වන්දාමි තං කුඤ්ජර සට්ඨිහායනන්ති ඉදං සත්ථා වෙළුවනෙ විහරන්තො දෙවදත්තං ආරබ්භ කථෙසි. එකස්මිඤ්හි දිවසෙ භික්ඛූ ධම්මසභායං කථං සමුට්ඨාපෙසුං “ආවුසො, දෙවදත්තො කක්ඛළො ඵරුසො සාහසිකො, සත්තෙසු කරුණාමත්තම්පිස්ස නත්ථී”ති. සත්ථා ආගන්ත්වා “කාය නුත්ථ, භික්ඛවෙ, එතරහි කථාය සන්නිසින්නා”ති පුච්ඡිත්වා “ඉමාය නාමා”ති වුත්තෙ “න, භික්ඛවෙ, ඉදානෙව, පුබ්බෙපෙස නික්කරුණොයෙවා”ති වත්වා අතීතං ආහරි.

අතීතෙ බාරාණසියං බ්රහ්මදත්තෙ රජ්ජං කාරෙන්තෙ බොධිසත්තො හත්ථියොනියං නිබ්බත්තිත්වා වයප්පත්තො පාසාදිකො මහාකායො අසීතිසහස්සවාරණපරිවාරො යූථපති හුත්වා හිමවන්තපදෙසෙ විහාසි. තදා එකා ලටුකිකා සකුණිකා හත්ථීනං විචරණට්ඨානෙ අණ්ඩානි නික්ඛිපි, තානි පරිණතානි භින්දිත්වා සකුණපොතකා නික්ඛමිංසු. තෙසු අවිරුළ්හපක්ඛෙසු උප්පතිතුං අසක්කොන්තෙසුයෙව මහාසත්තො අසීතිසහස්සවාරණපරිවුතො ගොචරාය චරන්තො තං පදෙසං පත්තො. තං දිස්වා ලටුකිකා චින්තෙසි “අයං හත්ථිරාජා මම පොතකෙ මද්දිත්වා මාරෙස්සති, හන්ද නං පුත්තකානං පරිත්තාණත්ථාය ධම්මිකාරක්ඛං යාචාමී”ති. සා උභො පක්ඛෙ එකතො කත්වා තස්ස පුරතො ඨත්වා පඨමං ගාථමාහ –

තත්ථ සට්ඨිහායනන්ති සට්ඨිවස්සකාලෙ හායනබලං. යසස්සින්ති පරිවාරසම්පන්නං. පක්ඛෙහි තං පඤ්චලිකං කරොමීති අහං පක්ඛෙහි තං අඤ්ජලිකං කරොමීති අත්ථො.

මහාසත්තො “මා චින්තයි ලටුකිකෙ, අහං තෙ පුත්තකෙ රක්ඛිස්සාමී”ති සකුණපොතකානං උපරි ඨත්වා අසීතියා හත්ථිසහස්සෙසු ගතෙසු ලටුකිකං ආමන්තෙත්වා “ලටුකිකෙ අම්හාකං පච්ඡතො එකො එකචාරිකො හත්ථී ආගච්ඡති, සො අම්හාකං වචනං න කරිස්සති, තස්මිං ආගතෙ තම්පි යාචිත්වා පුත්තකානං සොත්ථිභාවං කරෙය්යාසී”ති වත්වා පක්කාමි. සාපි තස්ස පච්චුග්ගමනං කත්වා උභොහි පක්ඛෙහි අඤ්ජලිං කත්වා දුතියං ගාථමාහ –

තත්ථ පබ්බතසානුගොචරන්ති ඝනසෙලපබ්බතෙසු ච පංසුපබ්බතෙසු ච ගොචරං ගණ්හන්තං.

සො තස්සා වචනං සුත්වා තතියං ගාථමාහ –

තත්ථ වධිස්සාමි තෙති ත්වං කස්මා මම විචරණමග්ගෙ පුත්තකානි ඨපෙසි, යස්මා ඨපෙසි, තස්මා වධිස්සාමි තෙ පුත්තකානීති වදති. කිං මෙ තුවං කාහසීති මය්හං මහාථාමස්ස ත්වං දුබ්බලා කිං කරිස්සසි. පපොථයෙය්යන්ති අහං තාදිසානං ලටුකිකානං සතසහස්සම්පි වාමෙන පාදෙන සඤ්චුණ්ණෙය්යං, දක්ඛිණපාදෙන පන කථාව නත්ථීති.

එවඤ්ච පන වත්වා සො තස්සා පුත්තකෙ පාදෙන සඤ්චුණ්ණෙත්වා මුත්තෙන පවාහෙත්වා නදන්තොව පක්කාමි. ලටුකිකා රුක්ඛසාඛාය නිලීයිත්වා “ඉදානි තාව වාරණ නදන්තො ගච්ඡසි, කතිපාහෙනෙව මෙ කිරියං පස්සිස්සසි, කායබලතො ඤාණබලස්ස මහන්තභාවං න ජානාසි, හොතු, ජානාපෙස්සාමි න”න්ති තං සන්තජ්ජයමානාව චතුත්ථං ගාථමාහ –

තත්ථ බලෙනාති කායබලෙන. අනත්ථන්ති අවුඩ්ඪිං. යො මෙති යො ත්වං මම දුබ්බලාය පුත්තකෙ වධී ඝාතෙසි.