාහං එවං අවභොත්තුං න උස්සහාමීති වදති. බ්රාහ්මණ මුස්සහෙති චෙත්ථ බ්රාහ්මණාති ආලපනං, ම-කාරො පදසන්ධිවසෙන වුත්තො.