3. 3. 3. 8.
28. අථ ඛො ආයස්මා අනුරුද්ධො යෙනායස්මා සාරිපුත්තො තෙනුපසඞ්කමි උපසඞ්කමිත්වා ආයස්මතා සාරිපුත්තෙන සද්ධිං සම්මොදි. සම්මොදනීයං කථං සාරාණීයං වීතිසාරෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නො ඛො ආයස්මා අනුරුද්ධො ආයස්මන්තං සාරිපුත්තං එතදවොච :
ඉදාහං, ආවුසො සාරිපුත්ත, දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්තමානුසකෙන සහස්සං ලොකං ඔලොකෙමි. ආරද්ධං ඛො පන මෙ විරියං අසල්ලීනං, උපට්ඨිතා සති අපමුට්ඨා. පස්සද්ධො කායො අසාරද්ධො. සමාහිතං චිත්තං එකග්ගං. අථ ච පන මෙ න අනුපාදාය ආසවෙහි චිත්තං විමුච්චතීති.
[සාරිපුත්තො:]
යං ඛො තෙ ආවුසො අනුරුද්ධ, එවං හොති : ‘එවාහං දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්තමානුසකෙන සහස්සං ලොකං ඔලොකෙමී’ති ඉදන්තෙ මානස්මිං.
යම්පි තෙ ආවුසො අනුරුද්ධ, එවං හොති : ‘ආරද්ධං ඛො පන මෙ විරියං අසල්ලීනං, උපට්ඨිතා සති අපම්මුට්ඨා. පස්සද්ධො කායො අසාරද්ධො. සමාහිතං චිත්තං එකග්ගන්ති’ ඉදන්තෙ උද්ධච්චස්මිං.
යම්පි තෙ ආවුසො අනුරුද්ධ, එවං හොති : ‘අථ ච පන මෙ න අනුපාදාය ආසවෙහි චිත්තං විමුච්චතී’ති, ඉදන්තෙ කුක්කුච්චස්මිං.
සාධු වතායස්මා අනුරුද්ධො ඉමෙ තයො ධම්මෙ පහාය ඉමෙ තයො ධම්මෙ අමනසිකරිත්වා අමතාය ධාතුයා චිත්තං උපසංහරතූති.
අථ ඛො ආයස්මා අනුරුද්ධො අපරෙන සමයෙන ඉමෙ තයො ධම්මෙ පහාය, ඉමෙ තයො ධම්මෙ අමනසිකරිත්වා අමතාය ධාතුයා චිත්තං උපසංහරි. අථ ඛො ආයස්මා අනුරුද්ධො එකො වූපකට්ඨො අප්පමත්තො ආතාපී පහිතත්තො විහරන්තො න චිරස්සෙව යස්සත්ථාය කුලපුත්තා සම්මදෙව අගාරස්මා අනගාරියං පබ්බජන්ති, තදනුත්තරං බ්රහ්මචරියපරියොසානං දිට්ඨෙව ධම්මෙ සයං අභිඤ්ඤා සච්ඡිකත්වා උපසම්පජ්ජ විහාසි. “ඛීණා ජාති, වුසිතං බ්රහ්මචරියං, කතං කරණීයං, නාපරං ඉත්ථත්තායා”ති අබ්භඤ්ඤාසි. අඤ්ඤතරො ච පනායස්මා අනුරුද්ධො අරහතං අහොසීති.
3. 3. 3. 9.
29. තීණිමානි භික්ඛවෙ, පටිච්ඡන්නානි වහන්ති නො විවටානි.
කතමානි තීණි?
මාතුගාමො භික්ඛවෙ, පටිච්ඡන්නො වහති, නො විවටො. බ්රාහ්මණානං භික්ඛවෙ, මන්තා පටිච්ඡන්නා වහන්ති, නො විවටා. මිච්ඡාදිට්ඨි භික්ඛවෙ, පටිච්ඡන්නා වහති, නො විවටා.
ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ, තීණි පටිච්ඡන්නානි වහන්ති, නො විවටානි.
තීණිමානි භික්ඛවෙ, විවටානි විරොචන්ති, නො පටිච්ඡන්නානි.
කතමානි තීණි?
චන්දමණ්ඩලං භික්ඛවෙ, විවටං විරොචති, නො පටිච්ඡන්නං. සූරියමණ්ඩලං භික්ඛවෙ, විවටං විරොචති, නො පටිච්ඡන්නං. තථාගතප්පවෙදිතො ධම්මවිනයො, භික්ඛවෙ, විවටො විරොචති, නො පටිච්ඡන්නො.
ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ, තීණි විවටානි විරොචන්ති, නො පටිච්ඡන්නානීති.
3. 3. 3. 10.
30. තයොමෙ භික්ඛවෙ, පුග්ගලා සන්තො සංවිජ්ජමානා ලොකස්මිං.
කතමෙ තයො : පාසාණලෙඛූපමො පුග්ගලො, පථවිලෙඛූපමො පුග්ගලො, උදකලෙඛූපමො පුග්ගලො.
කතමො ච භික්ඛවෙ, පාසාණලෙඛූපමො පුග්ගලො?
ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො පුග්ගලො අභිණ්හං කුජ්ඣති. සො ච ඛ්වස්ස කොධො දීඝරත්තං අනුසෙති. සෙය්යථාපි භික්ඛවෙ, පාසාණෙ ලෙඛා න ඛිප්පං ලුජ්ජති වාතෙන වා උදකෙන වා, චිරට්ඨිතිකා හොති. එවමෙව ඛො භික්ඛවෙ, ඉධෙකච්චො පුග්ගලො අභිණ්හං කුජ්ඣති. සො ච ඛ්වස්ස කොධො දීඝරත්තං අනුසෙති. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ, පාසාණලෙඛූපමො පුග්ගලො.
කතමො ච භික්ඛවෙ, පඨවිලෙඛූපමො පුග්ගලො?
ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො පුග්ගලො අභිණ්හං කුජ්ඣති. සො ච ඛ්වස්ස කොධො න දීඝරත්තං අනුසෙති. සෙය්යථාපි භික්ඛවෙ, පඨවියා ලෙඛා ඛිප්පං ලුජ්ජති වාතෙන වා උදකෙන වා, න චිරට්ඨිතිකා හොති. එවමෙව ඛො භික්ඛවෙ, ඉධෙකච්චො පුග්ගලො අභිණ්හං කුජ්ඣති. සො ච ඛ්වස්ස කොධො න දීඝරත්තං අනුසෙති. අයං වුච්චති, භික්ඛවෙ, පඨවිලෙඛූපමො පුග්ගලො.