ඉදං තෙ රට්ඨන්ති ඉදං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො උක්කණ්ඨිතභික්ඛුං ආරබ්භ කථෙසි. එකො කිර සාවත්ථිවාසී කුලපුත්තො සාසනෙ උරං දත්වා පබ්බජිතො එකදිවසං සාවත්ථියං පිණ්ඩාය චරන්තො එකං අලඞ්කතඉත්ථිං දිස්වා සුභනිමිත්තග්ගාහවසෙන ඔලොකෙත්වා කිලෙසාභිභූතො අනභිරතො විහාසි දීඝකෙසනඛො කිලිට්ඨචීවරො උප්පණ්ඩුප්පණ්ඩුකජාතො ධමනීසන්ථතගත්තො. යථා හි දෙවලොකා චවනධම්මානං දෙවපුත්තානං පඤ්ච පුබ්බනිමිත්තානි පඤ්ඤායන්ති, මාලා මිලායන්ති, වත්ථානි කිලිස්සන්ති, සරීරෙ දුබ්බණ්ණියං ඔක්කමති, උභොහි කච්ඡෙහි සෙදා මුච්චන්ති, දෙවො දෙවාසනෙ නාභිරමති, එවමෙව සාසනා චවනධම්මානං උක්කණ්ඨිතභික්ඛූනං පඤ්ච පුබ්බනිමිත්තානි පඤ්ඤායන්ති, සද්ධාපුප්ඵානි මිලායන්ති, සීලවත්ථානි කිලිස්සන්ති, සරීරෙ මඞ්කුතාය චෙව අයසවසෙන ච දුබ්බණ්ණියං ඔක්කමති, කිලෙසසෙදා මුච්චන්ති, අරඤ්ඤරුක්ඛමූලසුඤ්ඤාගාරෙසු නාභිරමන්ති. තස්සපි තානි පඤ්ඤායිංසු. අථ නං භික්ඛූ සත්ථු සන්තිකං නෙත්වා “අයං, භන්තෙ, උක්කණ්ඨිතො”ති දස්සෙසුං. සත්ථා “සච්චං කිර ත්වං, භික්ඛු, උක්කණ්ඨිතොසී”ති තං පුච්ඡිත්වා “සච්චං, භන්තෙ”ති වුත්තෙ “මා, භික්ඛු, කිලෙසවසිකො හොහි, මාතුගාමො නාමෙස පාපො, තස්මිං පටිබද්ධචිත්තතං විනොදෙහි, සාසනෙ අභිරම, මාතුගාමෙ පටිබද්ධචිත්තතාය හි තෙජවන්තොපි පොරාණකපණ්ඩිතා නිත්තෙජා හුත්වා අනයබ්යසනං පාපුණිංසූ”ති වත්වා අතීතං ආහරි.

අතීතෙ මල්ලරට්ඨෙ කුසාවතීරාජධානියං ඔක්කාකො නාම රාජා ධම්මෙන සමෙන රජ්ජං කාරෙසි. තස්ස සොළසන්නං ඉත්ථිසහස්සානං ජෙට්ඨිකා සීලවතී නාම අග්ගමහෙසී අහොසි, සා නෙව පුත්තං, න ධීතරං ලභි. අථස්ස නාගරා චෙව රට්ඨවාසිනො ච රාජනිවෙසනද්වාරෙ සන්නිපතිත්වා “රට්ඨං නස්සිස්සති, රට්ඨං නස්සිස්සතී”ති උපක්කොසිංසු. රාජා සීහපඤ්ජරං උග්ඝාටෙත්වා “මයි රජ්ජං කාරෙන්තෙ අධම්මකාරො නාම නත්ථි, කස්මා උපක්කොසථා”ති පුච්ඡි. “සච්චං, දෙව, අධම්මකාරො නාම නත්ථි, අපිච වංසානුරක්ඛකො පන වො පුත්තො නත්ථි, අඤ්ඤො රජ්ජං ගහෙත්වා රට්ඨං නාසෙස්සති, තස්මා ධම්මෙන රජ්ජං කාරෙතුං සමත්ථං පුත්තං පත්ථෙථා”ති. “පුත්තං පත්ථෙන්තො කිං කරොමී”ති? “පඨමං තාව එකං සත්තාහං චුල්ලනාටකං ධම්මනාටකං කත්වා විස්සජ්ජෙථ, සචෙ සා පුත්තං ලභිස්සති, සාධු, නො චෙ, අථ මජ්ඣිමනාටකං විස්සජ්ජෙථ, තතො ජෙට්ඨනාටකං, අවස්සං එත්තකාසු ඉත්ථීසු එකා පුඤ්ඤවතී පුත්තං ලභිස්සතී”ති. රාජා තෙසං වචනෙන තථා කත්වා සත්ත දිවසෙ යථාසුඛං අභිරමිත්වා ආගතාගතං පුච්ඡි – “කච්චි වො පුත්තො ලද්ධො”ති? සබ්බා “න ලභාම, දෙවා”ති ආහංසු. රාජා “න මෙ පුත්තො උප්පජ්ජිස්සතී”ති අනත්තමනො අහොසි. නාගරා පුන තථෙව උපක්කොසිංසු. රාජා “කිං උපක්කොසථ, මයා තුම්හාකං වචනෙන නාටකානි විස්සට්ඨානි, එකාපි පුත්තං න ලභති, ඉදානි කිං කරොමා”ති ආහ. “දෙව, එතා දුස්සීලා භවිස්සන්ති නිප්පුඤ්ඤා, නත්ථි එතාසං පුත්තලාභාය පුඤ්ඤං, තුම්හෙ එතාසු පුත්තං අලභන්තීසුපි මා අප්පොස්සුක්කතං ආපජ්ජථ, අග්ගමහෙසී වො සීලවතී දෙවී සීලසම්පන්නා, තං විස්සජ්ජෙථ, තස්සා පුත්තො උප්පජ්ජිස්සතී”ති.

සො “සාධූ”ති සම්පටිච්ඡිත්වා “ඉතො කිර සත්තමෙ දිවසෙ රාජා සීලවතිං දෙවිං ධම්මනාටකං කත්වා විස්සජ්ජෙස්සති, පුරිසා සන්නිපතන්තූ”ති භෙරිං චරාපෙත්වා සත්තමෙ දිවසෙ දෙවිං අලඞ්කාරාපෙත්වා රාජනිවෙසනා ඔතාරෙත්වා විස්සජ්ජෙසි. තස්සා සීලතෙජෙන සක්කස්ස භවනං උණ්හාකාරං දස්සෙසි. සක්කො “කිං නු ඛො”ති ආවජ්ජෙන්තො දෙවියා පුත්තපත්ථනභාවං ඤත්වා “එතිස්සා මයා පුත්තං දාතුං වට්ටති, අත්ථි නු ඛො දෙවලොකෙ එතිස්සා අනුච්ඡවිකො පුත්තො”ති උපධාරෙන්තො බොධිසත්තං අද්දස. සො කිර තදා තාවතිංසභවනෙ ආයුං ඛෙපෙත්වා උපරිදෙවලොකෙ නිබ්බත්තිතුකාමො අහොසි. සක්කො තස්ස විමානද්වාරං ගන්ත්වා තං පක්කොසිත්වා, “මාරිස, තයා මනුස්සලොකං ගන්ත්වා ඔක්කාකරඤ්ඤො අග්ගමහෙසියා කුච්ඡිම්හි පටිසන්ධිං ගණ්හිතුං වට්ටතී”ති සම්පටිච්ඡාපෙත්වා අපරම්පි දෙවපුත්තං “ත්වම්පි එතිස්සා එව පුත්තො භවිස්සසී”ති වත්වා “මා ඛො පනස්සා කොචි සීලං භින්දතූ”ති මහල්ලකබ්රාහ්මණවෙසෙන රඤ්ඤො නිවෙසනද්වාරං අගමාසි.

මහාජනොපි න්හාතො අලඞ්කතො “අහං දෙවිං ගණ්හිස්සාමි, අහං දෙවිං ගණ්හිස්සාමී”ති රාජද්වාරෙ සන්නිපතිත්වා සක්කඤ්ච දිස්වා “ත්වං කස්මා ආගතොසී”ති පරිහාසමකාසි. සක්කො “කිං මං තුම්හෙ ගරහථ, සචෙපි මෙ සරීරං ජිණ්ණං, රාගො පන න ජීරති, සචෙ සීලවතිං ලභිස්සාමි, ආදාය නං ගමිස්සාමීති ආගතොම්හී”ති වත්වා අත්තනො ආනුභාවෙන සබ්බෙසං පුරතොව අට්ඨාසි. අඤ්ඤො කොචි තස්ස තෙජෙන පුරතො භවිතුං නාසක්ඛි. සො තං සබ්බාලඞ්කාරපටිමණ්ඩිතං නිවෙසනා නික්ඛමන්තිඤ්ඤෙව හත්ථෙ ගහෙත්වා පක්කාමි. අථ නං තත්ථ තත්ථ ඨිතා ගරහිංසු “පස්සථ, භො, මහල්ලකබ්රාහ්මණො එවං උත්තමරූපධරං දෙවිං ආදාය ගච්ඡති, අත්තනො යුත්තං න ජානාතී”ති. දෙවීපි “මහල්ලකො මං ගහෙත්වා ගච්ඡතී”ති න අට්ටීයති න හරායති. රාජාපි වාතපානෙ ඨත්වා “කො නු ඛො දෙවිං ගහෙත්වා ගච්ඡතී”ති ඔලොකෙන්තො තං දිස්වා අනත්තමනො අහොසි.

සක්කො තං ආදාය නගරද්වාරතො නික්ඛමිත්වා ද්වාරසමීපෙ එකං ඝරං මාපෙසි විවටද්වාරං පඤ්ඤත්තකට්ඨත්ථරිකං. අථ නං සා “ඉදං තෙ නිවෙසන”න්ති පුච්ඡි. සො “ආම, භද්දෙ, පුබ්බෙ පනාහං එකො, ඉදානිම්හා මයං ද්වෙ ජනා, අහං භික්ඛාය චරිත්වා තණ්ඩුලාදීනි ආහරිස්සාමි, ත්වං ඉමිස්සා කට්ඨත්ථරිකාය නිපජ්ජාහී”ති වත්වා තං මුදුනා හත්ථෙන පරාමසන්තො දිබ්බසම්ඵස්සං ඵරාපෙත්වා තත්ථ නිපජ්ජාපෙසි. සා දිබ්බසම්ඵස්සඵරණෙන සඤ්ඤං විස්සජ්ජෙසි. අථ නං අත්තනො ආනුභාවෙන තාවතිංසභවනං නෙත්වා අලඞ්කතවිමානෙ දිබ්බසයනෙ නිපජ්ජාපෙසි. සා සත්තමෙ දිවසෙ පබුජ්ඣිත්වා තං සම්පත්තිං දිස්වා “න සො බ්රාහ්මණො මනුස්සො, සක්කො භවිස්සතී”ති අඤ්ඤාසි. සක්කොපි තස්මිං සමයෙ පාරිච්ඡත්තකමූලෙ දිබ්බනාටකපරිවුතො නිසින්නො අහොසි. සා සයනා උට්ඨාය තස්ස සන්තිකං ගන්ත්වා වන්දිත්වා එකමන්තං අට්ඨාසි. අථ නං සක්කො “වරං තෙ, දෙවි, දදාමි, ගණ්හාහී”ති ආහ. “තෙන හි, දෙව, එකං පුත්තං මෙ දෙහී”ති. “දෙවි, තිට්ඨතු එකො පුත්තො, අහං තෙ ද්වෙ පුත්තෙ දස්සාමි. තෙසු පන එකො පඤ්ඤවා භවිස්සති විරූපවා, එකො රූපවා න පඤ්ඤවා. තෙසු කතරං පඨමං ඉච්ඡසී”ති? “පඤ්ඤවන්තං, දෙවා”ති. සො “සාධූ”ති වත්වා තස්සා කුසතිණං දිබ්බවත්ථං දිබ්බචන්දනං පාරිච්ඡත්තකපුප්ඵං කොකනුදඤ්ච නාම වීණං දත්වා තං ආදාය රඤ්ඤො සයනඝරං පවිසිත්වා රඤ්ඤා සද්ධිං එකසයනෙ නිපජ්ජාපෙත්වා අඞ්ගුට්ඨකෙන තස්සා නාභිං පරාමසි. තස්මිං ඛණෙ බොධිසත්තො තස්සා කුච්ඡිම්හි පටිසන්ධිං ගණ්හි. සක්කොපි සකට්ඨානමෙව ගතො. පණ්ඩිතා දෙවී ගබ්භස්ස පතිට්ඨිතභාවං ජානි.