8. නන්දිවිසාලජාතකවණ්ණනා (28)
මනුඤ්ඤමෙව භාසෙය්යාති ඉදං සත්ථා ජෙතවනෙ විහරන්තො ඡබ්බග්ගියානං භික්ඛූනං ඔමසවාදං ආරබ්භ කථෙසි. තස්මිඤ්හි සමයෙ ඡබ්බග්ගියා කලහං කරොන්තා පෙසලෙ භික්ඛූ ඛුංසෙන්ති වම්භෙන්ති ඔවිජ්ඣන්ති, දසහි අක්කොසවත්ථූහි අක්කොසන්ති. භික්ඛූ භගවතො ආරොචෙසුං. භගවා ඡබ්බග්ගියෙ පක්කොසාපෙත්වා “සච්චං කිර භික්ඛවො”ති පුච්ඡිත්වා “සච්ච”න්ති වුත්තෙ විගරහිත්වා “භික්ඛවෙ, ඵරුසවාචා නාම තිරච්ඡානගතානම්පි අමනාපා, පුබ්බෙපි එකො තිරච්ඡානගතො අත්තානං ඵරුසෙන සමුදාචරන්තං සහස්සං පරාජෙසී”ති වත්වා අතීතං ආහරි.
අතීතෙ ගන්ධාරරට්ඨෙ තක්කසිලායං ගන්ධාරරාජා රජ්ජං කාරෙසි. තදා බොධිසත්තො ගොයොනියං නිබ්බත්ති. අථ නං තරුණවච්ඡකකාලෙයෙව එකො බ්රාහ්මණො ගොදක්ඛිණාදායකානං සන්තිකා ලභිත්වා “නන්දිවිසාලො”ති නාමං කත්වා පුත්තට්ඨානෙ ඨපෙත්වා සම්පියායමානො යාගුභත්තාදීනි දත්වා පොසෙසි. බොධිසත්තො වයප්පත්තො චින්තෙසි “අහං ඉමිනා බ්රාහ්මණෙන කිච්ඡෙන පටිජග්ගිතො, මයා ච සද්ධිං සකලජම්බුදීපෙ අඤ්ඤො සමධුරො ගොණො නාම නත්ථි, යංනූනාහං අත්තනො බලං දස්සෙත්වා බ්රාහ්මණස්ස පොසාවනියං දදෙය්ය”න්ති සො එකදිවසං බ්රාහ්මණං ආහ “ගච්ඡ, බ්රාහ්මණ, එකං ගොවිත්තකසෙට්ඨිං උපසඞ්කමිත්වා ‘මය්හං බලිබද්දො අතිබද්ධං සකටසතං පවට්ටෙතී’ති වත්වා සහස්සෙන අබ්භුතං කරොහී”ති. සො බ්රාහ්මණො සෙට්ඨිස්ස සන්තිකං ගන්ත්වා කථං සමුට්ඨාපෙසි “ඉමස්මිං නගරෙ කස්ස ගොණො ථාමසම්පන්නො”ති. අථ නං සෙට්ඨි “අසුකස්ස ච අසුකස්ස චා”ති වත්වා “සකලනගරෙ පන අම්හාකං ගොණෙහි සදිසො නාම නත්ථී”ති ආහ. බ්රාහ්මණො “මය්හං එකො ගොණො අතිබද්ධං සකටසතං පවට්ටෙතුං සමත්ථො අත්ථී”ති ආහ. සෙට්ඨි ගහපති “කුතො එවරූපො ගොණො”ති ආහ. බ්රාහ්මණො “මය්හං ගෙහෙ අත්ථී”ති. “තෙන හි අබ්භුතං කරොහී”ති. “සාධු කරොමී”ති සහස්සෙන අබ්භුතං අකාසි.
සො සකටසතං වාලුකාසක්ඛරපාසාණානංයෙව පූරෙත්වා පටිපාටියා ඨපෙත්වා සබ්බානි අක්ඛබන්ධනයොත්තෙන එකතො බන්ධිත්වා නන්දිවිසාලං න්හාපෙත්වා ගන්ධපඤ්චඞ්ගුලිකං කත්වා කණ්ඨෙ මාලං පිළන්ධිත්වා පුරිමසකටධුරෙ එකකමෙව යොජෙත්වා සයං ධුරෙ නිසීදිත්වා පතොදං උක්ඛිපිත්වා “ගච්ඡ කූට, වහස්සු කූටා”ති ආහ. බොධිසත්තො “අයං මං අකූටං කූටවාදෙන සමුදාචරතී”ති චත්තාරො පාදෙ ථම්භෙ විය නිච්චලෙ කත්වා අට්ඨාසි. සෙට්ඨි තඞ්ඛණඤ්ඤෙව බ්රාහ්මණං සහස්සං ආහරාපෙසි. බ්රාහ්මණො සහස්සපරාජිතො ගොණං මුඤ්චිත්වා ඝරං ගන්ත්වා සොකාභිභූතො නිපජ්ජි. නන්දිවිසාලො චරිත්වා ආගතො බ්රාහ්මණං සොකාභිභූතං දිස්වා උපසඞ්කමිත්වා “කිං, බ්රාහ්මණ, නිද්දායසී”ති ආහ. “කුතො මෙ, නිද්දා, සහස්සපරාජිතස්සාති, බ්රාහ්මණ, මයා එත්තකං කාලං තව ගෙහෙ වසන්තෙන අත්ථි කිඤ්චි භාජනං වා භින්දිතපුබ්බං, කොචි වා මද්දිතපුබ්බො, අට්ඨානෙ වා පන උච්චාරපස්සාවො කතපුබ්බො”ති? “නත්ථි තාතා”ති. අථ ත්වං මං කස්මා කූටවාදෙන සමුදාචරසි, තවෙවෙසො දොසො, මය්හං දොසො නත්ථි, ගච්ඡ, තෙන සද්ධිං ද්වීහි සහස්සෙහි අබ්භුතං කරොහි, කෙවලං මං අකූටං කූටවාදෙන මා සමුදාචරසීති.