පවාසා ආගතො තාතාති ඉදං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො එකං උක්කණ්ඨිතභික්ඛුං ආරබ්භ කථෙසි. සො කිර සත්ථාරා “සච්චං කිර, ත්වං භික්ඛු, උක්කණ්ඨිතො”ති පුට්ඨො “සච්චං, භන්තෙ”ති වත්වා “කිංකාරණා”ති වුත්තෙ “එකං අලඞ්කතඉත්ථිං දිස්වා කිලෙසවසෙනා”ති ආහ. අථ නං සත්ථා “මාතුගාමො නාම භික්ඛු න සක්කා රක්ඛිතුං, පුබ්බෙපි දොවාරිකෙ ඨපෙත්වා රක්ඛන්තාපි රක්ඛිතුං න සක්ඛිංසු, කිං තෙ ඉත්ථියා, ලද්ධාපි සා රක්ඛිතුං න සක්කා”ති වත්වා අතීතං ආහරි.

අතීතෙ බාරාණසියං බ්රහ්මදත්තෙ රජ්ජං කාරෙන්තෙ බොධිසත්තො සුවයොනියං නිබ්බත්ති, “රාධො”තිස්ස නාමං, කනිට්ඨභාතා පනස්ස පොට්ඨපාදො නාම. තෙ උභොපි තරුණකාලෙයෙව එකො ලුද්දකො ගහෙත්වා බාරාණසියං අඤ්ඤතරස්ස බ්රාහ්මණස්ස අදාසි, බ්රාහ්මණො තෙ පුත්තට්ඨානෙ ඨපෙත්වා පටිජග්ගි. බ්රාහ්මණස්ස පන බ්රාහ්මණී අරක්ඛිතා දුස්සීලා. සො වොහාරකරණත්ථාය ගච්ඡන්තො තෙ සුවපොතකෙ ආමන්තෙත්වා “තාතා, අහං වොහාරකරණත්ථාය ගච්ඡාමි, කාලෙ වා විකාලෙ වා තුම්හාකං මාතු කරණකම්මං ඔලොකෙය්යාථ, අඤ්ඤස්ස පුරිසස්ස ගමනභාවං වා අගමනභාවං වා ජානෙය්යාථා”ති බ්රාහ්මණිං සුවපොතකානං පටිච්ඡාපෙත්වා අගමාසි. සා තස්ස නික්ඛන්තකාලතො පට්ඨාය අනාචාරං චරි, රත්තිම්පි දිවාපි ආගච්ඡන්තානඤ්ච ගච්ඡන්තානඤ්ච පමාණං නත්ථි.

තං දිස්වා පොට්ඨපාදො රාධං පුච්ඡි – “බ්රාහ්මණො ඉමං බ්රාහ්මණිං අම්හාකං නිය්යාදෙත්වා ගතො, අයඤ්ච පාපකම්මං කරොති, වදාමි න”න්ති. රාධො “මා වදාහී”ති ආහ. සො තස්ස වචනං අග්ගහෙත්වා “අම්ම, කිංකාරණා පාපකම්මං කරොසී”ති ආහ. සා තං මාරෙතුකාමා හුත්වා “තාත, ත්වං නාම මය්හං පුත්තො, ඉතො පට්ඨාය න කරිස්සාමි, එහි, තාත, තාවා”ති පියායමානා විය පක්කොසිත්වා ආගතං ගහෙත්වා “ත්වං මං ඔවදසි, අත්තනො පමාණං න ජානාසී”ති ගීවං පරිවත්තෙත්වා මාරෙත්වා උද්ධනන්තරෙසු පක්ඛිපි. බ්රාහ්මණො ආගන්ත්වා විස්සමිත්වා බොධිසත්තං “කිං, තාත රාධ, මාතා තෙ අනාචාරං කරොති, න කරොතී”ති පුච්ඡන්තො පඨමං ගාථමාහ –

තස්සත්ථො – අහං, තාත රාධ, පවාසා ආගතො, සො චම්හි ඉදානෙව ආගතො නචිරාගතො, තෙන පවත්තිං අජානන්තො තං පුච්ඡාමි – “කච්චි නු තෙ, තාත, මාතා අඤ්ඤං පුරිසං න උපසෙවතී”ති.

රාධො “තාත, පණ්ඩිතා නාම භූතං වා අභූතං වා අනිය්යානිකං නාම න කථෙසු”න්ති ඤාපෙන්තො දුතියං ගාථමාහ –

තත්ථ ගිරන්ති වචනං. තඤ්හි යථා ඉදානි ගිරා, එවං තදා “ගිර”න්ති වුච්චති, සො සුවපොතකො ලිඞ්ගං අනාදියිත්වා එවමාහ. අයං පනෙත්ථ අත්ථො – තාත, පණ්ඩිතෙන නාම සච්චුපසංහිතං යථාභූතං අත්ථයුත්තං සභාවවචනම්පි අනිය්යානිකං න සුභණං. අනිය්යානිකඤ්ච සච්චං භණන්තො සයෙථ පොට්ඨපාදොව, මුම්මුරෙ උපකූථිතො, යථා පොට්ඨපාදො කුක්කුළෙ ඣාමො සයති, එවං සයෙය්යාති. “උපකූධිතො”තිපි පාඨො, අයමෙවත්ථො.

එවං බොධිසත්තො බ්රාහ්මණස්ස ධම්මං දෙසෙත්වා “මයාපි ඉමස්මිං ඨානෙ වසිතුං න සක්කා”ති බ්රාහ්මණං ආපුච්ඡිත්වා අරඤ්ඤමෙව පාවිසි.

සත්ථා ඉමං ධම්මදෙසනං ආහරිත්වා සච්චානි පකාසෙත්වා ජාතකං සමොධානෙසි, සච්චපරියොසානෙ උක්කණ්ඨිතභික්ඛු සොතාපත්තිඵලෙ පතිට්ඨහි. “තදා පොට්ඨපාදො ආනන්දො අහොසි, රාධො පන අහමෙව අහොසි”න්ති.

උභයං මෙ න ඛමතීති ඉදං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො උක්කණ්ඨිතමෙව භික්ඛුං ආරබ්භ කථෙසි. කථෙන්තො ච “මාතුගාමො නාම අරක්ඛිතො, පාපකම්මං කත්වා යෙන කෙනචි උපායෙන සාමිකං වඤ්චෙතියෙවා”ති වත්වා අතීතං ආහරි.